UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dorobkiewicz

Chronologizacja

1850, SJPDor

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorobkiewicz
dorobkiewicze
ndepr
dorobkiewicze
depr
D. dorobkiewicza
dorobkiewiczów
C. dorobkiewiczowi
dorobkiewiczom
B. dorobkiewicza
dorobkiewiczów
N. dorobkiewiczem
dorobkiewiczami
Ms. dorobkiewiczu
dorobkiewiczach
W. dorobkiewiczu
dorobkiewicze
ndepr
dorobkiewicze
depr

Pochodzenie

Zob. dorobić się

Definicja

pogard. 
osoba, która - wykorzystując sprzyjające okoliczności - niedawno weszła do warstwy ludzi zamożnych, ale - choć stara się ich naśladować - różni się sposobem zachowania od przedstawicieli tej grupy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse własność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nuworysz

Połączenia

  • młody; typowy, zwykły dorobkiewicz
  • karierowicz i dorobkiewicz

Cytaty

Tę arogancję pielęgnował w sobie już od dawna, ale w miarę, jak towarzysko szedł w górę, charakterystyczna dla niego arogancja zwykłego dorobkiewicza zaczęła ustępować miejsca gatunkowo cięższej, uderzającej w grubsze, ostrzejsze tony arogancji człowieka, który wie, że wszystko może.

źródło: NKJP: Sławomir Mizerski, Józef Matysko (współpraca): Wilgotne oczy dyrektora, Polityka, 2000-07-02

- Ten pan, chociaż Polak, to dorobkiewicz z Petersburga i typowy pan z chama. Fatalne, że tacy ludzie starają się przeniknąć do naszej sfery.

źródło: NKJP: Mieczysław Jalowiecki: Na skraju imperium, 2005

Napoleon przywrócił tytuły szlacheckie. Dorobkiewicze i zdolni oficerowie pochodzenia plebejskiego stali się szlachtą i arystokracją, „szlachtą zasług”. Wśród nowej arystokracji było sporo przedsiębiorczych kupców i bankierów oraz przemysłowców.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Historia Powszechna. Wiek XIX, 2008

- Lubię Warszawę. Wrosłem w to miasto. Przyzwyczaiłem się do jej ciężkiego klimatu. Chociaż... Przeprowadziłem się niedawno na nowe, strzeżone osiedle, na którym mieszkają przede wszystkim młodzi dorobkiewicze. Bije od nich niesamowity chłód.

źródło: NKJP: Nie interesuje mnie masowa popularność, Dziennik Polski, 2002-02-02

W Kijowie początkowo lekceważono grupę doniecką. Jej przedstawicieli uważano za nieokrzesanych dorobkiewiczów, którzy robocze kombinezony i więzienne drelichy przypadkowo zamienili na najdroższe garnitury z kolekcji zachodnich projektantów, a kombajny węglowe i wywrotki na luksusowe mercedesy.

źródło: NKJP: Marcin Wojciechowski: Pomarańczowy majdan, 2006

Data ostatniej modyfikacji: 18.07.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json