Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
dopalę |
dopalimy |
|||
| 2 os. |
dopalisz |
dopalicie |
|||
| 3 os. |
dopali |
dopalą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dopaliłem +(e)m dopalił |
dopaliłam +(e)m dopaliła |
dopaliłom +(e)m dopaliło |
dopaliliśmy +(e)śmy dopalili |
dopaliłyśmy +(e)śmy dopaliły |
| 2 os. |
dopaliłeś +(e)ś dopalił |
dopaliłaś +(e)ś dopaliła |
dopaliłoś +(e)ś dopaliło |
dopaliliście +(e)ście dopalili |
dopaliłyście +(e)ście dopaliły |
| 3 os. |
dopalił |
dopaliła |
dopaliło |
dopalili |
dopaliły |
bezosobnik: dopalono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dopalmy |
|
| 2 os. |
dopal |
dopalcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dopaliłbym bym dopalił |
dopaliłabym bym dopaliła |
dopaliłobym bym dopaliło |
dopalilibyśmy byśmy dopalili |
dopaliłybyśmy byśmy dopaliły |
| 2 os. |
dopaliłbyś byś dopalił |
dopaliłabyś byś dopaliła |
dopaliłobyś byś dopaliło |
dopalilibyście byście dopalili |
dopaliłybyście byście dopaliły |
| 3 os. |
dopaliłby by dopalił |
dopaliłaby by dopaliła |
dopaliłoby by dopaliło |
dopaliliby by dopalili |
dopaliłyby by dopaliły |
bezosobnik: dopalono by
bezokolicznik: dopalić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
dopaliwszy
gerundium: dopalenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dopalenie |
dopalenia |
| D. | dopalenia |
dopaleń |
| C. | dopaleniu |
dopaleniom |
| B. | dopalenie |
dopalenia |
| N. | dopaleniem |
dopaleniami |
| Ms. | dopaleniu |
dopaleniach |
| W. | dopalenie |
dopalenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: dopalony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dopalony |
dopalony |
dopalony |
dopalone |
dopalona |
| D. | dopalonego |
dopalonego |
dopalonego |
dopalonego |
dopalonej |
| C. | dopalonemu |
dopalonemu |
dopalonemu |
dopalonemu |
dopalonej |
| B. | dopalonego |
dopalonego |
dopalony |
dopalone |
dopaloną |
| N. | dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
dopaloną |
| Ms. | dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
dopalonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dopaleni |
dopaleni |
dopalone |
dopalone |
| D. | dopalonych |
dopalonych |
dopalonych |
dopalonych |
| C. | dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
dopalonym |
| B. | dopalonych |
dopalonych |
dopalonych |
dopalone |
| N. | dopalonymi |
dopalonymi |
dopalonymi |
dopalonymi |
| Ms. | dopalonych |
dopalonych |
dopalonych |
dopalonych |
odpowiednik aspektowy: dopalać
Pochodzenie
Zob. palić
1. budynek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Cytaty
|
Żołnierze włoscy [...] rozpoczęli rabunki, a w końcu dopalili ocalałe budynki. źródło: Internet: wleninfo.pl |
|
|
W nocy z piątku na sobotę nieznani sprawcy dopalili tęczę na Placu Zbawiciela w Warszawie. Instalacja artystyczna autorstwa Julity Wójcik powstała przy współpracy 1000 osób. źródło: Internet: queer.pl |
|
|
Najpierw następuje osuszenie odpadów [...], a następnie właściwe spalanie oraz ewentualne dopalenie niespalonych całkowicie produktów. źródło: NKJP: Czesława Rosik-Dulewska: Podstawy gospodarki odpadami, 1999 |
Składnia
|
+ | dopalić | + |
CO
|
2. papierosa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie używki
Połączenia
- dopalić papierosa
Cytaty
|
Cóż, stary człowiek zauważył zapewne, że niemiecki oficer zapalił papierosa [...]. Pewnie ma nadzieję, że młody oficer nie dopali do końca papierosa, że ciśnie gdzieś niedbale niedopałek zgnieciony butem. źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967 |
|
|
Ojciec zdążył już zapalić cygaro. Zanim je dopali, będzie jeszcze kawa i likier [...]. źródło: NKJP: Max Cegielski: Apokalipso, 2004 |
|
|
[...] tynkarz idzie na papierosa i już nie wraca. Niedopałek znaleziony na ziemi chce dopalić stolarz, ale gdy się po niego schyla, spostrzega, że nie on jeden ma na niego chrapkę. źródło: NKJP: M. Fitzner: Tytus, Romek i A’Tomek: Tytus 2009 (2), Esensja, 2009-08-21 |
Składnia
|
+ | dopalić | + |
CO
|
3. tłuszcz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem
Cytaty
|
[...] chcę dopalić resztki tłuszczu, a że mieszkam na 11 piętrze, to tak sobie ostatnio pomyślałem, że to wykorzystam i zacznę biegać po schodach. Co o tym myślicie, czy pomoże mi to dopalić tłuszcz na brzuchu? źródło: Internet: menshealth.pl |
|
|
[...] nie jestem specjalnie otłuszczony, chociaż lekko muszę brzuch dopalić. źródło: Internet: sfd.pl |
Składnia
|
+ | dopalić | + |
CO
|
4. w fotografii
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka fotografia
Cytaty
|
Przydałoby się przyciąć to zdjęcie, bo za dużo tu liści, które psują efekt. Dodatkowo [...] śliwki są w cieniu, co też kiepsko wygląda. Jeżeli te śliwki są jeszcze na drzewie, to radzę się wybrać na działkę i dopalić je trochę lampą od spodu. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Na razie największy problem sprawia mi zrobienie zdjęcia, na którym w centralnej części kadru jest okno (za oknem dość jasno), a reszta kadru to wnętrze pokoju. No i chcę fleszem dopalić to wnętrze pokoju, aby też było jasne, ale ciągle wychodzi za ciemne. źródło: Internet: pl.rec.foto.cyfrowa.narkive.com |
|
|
[...] możesz ustawić dowolny czas i przesłonę, lampa powinna dopalić pierwszy plan i jeżeli starczy jej mocy, to ekspozycja powinna być poprawna... źródło: NKJP: Internet |
Składnia
|
+ | dopalić | + |
CO +
(CZYM)
|