UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dorwać

Chronologizacja

1643, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorwę
dorwiemy
2 os. dorwiesz
dorwiecie
3 os. dorwie
dorwą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorwałem
+(e)m dorwał
dorwałam
+(e)m dorwała
dorwałom
+(e)m dorwało
dorwaliśmy
+(e)śmy dorwali
dorwałyśmy
+(e)śmy dorwały
2 os. dorwałeś
+(e)ś dorwał
dorwałaś
+(e)ś dorwała
dorwałoś
+(e)ś dorwało
dorwaliście
+(e)ście dorwali
dorwałyście
+(e)ście dorwały
3 os. dorwał
dorwała
dorwało
dorwali
dorwały

bezosobnik: dorwano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorwijmy
2 os. dorwij
dorwijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorwałbym
bym dorwał
dorwałabym
bym dorwała
dorwałobym
bym dorwało
dorwalibyśmy
byśmy dorwali
dorwałybyśmy
byśmy dorwały
2 os. dorwałbyś
byś dorwał
dorwałabyś
byś dorwała
dorwałobyś
byś dorwało
dorwalibyście
byście dorwali
dorwałybyście
byście dorwały
3 os. dorwałby
by dorwał
dorwałaby
by dorwała
dorwałoby
by dorwało
dorwaliby
by dorwali
dorwałyby
by dorwały

bezosobnik: dorwano by

bezokolicznik: dorwać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorwawszy

gerundium: dorwanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorwanie
dorwania
D. dorwania
dorwań
C. dorwaniu
dorwaniom
B. dorwanie
dorwania
N. dorwaniem
dorwaniami
Ms. dorwaniu
dorwaniach
W. dorwanie
dorwania

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorwany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorwany
dorwany
dorwany
dorwane
dorwana
D. dorwanego
dorwanego
dorwanego
dorwanego
dorwanej
C. dorwanemu
dorwanemu
dorwanemu
dorwanemu
dorwanej
B. dorwanego
dorwanego
dorwany
dorwane
dorwaną
N. dorwanym
dorwanym
dorwanym
dorwanym
dorwaną
Ms. dorwanym
dorwanym
dorwanym
dorwanym
dorwanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorwani
dorwani
dorwane
dorwane
D. dorwanych
dorwanych
dorwanych
dorwanych
C. dorwanym
dorwanym
dorwanym
dorwanym
B. dorwanych
dorwanych
dorwanych
dorwane
N. dorwanymi
dorwanymi
dorwanymi
dorwanymi
Ms. dorwanych
dorwanych
dorwanych
dorwanych

odpowiednik aspektowy: dorywać

Pochodzenie

Zob. rwać

1. owoce

Definicja

dodatkowo oddzielić kawałki roślin bądź ich owoce od reszty

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat roślin ➔ ogrodnictwo i dbałość o rośliny

Cytaty

Początkowo w planach miała być czysta wiśniówka, ale okazało się, że ptaki ubiegły mnie w zdobywaniu dojrzałych owoców i musiałem dorwać kilogram czerwonych porzeczek, by móc przystąpić do produkcji.

źródło: Internet: italianizzato.blogspot.com

[...] wiadro porzeczek już zebrane (nie wiem, ile kg ich mam, zważę po przebraniu, mogę dorwać więcej, jak będzie trzeba) [...].

źródło: Internet: wino.org.pl

U mnie popadało, ale potem się wypogodziło i 5 wiader wiśni zerwane. [...] Dorwaliśmy jeszcze 2 wiadra i podzieliłam rodzinę.

źródło: Internet: pl.bigpoint.com

Składnia

bez ograniczeń + dorwać +
CO

2. do końca

Definicja

zebrać coś do końca

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA ➔ Praca ➔ rodzaje pracy

Cytaty

[...] w niektórych sadach na drzewach wiszą jeszcze niezebrane owoce. Jabłka po okresie przymrozków należy zbierać dopiero, gdy całkowicie odtają i „rozmrożą” się. [...]. Wówczas, gdy temperatury nocami powrócą na dodatni pułap, należy odczekać dobę, może dwie i spokojnie dorwać jabłka.

źródło: NKJP: fresh-market.pl

Składnia

bez ograniczeń + dorwać +
CO

3. aktora

Definicja

pot. 
po pewnych staraniach odnaleźć jakąś osobę lub rzecz

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Nie możemy go ruszyć. Zaraz wyjedzie z Polski, rozumiesz? Będziemy mogli go dorwać dopiero wtedy, jak zmieni się władza.

źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Wilcza wyspa, 2006

[...] chciałem dorwać tę książkę, ale ciężko było znaleźć w przystępnej cenie.

źródło: NKJP: Internet

Ciekawe doświadczenia ma Paweł z Nawojki. - Ciężko dorwać coś na dłuższy czas, będąc studentem. Pracowałem wcześniej w firmie handlowej. Byłem człowiekiem do wszystkiego. Od parzenia kawy szefowi, do robienia projektów. Estetyka pracy za barem jest inna.

źródło: NKJP: Agnieszka Nowak: Barman z indeksem, Dziennik Polski, 2006-04-27

Luke [...] jedzie do Rumunii walczyć z narastającą plagą wampiryzmu, żywiąc jednocześnie nadzieję, że dorwą Drakulę, który – jakże by inaczej – obrał sobie za siedzibę zrujnowany zamek.

źródło: NKJP: Jarosław Loretz: Drakulomnożenie, Esensja, 2008-11

[...] nagabywany przez handlarzy, kręciłem głową i wytrwale szukałem Rafała. Każdy go przed chwilą widział i tylko ja miałem pecha. W końcu dorwałem go, gdy wychodził z jakiejś bramy.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Składnia

bez ograniczeń + dorwać +
KOGO/CO

4. kogoś grypa

Definicja

pot. 
dopaść - stać się czyimś udziałem

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dopaść

Cytaty

Dorwała mnie grypa, mam cały czas ponad 38 stopni, katar, ból gardła, zatok [...].

źródło: NKJP: Internet

Ledwie zszedłem z Trzebuńskiej, dorwała mnie burza, na szczęście przelotna.

źródło: NKJP: Internet

W niedzielę dorwało mnie jakieś choróbsko, a tu za kilka dni planowany wypad w Sądecki.

źródło: NKJP: Internet

Zrezygnowaliśmy z Demianowskiej Południcy i słusznie zrobiliśmy, bo tam nas dorwało dosłownie oberwanie chmury [...].

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + dorwać +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json