UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

gorzkawy

Chronologizacja

1613, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. gorzkawy
gorzkawy
gorzkawy
gorzkawe
gorzkawa
D. gorzkawego
gorzkawego
gorzkawego
gorzkawego
gorzkawej
C. gorzkawemu
gorzkawemu
gorzkawemu
gorzkawemu
gorzkawej
B. gorzkawego
gorzkawego
gorzkawy
gorzkawe
gorzkawą
N. gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
gorzkawą
Ms. gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
gorzkawej
W. gorzkawy
gorzkawy
gorzkawy
gorzkawe
gorzkawa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. gorzkawi
gorzkawi
gorzkawe
gorzkawe
D. gorzkawych
gorzkawych
gorzkawych
gorzkawych
C. gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
gorzkawym
B. gorzkawych
gorzkawych
gorzkawych
gorzkawe
N. gorzkawymi
gorzkawymi
gorzkawymi
gorzkawymi
Ms. gorzkawych
gorzkawych
gorzkawych
gorzkawych
W. gorzkawi
gorzkawi
gorzkawe
gorzkawe

Pochodzenie

Zob. gorzki

1. smak

Definicja

nieco gorzki (pod względem smaku lub zapachu)

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie przyprawy, smaki

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Relacje znaczeniowe

synonimy:  goryczkowaty

Połączenia

  • gorzkawy aromat, zapach; owoc; posmak, smak; gorzkawa woń; gorzkawe piwo; gorzkawe perfumy
  • gorzkawy w smaku
  • lekko, nieco, trochę gorzkawy
  • cierpki i gorzkawy

Cytaty

Piliśmy gorzkawy, orzeźwiający napój, gorycz uspokajała mnie, usypiała.

źródło: NKJP: Izabela Filipiak: Magiczne oko. Opowiadania zebrane, 2006

Uczył cierpliwie nazw każdej trawy i zioła, kazał je z zamkniętymi oczami rozpoznawać po zapachu roztartych listków czy kwiecia, po smaku gorzkawym lub cierpkim, tłumaczył, jakie moce w sobie kryją.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

Gorzkawy zapach ziół zawieszonych u belkowania sufitu pobudzał apetyt.

źródło: NKJP:Marta Tomaszewska: Serpente w raju, 2001

Samowar zasyczał i wypuścił obłoczek pary. Po gabinecie zaczął się rozchodzić cierpki, gorzkawy aromat, przynoszący złudzenie domowego spokoju.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000

Sprawia mi przyjemność, gdy muszę nieco skłonić głowę, by zrozumieć wypowiadane słowa, twarz przysunąć tak blisko, by poczuć ulotny zapach gorzkawych perfum.

źródło: NKJP: Martyna Żandarska-Ochnik: Pan wichrów i powiewów, 2008

2.a los

Definicja

książk. 
wywołujący dość przykre lub bolesne odczucia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • gorzkawy los, gorzkawe uwagi

Cytaty

[...] wybrał los outsidera. Czasem gorzkawy, czasem wymagający wyrzeczeń, czasem opłacany niedostatkiem - ale własny.

źródło: NKJP: Bez słowa, bez gestu, Dziennik Polski, 2008-09-06

[...] bramka dla zabrzan [...] daje pewną nadzieję, koniec jest jednak gorzkawy. [...] Zły traf sprawia, że przegrawszy finał z Manchesterem City, Górnik Zabrze w następnym roku [...] trafia na - zgadujecie trafnie - Manchester City.

źródło: NKJP: Jerzy Pilch: Alojzy Piontek i Ryszard Krynicki, Polityka, 2005-11-19

Podobało jej się lustro [...].To przy nim pani krawcowa [...] lubiła katować uwagami nie tylko ją, ale i inne swoje klientki. Nawet te gorzkawe uwagi pani Sophie, nie odbierały wyjątkowości meblowi.

źródło: Internet: kowalowa.coffee

2.b uśmiech

Definicja

książk. 
świadczący o czyichś dość przykrych lub bolesnych odczuciach

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • gorzkawy grymas, uśmiech; gorzkawa mina

Cytaty

Z gorzkawym uśmiechem podszedł do syna i uścisnął go. Wspomniał, jak to sześć lat temu, dzień przed wybuchem wojny, żegnając go na drodze, przyrzekł mu Teresę.

źródło: Anna Łajming: Powrót żołnierza, Pomerania, 1992 (bibliotekacyfrowa.eu)

[...] w tej spiętej, gorzkawej twarzy, naciągniętej na kościec jak kawałek malowanego welinu, czaiła się dziwna intensywność życia.

źródło: NKJP: Jacek Dehnel: Rynek w Smyrnie, 2007

3. film

Definicja

książk. 
wyrażający lub wzbudzający dość nieprzyjemne odczucia poprzez przedstawianie rzeczy przykrych lub bolesnych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • gorzkawy humor; gorzkawa ironia, komedia

Cytaty

W tej imaginacyjnej grze Hoffman zastosował zabawne anachronizmy (gramofon, bicykle), ale w atmosferze igraszek nie powinno się przeoczyć szczypty gorzkawej ironii.

źródło: NKJP: „Sen nocy letniej”, Dziennik Polski, 2000-01-14

[...] komedie w angielskim stylu, ze specyficznym gorzkawym humorem, nadal są na topie upodobań.

źródło: NKJP: Nowosądecka kronika kulturalna, Gazeta Krakowska, 2004-10-27

„Wilk” jest najciekawszy wtedy (pierwsze pół godziny), gdy od horroru ucieka w stronę gorzkawej komedii psychologicznej.

źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Dziś premiera, Gazeta Wyborcza, 1994-10-14

Data ostatniej modyfikacji: 22.12.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json