UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

jamnik

Chronologizacja

1752, Kart XVII-XVIII

1. pies

Definicja

mały pies o długim tułowiu i krótkich nogach, sierści w kolorze brązowym lub czarnym, mający długi pysk i duże, opadające przy głowie uszy

Pochodzenie

Zob. jama w znacz. 'dół, nora'.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta domowe i hodowlane

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pies

Połączenia

  • długowłosy, krótkowłosy, szorstkowłosy; miniaturowy; mały, najdłuższy; tłusty; stary jamnik
  • jamnik na smyczy
  • chart i jamnik; teriery i jamniki, wyżły i jamniki
  • pies rasy jamnik
  • właściciel jamnika
  • spacer z jamnikiem

Cytaty

Można go czasem spotkać w Łazienkach. Posiwiał jeszcze bardziej. Przechadza się w okolicach Chopina, prowadząc na smyczy małego jamnika, którego dostał od żony.

źródło: NKJP: Ariadna Lewańska: Sonata dla Natalii, 1965

W ubiegłym roku rybniczanie postanowili wziąć ze schroniska psa. Mały długowłosy jamnik o imieniu Punia zdobył serca wszystkich lokatorów.

źródło: NKJP: Głośny, ale szczęśliwy, Tygodnik Rybnicki, 2007-04-17

Henryk przebrał się i po piętnastu minutach, z doniczką prymulek w dłoni oraz butelką białego wina pod pachą, zjawił się przed drzwiami sąsiadki. Usłyszał, że otwarte, a ona musi mieszać. W holu przywitał się ze starym jamnikiem, którego tłusty brzuch dotykał podłogi.

źródło: NKJP: Paulina Grych: Schiza, 2008

Te jej pieski to są zupełnie zwyczajne kundle, ale każdy jest inny, jeden mały i bardzo kudłaty, drugi wydłużony jak jamnik, a trzeci całkiem duży, czarny, i wszystkie maja śmieszne, wełniane kamizelki, tak samo dziurawe i zniszczone jak ubrania pani Greffer.

źródło: NKJP: Marek Soból: Mojry, 2005

Pięćset dwadzieścia zgłoszonych do konkursu psów reprezentowało 99 ras, od popularnych owczarków niemieckich, rottweilerów, dogów i dobermanów, po charty, jamniki, mopsy, samojedy i niezwykłe w swej urodzie mastify, o ogromnych głowach pokrytych fałdami zwisającej skóry.

źródło: NKJP: (gram): Prezentacja psich wdzięków, Tygodnik Podhalański, nr 31, 1997

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. jamnik
jamniki
D. jamnika
jamników
C. jamnikowi
jamnikom
B. jamnika
jamniki
N. jamnikiem
jamnikami
Ms. jamniku
jamnikach
W. jamniku
jamniki

2. magnetofon

Definicja

magnetofon o wydłużonym kształcie, mający dwie kieszenie na kasety i dwa głośniki po bokach

Pochodzenie

Od: jamnik w znacz. 'pies' (przez podobieństwo kształtu).

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny rodzaje urządzeń i maszyn

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  magnetofon

Cytaty

Kopiowało się kasety od kumpli na dwukieszeniowych jamnikach albo się przegrywało z winyla na kasetę [...].

źródło: NKJP: Jarosław „Anzelmo” Giers: Babiloński rzeźnik, Esensja, nr 5, 2009-07-02

Gdyby nauczył się doceniać rodzinę - nie zamykałby nerwowej babci w komórce, ale pomógłby jej znaleźć towarzystwo w podobnym wieku, zdobył szydełka, nici, puścił z jamnika stare szlagiery dla podkręcenia atmosfery.

źródło: NKJP: Ewa Winnicka: Integracja w domu i zagrodzie, Polityka, 2008-11-22

W oddali słychać słaby, typowy szum fabryczny, dochodzący z hali produkcyjnej, zaś na pierwszym planie gra muzyka reggae. Na jednej z piramid stoi odtwarzacz typu jamnik, osłonięty otwartym parasolem.

źródło: NKJP: Piotr Czerwiński: Przebiegum życiae czyli Kartonowa sieć, 2009

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. jamnik
jamniki
D. jamnika
jamników
C. jamnikowi
jamnikom
B. jamnika
jamniki
N. jamnikiem
jamnikami
Ms. jamniku
jamnikach
W. jamniku
jamniki

3. torba

Definicja

niska torba o mocno wydłużonym kształcie

Pochodzenie

Od: jamnik w znacz. 'pies' (przez podobieństwo kształtu).

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie ozdoby i dodatki

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  torba

Cytaty

Pojemny jamnik - złap za druty i zrób wygodną, sportową torebkę.

źródło: Internet: pdf-archive.com

Taką skromną, długą sukienkę nosi się w towarzystwie nowoczesnej, geometrycznej biżuterii [...]. Buty są gładkie, bez żadnych ozdób, ale wyróżniają się lakierowaną powierzchnią [...]. To samo torebka – pasować będą lakierowane kopertówki oraz modne jamniki.

źródło: Internet: modbis.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. jamnik
jamniki
D. jamnika
jamników
C. jamnikowi
jamnikom
B. jamnika
jamniki
N. jamnikiem
jamnikami
Ms. jamniku
jamnikach
W. jamniku
jamniki

4. stół

Definicja

niski stolik z blatem w kształcie długiego i wąskiego prostokąta

Pochodzenie

Od: jamnik w znacz. 'pies' (przez podobieństwo kształtu).

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  stolik

Cytaty

[...] mamy więc pełno niebezpieczeństw, którym mała Majka dzielnie stawia czoła dzięki krzepiącej myśli, że gdzieś jest jej brat [...]. Myśl o nim daje jej duże poczucie bezpieczeństwa i wskazuje kierunek jej działań – żeby znowu być razem i jeść śniadanie na jamniku.

źródło: Internet: teatrkonsekwentny.pl

[...] świat klasy średniej socjalizmu to były mieszkania na wysoki połysk, meblościanki, telewizory, dywany [...], siadało się przy jamnikach przykrytych bieżnikami.

źródło: Jacek Kuroń: PRL dla początkujących, 1999 (sbc.org.pl)

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. jamnik
jamniki
D. jamnika
jamników
C. jamnikowi
jamnikom
B. jamnika
jamniki
N. jamnikiem
jamnikami
Ms. jamniku
jamnikach
W. jamniku
jamniki

5. autobus

Definicja

autobus niskopodłogowy

Pochodzenie

Od: jamnik w znacz. 'pies' (przez podobieństwo kształtu).

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  autobus

Cytaty

Polskich niskopodłogowych jamników po stolicy Niemiec jeździ prawie tyle co autobusów MAN.

źródło: NKJP: Joanna Solska: Jamnik biegnie przez Europę, Polityka, 2006-01-21

Nowy Solaris został sprzedany na rynku włoskim. Jeszcze w tym roku dołączy do floty [...] przewoźnika z Novary w północno-zachodniej części Półwyspu Apenińskiego. Najnowsza odsłona miejskiego Urbino będzie już siódmym jamnikiem firmy [...].

źródło: Internet: infotram.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. jamnik
jamniki
D. jamnika
jamników
C. jamnikowi
jamnikom
B. jamnika
jamniki
N. jamnikiem
jamnikami
Ms. jamniku
jamnikach
W. jamniku
jamniki
Data ostatniej modyfikacji: 14.10.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json