UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

synekdocha

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. synekdocha
synekdochy
D. synekdochy
synekdoch
C. synekdosze
synekdochom
B. synekdochę
synekdochy
N. synekdochą
synekdochami
Ms. synekdosze
synekdochach
W. synekdocho
synekdochy

Pochodzenie

gr. synekdochḗ

Definicja

lit. 
figura stylistyczna polegająca na użyciu nazwy części jakiegoś obiektu zamiast nazwy całości lub odwrotnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  figura

Cytaty

Argumentacja retoryczna i narracja przenikają się tu wzajemnie i reinterpretują, czego przejawem jest chociażby pojawiająca się obrazowo-narracyjna synekdocha (mężczyzna i kobieta reprezentują mężczyzn i kobiety w ogóle).

źródło: NKJP: Ewa Szczęsna: Poetyka reklamy, 2001

Zabawa polega na wymyśleniu najbardziej absurdalnego porównania lub - jak zwykli powiadać fachowcy od poetyki - na zbudowaniu mechanizmu metaforycznego, przypominającego synekdochę.

źródło: NKJP: Krzysztof Rutkowski: Pasaż z Mamuśką?, Gazeta Wyborcza, 1995-08-22

Użycie kategorii literackiej jako naczelnej nie jest tutaj przypadkiem, nie stanowi też swojego rodzaju synekdochy, pozwalającej pewną - według takich czy innych kryteriów wydzieloną - część traktować tak, jakby ujawniała cechy całości.

źródło: NKJP: Michał Głowiński: Ekspresja i empatia, 1997

„Piosenka o końcu świata” stanowi właściwie serię synekdoch, wspólnie składających się na obraz tytułowego „świata”.

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Data ostatniej modyfikacji: 28.06.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json