UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przeciążyć

Chronologizacja

1874, Andrzej Hieronim Zamoyski, Zbiór praw sądowych, polona.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeciążę
 przeciążymy
2 os. przeciążysz
 przeciążycie
3 os. przeciąży
 przeciążą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeciążyłem
+(e)m przeciążył
 przeciążyłam
+(e)m przeciążyła
 przeciążyłom
+(e)m przeciążyło
 przeciążyliśmy
+(e)śmy przeciążyli
 przeciążyłyśmy
+(e)śmy przeciążyły
2 os. przeciążyłeś
+(e)ś przeciążył
 przeciążyłaś
+(e)ś przeciążyła
 przeciążyłoś
+(e)ś przeciążyło
 przeciążyliście
+(e)ście przeciążyli
 przeciążyłyście
+(e)ście przeciążyły
3 os. przeciążył
 przeciążyła
 przeciążyło
 przeciążyli
 przeciążyły

bezosobnik: przeciążono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeciążmy
2 os. przeciąż
 przeciążcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeciążyłbym
bym przeciążył
 przeciążyłabym
bym przeciążyła
 przeciążyłobym
bym przeciążyło
 przeciążylibyśmy
byśmy przeciążyli
 przeciążyłybyśmy
byśmy przeciążyły
2 os. przeciążyłbyś
byś przeciążył
 przeciążyłabyś
byś przeciążyła
 przeciążyłobyś
byś przeciążyło
 przeciążylibyście
byście przeciążyli
 przeciążyłybyście
byście przeciążyły
3 os. przeciążyłby
by przeciążył
 przeciążyłaby
by przeciążyła
 przeciążyłoby
by przeciążyło
 przeciążyliby
by przeciążyli
 przeciążyłyby
by przeciążyły

bezosobnik: przeciążono by

bezokolicznik: przeciążyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przeciążywszy

gerundium: przeciążenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: przeciążony

odpowiednik aspektowy: przeciążać

Pochodzenie

Zob. ciążyć

1. ciężarówkę

Definicja

spowodować, że gdzieś znajduje się coś zbyt ciężkiego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ciężar

Połączenia

  • przeciążyć samochód, samolot
  • przeciążyć bagażami
  • nadmiernie przeciążyć

Cytaty

Jeśli przeciążycie łódź, może pójść na dno.

źródło: NKJP: Jacek Safuta: Wziąć co dają?, Polityka, 2001-11-03

Właściwe dobranie sprzętu to najtrudniejszy fragment przygotowań, bo nie wolno przeciążyć samolotu.

źródło: NKJP: Dopóki jest nadzieja, Dziennik Polski, 2003-12-29

Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Zduńskiej Woli ma listę budowli w regionie, które stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia przebywających w nich ludzi. Są na niej obiekty, które mogą się zarwać, gdyby zalegający na nich śnieg przeciążył konstrukcję.

źródło: NKJP: Dachy pod kontrolą, Dziennik Łódzki, 2007-01-29

W okresie wakacyjnym wiele aut przeciążonych urlopowymi bagażami po wyjechaniu na trasę oślepia innych kierowców.

źródło: NKJP: Dla kierowców. Nie oślepiaj, Polska Głos Wielkopolski, 2005-07-25

Składnia

bez ograniczeń + przeciążyć +
CO + (CZYM)

2. pracownika

Definicja

spowodować, że ktoś ma zbyt dużo obowiązków lub zbyt trudne zadanie do wykonania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przeładować

Połączenia

  • przeciążyć pracowników, uczniów
  • przeciążyć obowiązkami, pracą, zadaniami
  • przeciążyć fizycznie, psychicznie

Cytaty

Rozkład zajęć jest tak układany, by nie przeciążyć fizycznie uczniów.

źródło: NKJP: Paweł Stachnik: Krakowska Zawodowa Szkoła Baletowa, Dziennik Polski, 2005-10-04

[...] niech nas nie myli wzrastający stopień skolaryzacji młodzieży na poziomie wyższym. Odbywa się to często kosztem [...] upadku etosu badań naukowych z powodu przeciążenia wykładowców obowiązkami dydaktycznymi [...].

źródło: NKJP: Andrzej Szahaj: Solidarność mandarynów, Polityka, 2000-02-26

Składnia

bez ograniczeń + przeciążyć +
KOGO + (CZYM)

3. komputer

Definicja

spowodować, że coś funkcjonuje lub jest eksploatowane zbyt długo lub zbyt intensywnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Połączenia

  • przeciążyć kolana, kręgosłup, mięśnie, organizm, stawy; linię (kolejową), maszynę, serwer, urządzenie
  • mocno, nadmiernie przeciążyć

Cytaty

[...] wymienił uszkodzoną pompę i w niedzielę po kilku próbach udało się ją uruchomić. Żeby jednak nie przeciążyć urządzenia, włączamy je tylko dwa razy dziennie, na dwie godziny.

źródło: NKJP: Krystyna Paszkowska: Pół roku bez wody, Dziennik Bałtycki, 1998-08-05

[...] po pucharowym meczu z Kmitą Zabierzów przeciążył kolano, które miał operowane.

źródło: NKJP: Western w Krzeszowicach, Dziennik Polski, 2001-11-03

Walka na poduszki przed snem, długotrwałe oglądanie telewizji, korzystanie z komputera, głośna dynamiczna muzyka (np. rock) mogą przeciążyć układ nerwowy dziecka.

źródło: NKJP: Małgorzata Klecka: Ciąża i alkohol. W trosce o Twoje dziecko, 2006

Składnia

bez ograniczeń + przeciążyć +
CO

4. rozdział

Definicja

zgromadzić gdzieś zbyt wiele informacji lub innych elementów przekazujących jakieś treści

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • przeciążyć informacjami

Cytaty

Jest już dla mnie jasne, że trzeba wreszcie dać poznać czytelnikom Legendę o Białym Olbrzymie w całości, bo inaczej zgubią się w zawiłościach dalszej akcji. Tylko, czy nie przeciążę tym jednego rozdziału? Chyba trzeba będzie wprowadzić jakąś przerwę.

źródło: NKJP: Łukasz Kamykowski: Dom między lipą a bilbordem, 2008

Powolność ładowania się strony może skutecznie zniechęcić do odwiedzania naszej witryny. Sytuacji takiej unikniemy, jeśli budując witrynę, zachowamy ostrożność i nie przeciążymy jej elementami graficznymi.

źródło: NKJP: Jerzy P. Szyfter: Public relations w Internecie, 2005

Składnia

bez ograniczeń + przeciążyć +
CO + CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 02.11.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN