UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ocieplić

Chronologizacja

1588, SPXVI
S.v. ocieplony

Pochodzenie

Zob. ciepły

1. dach

Definicja

pokryć specjalnym materiałem, sprawiającym, że coś lepiej chroni przed zimnem lub zapobiega dostaniu się zimna do środka

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo czynności związane z budową

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Połączenia

  • gmina ociepliła (szkołę)
  • ocieplić blok, budę, budynek, dom, mieszkanie, obiekt (szkolny), pomieszczenie, szkołę; dach, drzwi, elewację, okna, strop
  • ocieplić styropianem, wełną mineralną

Cytaty

- Za 95 tys. złotych gmina ociepliła budynek, który nadaje się tylko do wyburzenia - mówią Jadwiga i Mieczysław Żabko.

źródło: NKJP: Marcin Gąsiorowski: Forsa na ruinę, Gazeta Wrocławska, 2002-05-21

Sam pierwszy raz od wielu lat kupiłem mocno ocieplone buty.

źródło: NKJP: Paweł Rydzyński: Zima i mrozy bezlitośnie biją nas po kieszeni, Dziennik Bałtycki, 2010-01-29

Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami kieruje apel do wszystkich właścicieli psów „łańcuchowych”, aby zapewnili swoim stróżom wygodne, odpowiednio ocieplone budy.

źródło: NKJP: jof: Podhalańskie schronisko, Tygodnik Podhalański, 1997

Domy powstały z cegieł i pustaków ceramicznych ocieplonych styropianem i wełną mineralną.

źródło: NKJP: Agnieszka Zielińska: Daleko od zgiełku, Dziennik Zachodni, 2007-08-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplę
ocieplimy
2 os. ocieplisz
ocieplicie
3 os. ociepli
ocieplą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłem
+(e)m ocieplił
ociepliłam
+(e)m ociepliła
ociepliłom
+(e)m ociepliło
ociepliliśmy
+(e)śmy ocieplili
ociepliłyśmy
+(e)śmy ociepliły
2 os. ociepliłeś
+(e)ś ocieplił
ociepliłaś
+(e)ś ociepliła
ociepliłoś
+(e)ś ociepliło
ociepliliście
+(e)ście ocieplili
ociepliłyście
+(e)ście ociepliły
3 os. ocieplił
ociepliła
ociepliło
ocieplili
ociepliły

bezosobnik: ocieplono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplijmy
ocieplmy
2 os. ociepl
rzadziej ocieplij
ocieplcie
ocieplijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłbym
bym ocieplił
ociepliłabym
bym ociepliła
ociepliłobym
bym ociepliło
ocieplilibyśmy
byśmy ocieplili
ociepliłybyśmy
byśmy ociepliły
2 os. ociepliłbyś
byś ocieplił
ociepliłabyś
byś ociepliła
ociepliłobyś
byś ociepliło
ocieplilibyście
byście ocieplili
ociepliłybyście
byście ociepliły
3 os. ociepliłby
by ocieplił
ociepliłaby
by ociepliła
ociepliłoby
by ociepliło
ociepliliby
by ocieplili
ociepliłyby
by ociepliły

bezosobnik: ocieplono by

bezokolicznik: ocieplić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

ociepliwszy

gerundium: ocieplenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ocieplenie
ocieplenia
D. ocieplenia
ociepleń
C. ociepleniu
ociepleniom
B. ocieplenie
ocieplenia
N. ociepleniem
ociepleniami
Ms. ociepleniu
ociepleniach
W. ocieplenie
ocieplenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ocieplony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ocieplony
ocieplony
ocieplony
ocieplone
ocieplona
D. ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonej
C. ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonej
B. ocieplonego
ocieplonego
ocieplony
ocieplone
ocieploną
N. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieploną
Ms. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ociepleni
ociepleni
ocieplone
ocieplone
D. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
C. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
B. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplone
N. ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
Ms. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych

odpowiednik aspektowy: ocieplać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

bez ograniczeń + ocieplić +
CO + (CZYM)

2. powietrze

Definicja

grzejąc, sprawić, że coś stało się cieplejsze lub że komuś albo gdzieś zrobiło się cieplej

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ogrzać
antonimy:  ochłodzić, ostudzić, oziębić

Cytaty

Jeśli już koniecznie trzeba wyjść na zewnątrz z małym dzieckiem, warto założyć mu na buzię szalik, co znacznie ociepli wdychane powietrze.

źródło: NKJP: Niebezpieczny mróz, Dziennik Polski, 2002-01-05

Jezioro położone jest w Dolinie Wrighta, gdzie często pojawiają się ciepłe i suche wiatry [...]. Potrafią one gwałtownie ocieplić powietrze, nawet do wartości, które na Antarktydzie, wydają się wprost nieprawdopodobne.

źródło: 15 stopni powyżej zera na Antarktydzie, 2014-01-23 (twojapogoda.pl)

[...] opuchnięcie palców spowodowane jest przekrwieniem i nadmiernym ociepleniem dłoni.

źródło: Internet: dlonie.com.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplę
ocieplimy
2 os. ocieplisz
ocieplicie
3 os. ociepli
ocieplą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłem
+(e)m ocieplił
ociepliłam
+(e)m ociepliła
ociepliłom
+(e)m ociepliło
ociepliliśmy
+(e)śmy ocieplili
ociepliłyśmy
+(e)śmy ociepliły
2 os. ociepliłeś
+(e)ś ocieplił
ociepliłaś
+(e)ś ociepliła
ociepliłoś
+(e)ś ociepliło
ociepliliście
+(e)ście ocieplili
ociepliłyście
+(e)ście ociepliły
3 os. ocieplił
ociepliła
ociepliło
ocieplili
ociepliły

bezosobnik: ocieplono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplijmy
ocieplmy
2 os. ociepl
ocieplij
ocieplcie
ocieplijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłbym
bym ocieplił
ociepliłabym
bym ociepliła
ociepliłobym
bym ociepliło
ocieplilibyśmy
byśmy ocieplili
ociepliłybyśmy
byśmy ociepliły
2 os. ociepliłbyś
byś ocieplił
ociepliłabyś
byś ociepliła
ociepliłobyś
byś ociepliło
ocieplilibyście
byście ocieplili
ociepliłybyście
byście ociepliły
3 os. ociepliłby
by ocieplił
ociepliłaby
by ociepliła
ociepliłoby
by ociepliło
ociepliliby
by ocieplili
ociepliłyby
by ociepliły

bezosobnik: ocieplono by

bezokolicznik: ocieplić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

ociepliwszy

gerundium: ocieplenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ocieplenie
ocieplenia
D. ocieplenia
ociepleń
C. ociepleniu
ociepleniom
B. ocieplenie
ocieplenia
N. ociepleniem
ociepleniami
Ms. ociepleniu
ociepleniach
W. ocieplenie
ocieplenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ocieplony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ocieplony
ocieplony
ocieplony
ocieplone
ocieplona
D. ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonej
C. ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonej
B. ocieplonego
ocieplonego
ocieplony
ocieplone
ocieploną
N. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieploną
Ms. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ociepleni
ociepleni
ocieplone
ocieplone
D. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
C. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
B. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplone
N. ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
Ms. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych

odpowiednik aspektowy: ocieplać

Składnia

bez ograniczeń + ocieplić +
CO

3. kolorystykę

Definicja

zmienić wystrój przez wprowadzenie elementów sprawiających, że wnętrze jest bardziej przytulne

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz

Relacje znaczeniowe

antonimy:  oziębić

Cytaty

Wystarczą drobne, czerwone akcenty, które dodatkowo ocieplą pokoik o żółtych lub pomarańczowych ścianach.

źródło: NKJP: (MKI): Malujemy pokój dla dziecka, Gazeta Wrocławska, 2002-12-03

Pamiętajmy, że biały rozjaśni ciemny kąt ogrodu, a niebieski ochłodzi otoczenie. Wybierając żółty, ocieplimy nasz ogród nawet przy chłodach.

źródło: NKJP: Danka Ogrodniczka: Zabawa w trzy kolory, Gazeta Poznańska, 2006-07-01

Jednym ze sposobów ocieplenia wnętrza jest użycie koloru.

źródło: NKJP: (EBu): Kuchnia malowana, Dziennik Bałtycki, 2003-08-12

Można [...] zdecydować się na żarówki barwione. Żółte, różowe czy błękitne dają światło o trochę innym odcieniu i zmieniają tym samym sposób widzenia kolorów. Można więc niewielkim nakładem środków wnętrze nieco ocieplić lub przeciwnie dodać mu przestrzeni.

źródło: NKJP: MON: Więcej światła, Gazeta Poznańska, 2004-04-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplę
ocieplimy
2 os. ocieplisz
ocieplicie
3 os. ociepli
ocieplą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłem
+(e)m ocieplił
ociepliłam
+(e)m ociepliła
ociepliłom
+(e)m ociepliło
ociepliliśmy
+(e)śmy ocieplili
ociepliłyśmy
+(e)śmy ociepliły
2 os. ociepliłeś
+(e)ś ocieplił
ociepliłaś
+(e)ś ociepliła
ociepliłoś
+(e)ś ociepliło
ociepliliście
+(e)ście ocieplili
ociepliłyście
+(e)ście ociepliły
3 os. ocieplił
ociepliła
ociepliło
ocieplili
ociepliły

bezosobnik: ocieplono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplijmy
ocieplmy
2 os. ociepl
ocieplij
ocieplcie
ocieplijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłbym
bym ocieplił
ociepliłabym
bym ociepliła
ociepliłobym
bym ociepliło
ocieplilibyśmy
byśmy ocieplili
ociepliłybyśmy
byśmy ociepliły
2 os. ociepliłbyś
byś ocieplił
ociepliłabyś
byś ociepliła
ociepliłobyś
byś ociepliło
ocieplilibyście
byście ocieplili
ociepliłybyście
byście ociepliły
3 os. ociepliłby
by ocieplił
ociepliłaby
by ociepliła
ociepliłoby
by ociepliło
ociepliliby
by ocieplili
ociepliłyby
by ociepliły

bezosobnik: ocieplono by

bezokolicznik: ocieplić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

ociepliwszy

gerundium: ocieplenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ocieplenie
ocieplenia
D. ocieplenia
ociepleń
C. ociepleniu
ociepleniom
B. ocieplenie
ocieplenia
N. ociepleniem
ociepleniami
Ms. ociepleniu
ociepleniach
W. ocieplenie
ocieplenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ocieplony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ocieplony
ocieplony
ocieplony
ocieplone
ocieplona
D. ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonej
C. ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonej
B. ocieplonego
ocieplonego
ocieplony
ocieplone
ocieploną
N. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieploną
Ms. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ociepleni
ociepleni
ocieplone
ocieplone
D. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
C. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
B. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplone
N. ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
Ms. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych

odpowiednik aspektowy: ocieplać

Składnia

bez ograniczeń + ocieplić +
CO

4. relacje

Definicja

sprawić, że coś stało się sympatyczniejsze, milsze lub bardziej serdeczne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • ocieplić atmosferę, relacje, stosunki, wizerunek

Cytaty

Być może narodziny malutkiej księżniczki ocieplą stosunki między księżną [...] a jej teściową [...].

źródło: NKJP: Edyta Golisz: Bociany lubią księżniczki, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-11-18

Atmosferę ociepliła nieco lutowa wizyta Busha w Korei Południowej, podczas której poparł „słoneczną politykę” Kim De Dzunga i wezwał Północ do rozmów.

źródło: NKJP: Marcin Grabiec: Uścisk przez druty, Polityka, 2002-11-02

Ocieplenie stosunków było bardzo krótkie, walki o tron węgierski znowu postawiły obu władców w przeciwnych obozach.

źródło: NKJP: Marek Kazimierz Barański: Dynastia Piastów w Polsce, 2005

Dziś banki pracując nad ociepleniem wizerunku, pragną być jak najbardziej przyjazne ludziom, dlatego wytrzymałe szkło zwykle jest zastępowane przez tradycyjne biurka lub co najwyżej wysokie lady.

źródło: NKJP: Jacek Deptuła: Coraz więcej napadów na banki!, Gazeta Pomorska, 2009-11-07

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplę
ocieplimy
2 os. ocieplisz
ocieplicie
3 os. ociepli
ocieplą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłem
+(e)m ocieplił
ociepliłam
+(e)m ociepliła
ociepliłom
+(e)m ociepliło
ociepliliśmy
+(e)śmy ocieplili
ociepliłyśmy
+(e)śmy ociepliły
2 os. ociepliłeś
+(e)ś ocieplił
ociepliłaś
+(e)ś ociepliła
ociepliłoś
+(e)ś ociepliło
ociepliliście
+(e)ście ocieplili
ociepliłyście
+(e)ście ociepliły
3 os. ocieplił
ociepliła
ociepliło
ocieplili
ociepliły

bezosobnik: ocieplono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ocieplijmy
ocieplmy
2 os. ociepl
ocieplij
ocieplcie
ocieplijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ociepliłbym
bym ocieplił
ociepliłabym
bym ociepliła
ociepliłobym
bym ociepliło
ocieplilibyśmy
byśmy ocieplili
ociepliłybyśmy
byśmy ociepliły
2 os. ociepliłbyś
byś ocieplił
ociepliłabyś
byś ociepliła
ociepliłobyś
byś ociepliło
ocieplilibyście
byście ocieplili
ociepliłybyście
byście ociepliły
3 os. ociepliłby
by ocieplił
ociepliłaby
by ociepliła
ociepliłoby
by ociepliło
ociepliliby
by ocieplili
ociepliłyby
by ociepliły

bezosobnik: ocieplono by

bezokolicznik: ocieplić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

ociepliwszy

gerundium: ocieplenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ocieplenie
ocieplenia
D. ocieplenia
ociepleń
C. ociepleniu
ociepleniom
B. ocieplenie
ocieplenia
N. ociepleniem
ociepleniami
Ms. ociepleniu
ociepleniach
W. ocieplenie
ocieplenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ocieplony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ocieplony
ocieplony
ocieplony
ocieplone
ocieplona
D. ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonego
ocieplonej
C. ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonemu
ocieplonej
B. ocieplonego
ocieplonego
ocieplony
ocieplone
ocieploną
N. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieploną
Ms. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ociepleni
ociepleni
ocieplone
ocieplone
D. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
C. ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
ocieplonym
B. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplone
N. ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
ocieplonymi
Ms. ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych
ocieplonych

odpowiednik aspektowy: ocieplać

Składnia

bez ograniczeń + ocieplić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 27.03.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json