UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pąsowieć

Chronologizacja

1947, NFJP

Pochodzenie

Od: pąs

1.a zabarwiać się

Definicja

książk. 
nabierać pąsowego koloru

Wymowa

[pąsowieć]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  czerwienieć, zabarwiać się

Cytaty

Kaiserin Farah to róża o silnym wzroście, dobrze rozkrzewiona, szybko rosnąca. [...] Zauważyłam także, że granica między kolorami jest płynna i zmienia się w zależności od pory dnia. Rano przeważa kolor biały (szampański) i tylko obrzeża są czerwone, wieczorem z kolei praktycznie cały kwiat pąsowieje.

źródło: Internet: aniads-rosegarden.blogspot.com

Na policzkach pani Dobson pąsowieją blizny po oparzeniach.

źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005

Nerwowo przygryzała dolną wargę, pąsowiejącą jak po drapieżnym pocałunku.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Namiętnik, 1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowieję
pąsowiejemy
2 os. pąsowiejesz
pąsowiejecie
3 os. pąsowieje
pąsowieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałem
+(e)m pąsowiał
pąsowiałam
+(e)m pąsowiała
pąsowiałom
+(e)m pąsowiało
pąsowieliśmy
+(e)śmy pąsowieli
pąsowiałyśmy
+(e)śmy pąsowiały
2 os. pąsowiałeś
+(e)ś pąsowiał
pąsowiałaś
+(e)ś pąsowiała
pąsowiałoś
+(e)ś pąsowiało
pąsowieliście
+(e)ście pąsowieli
pąsowiałyście
+(e)ście pąsowiały
3 os. pąsowiał
pąsowiała
pąsowiało
pąsowieli
pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pąsowiał
będę pąsowieć
będę pąsowiała
będę pąsowieć
będę pąsowiało
będę pąsowieć
będziemy pąsowieli
będziemy pąsowieć
będziemy pąsowiały
będziemy pąsowieć
2 os. będziesz pąsowiał
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiała
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiało
będziesz pąsowieć
będziecie pąsowieli
będziecie pąsowieć
będziecie pąsowiały
będziecie pąsowieć
3 os. będzie pąsowiał
będzie pąsowieć
będzie pąsowiała
będzie pąsowieć
będzie pąsowiało
będzie pąsowieć
będą pąsowieli
będą pąsowieć
będą pąsowiały
będą pąsowieć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowiejmy
2 os. pąsowiej
pąsowiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałbym
bym pąsowiał
pąsowiałabym
bym pąsowiała
pąsowiałobym
bym pąsowiało
pąsowielibyśmy
byśmy pąsowieli
pąsowiałybyśmy
byśmy pąsowiały
2 os. pąsowiałbyś
byś pąsowiał
pąsowiałabyś
byś pąsowiała
pąsowiałobyś
byś pąsowiało
pąsowielibyście
byście pąsowieli
pąsowiałybyście
byście pąsowiały
3 os. pąsowiałby
by pąsowiał
pąsowiałaby
by pąsowiała
pąsowiałoby
by pąsowiało
pąsowieliby
by pąsowieli
pąsowiałyby
by pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano by

bezokolicznik: pąsowieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: pąsowiejąc

gerundium: pąsowienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pąsowienie
pąsowienia
D. pąsowienia
pąsowień
C. pąsowieniu
pąsowieniom
B. pąsowienie
pąsowienia
N. pąsowieniem
pąsowieniami
Ms. pąsowieniu
pąsowieniach
W. pąsowienie
pąsowienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: pąsowiejący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejąca
D. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącej
C. pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącej
B. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejącą
N. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącą
Ms. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejące
D. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
C. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
B. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejące
N. pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
Ms. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących

odpowiednik aspektowy: spąsowieć

1.b odróżniać się od tła

Definicja

książk. 
wyróżniać się pąsowym kolorem lub odcinać się od tła pąsowym kolorem

Wymowa

[pąsowieć]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  czerwienić się, czerwienieć

Cytaty

Z gałązek trzmieliny zwisają na długich szypułkach malinowe gwiazdeczki w kształcie kryształów, a na kalinie pąsowieją rozłożyste rozety.

źródło: Internet: Wiesław Wodecki: Herbata na żyletkach: karnawał „Solidarności”, w celi 12, na przyzbie, 2008

Rankiem jego fasada się niebieści, za dnia bieli, w promieniach zachodzącego słońca pąsowieje, by wreszcie zszarzeć i zasnąć.

źródło: Internet: kobieta.gazeta.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowieję
pąsowiejemy
2 os. pąsowiejesz
pąsowiejecie
3 os. pąsowieje
pąsowieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałem
+(e)m pąsowiał
pąsowiałam
+(e)m pąsowiała
pąsowiałom
+(e)m pąsowiało
pąsowieliśmy
+(e)śmy pąsowieli
pąsowiałyśmy
+(e)śmy pąsowiały
2 os. pąsowiałeś
+(e)ś pąsowiał
pąsowiałaś
+(e)ś pąsowiała
pąsowiałoś
+(e)ś pąsowiało
pąsowieliście
+(e)ście pąsowieli
pąsowiałyście
+(e)ście pąsowiały
3 os. pąsowiał
pąsowiała
pąsowiało
pąsowieli
pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pąsowiał
będę pąsowieć
będę pąsowiała
będę pąsowieć
będę pąsowiało
będę pąsowieć
będziemy pąsowieli
będziemy pąsowieć
będziemy pąsowiały
będziemy pąsowieć
2 os. będziesz pąsowiał
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiała
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiało
będziesz pąsowieć
będziecie pąsowieli
będziecie pąsowieć
będziecie pąsowiały
będziecie pąsowieć
3 os. będzie pąsowiał
będzie pąsowieć
będzie pąsowiała
będzie pąsowieć
będzie pąsowiało
będzie pąsowieć
będą pąsowieli
będą pąsowieć
będą pąsowiały
będą pąsowieć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowiejmy
2 os. pąsowiej
pąsowiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałbym
bym pąsowiał
pąsowiałabym
bym pąsowiała
pąsowiałobym
bym pąsowiało
pąsowielibyśmy
byśmy pąsowieli
pąsowiałybyśmy
byśmy pąsowiały
2 os. pąsowiałbyś
byś pąsowiał
pąsowiałabyś
byś pąsowiała
pąsowiałobyś
byś pąsowiało
pąsowielibyście
byście pąsowieli
pąsowiałybyście
byście pąsowiały
3 os. pąsowiałby
by pąsowiał
pąsowiałaby
by pąsowiała
pąsowiałoby
by pąsowiało
pąsowieliby
by pąsowieli
pąsowiałyby
by pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano by

bezokolicznik: pąsowieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: pąsowiejąc

gerundium: pąsowienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pąsowienie
pąsowienia
D. pąsowienia
pąsowień
C. pąsowieniu
pąsowieniom
B. pąsowienie
pąsowienia
N. pąsowieniem
pąsowieniami
Ms. pąsowieniu
pąsowieniach
W. pąsowienie
pąsowienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: pąsowiejący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejąca
D. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącej
C. pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącej
B. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejącą
N. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącą
Ms. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejące
D. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
C. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
B. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejące
N. pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
Ms. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących

Składnia

bez ograniczeń + pąsowieć +
(GDZIE)

2. rumienić się

Definicja

książk. 
robić się czerwonym na twarzy na skutek doznawania silnych emocji

Wymowa

[pąsowieć]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  czerwienić się, czerwienieć, rumienić się, rumieniec oblewa kogoś
antonimy:  blednąć

Cytaty

Witek pąsowieje, blednie. Otwiera usta, lecz nie wie, co powiedzieć.

źródło: NKJP: Andrzej Zaniewski: Król Tanga, 1997

[...] Helena pąsowiała ze wstydu... i przyjemności.

źródło: NKJP: Julia Kristeva: Czarne słońce. Depresja i melancholia, 2007

Dziekan blednie, towarzysząca mu pierwsza sekretarz komitetu zakładowego PZPR - pąsowieje.

źródło: NKJP: Irena Łaszyn: Mistrz judo zamyka się w jaju, Dziennik Bałtycki, 2004-03-12

Mali żonglerzy pąsowieli z przejęcia i przygryzali języki.

źródło: NKJP: (RO): Żonglować każdy może, Dziennik Polski, 2005-02-04

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowieję
pąsowiejemy
2 os. pąsowiejesz
pąsowiejecie
3 os. pąsowieje
pąsowieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałem
+(e)m pąsowiał
pąsowiałam
+(e)m pąsowiała
pąsowiałom
+(e)m pąsowiało
pąsowieliśmy
+(e)śmy pąsowieli
pąsowiałyśmy
+(e)śmy pąsowiały
2 os. pąsowiałeś
+(e)ś pąsowiał
pąsowiałaś
+(e)ś pąsowiała
pąsowiałoś
+(e)ś pąsowiało
pąsowieliście
+(e)ście pąsowieli
pąsowiałyście
+(e)ście pąsowiały
3 os. pąsowiał
pąsowiała
pąsowiało
pąsowieli
pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pąsowiał
będę pąsowieć
będę pąsowiała
będę pąsowieć
będę pąsowiało
będę pąsowieć
będziemy pąsowieli
będziemy pąsowieć
będziemy pąsowiały
będziemy pąsowieć
2 os. będziesz pąsowiał
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiała
będziesz pąsowieć
będziesz pąsowiało
będziesz pąsowieć
będziecie pąsowieli
będziecie pąsowieć
będziecie pąsowiały
będziecie pąsowieć
3 os. będzie pąsowiał
będzie pąsowieć
będzie pąsowiała
będzie pąsowieć
będzie pąsowiało
będzie pąsowieć
będą pąsowieli
będą pąsowieć
będą pąsowiały
będą pąsowieć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pąsowiejmy
2 os. pąsowiej
pąsowiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pąsowiałbym
bym pąsowiał
pąsowiałabym
bym pąsowiała
pąsowiałobym
bym pąsowiało
pąsowielibyśmy
byśmy pąsowieli
pąsowiałybyśmy
byśmy pąsowiały
2 os. pąsowiałbyś
byś pąsowiał
pąsowiałabyś
byś pąsowiała
pąsowiałobyś
byś pąsowiało
pąsowielibyście
byście pąsowieli
pąsowiałybyście
byście pąsowiały
3 os. pąsowiałby
by pąsowiał
pąsowiałaby
by pąsowiała
pąsowiałoby
by pąsowiało
pąsowieliby
by pąsowieli
pąsowiałyby
by pąsowiały

bezosobnik: pąsowiano by

bezokolicznik: pąsowieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: pąsowiejąc

gerundium: pąsowienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pąsowienie
pąsowienia
D. pąsowienia
pąsowień
C. pąsowieniu
pąsowieniom
B. pąsowienie
pąsowienia
N. pąsowieniem
pąsowieniami
Ms. pąsowieniu
pąsowieniach
W. pąsowienie
pąsowienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: pąsowiejący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejąca
D. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejącej
C. pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącemu
pąsowiejącej
B. pąsowiejącego
pąsowiejącego
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejącą
N. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącą
Ms. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pąsowiejący
pąsowiejący
pąsowiejące
pąsowiejące
D. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
C. pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
pąsowiejącym
B. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejące
N. pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
pąsowiejącymi
Ms. pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących
pąsowiejących

odpowiednik aspektowy: spąsowieć

Składnia

bez ograniczeń + pąsowieć +
(z CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 16.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json