UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odkrawać

Chronologizacja

1695, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	odkrawam	odkrawamy
2 os.	odkrawasz	odkrawacie
3 os.	odkrawa	odkrawają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odkrawałem +(e)m odkrawał	odkrawałam +(e)m odkrawała	odkrawałom +(e)m odkrawało	odkrawaliśmy +(e)śmy odkrawali	odkrawałyśmy +(e)śmy odkrawały
2 os.	odkrawałeś +(e)ś odkrawał	odkrawałaś +(e)ś odkrawała	odkrawałoś +(e)ś odkrawało	odkrawaliście +(e)ście odkrawali	odkrawałyście +(e)ście odkrawały
3 os.	odkrawał	odkrawała	odkrawało	odkrawali	odkrawały

bezosobnik: odkrawano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę odkrawał będę odkrawać	będę odkrawała będę odkrawać	będę odkrawało będę odkrawać	będziemy odkrawali będziemy odkrawać	będziemy odkrawały będziemy odkrawać
2 os.	będziesz odkrawał będziesz odkrawać	będziesz odkrawała będziesz odkrawać	będziesz odkrawało będziesz odkrawać	będziecie odkrawali będziecie odkrawać	będziecie odkrawały będziecie odkrawać
3 os.	będzie odkrawał będzie odkrawać	będzie odkrawała będzie odkrawać	będzie odkrawało będzie odkrawać	będą odkrawali będą odkrawać	będą odkrawały będą odkrawać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		odkrawajmy
2 os.	odkrawaj	odkrawajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odkrawałbym bym odkrawał	odkrawałabym bym odkrawała	odkrawałobym bym odkrawało	odkrawalibyśmy byśmy odkrawali	odkrawałybyśmy byśmy odkrawały
2 os.	odkrawałbyś byś odkrawał	odkrawałabyś byś odkrawała	odkrawałobyś byś odkrawało	odkrawalibyście byście odkrawali	odkrawałybyście byście odkrawały
3 os.	odkrawałby by odkrawał	odkrawałaby by odkrawała	odkrawałoby by odkrawało	odkrawaliby by odkrawali	odkrawałyby by odkrawały

bezosobnik: odkrawano by

bezokolicznik: odkrawać

imiesłów przysłówkowy współczesny: odkrawając

gerundium: odkrawanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	odkrawanie	odkrawania
D.	odkrawania	odkrawań
C.	odkrawaniu	odkrawaniom
B.	odkrawanie	odkrawania
N.	odkrawaniem	odkrawaniami
Ms.	odkrawaniu	odkrawaniach
W.	odkrawanie	odkrawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: odkrawający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	odkrawający	odkrawający	odkrawający	odkrawające	odkrawająca
D.	odkrawającego	odkrawającego	odkrawającego	odkrawającego	odkrawającej
C.	odkrawającemu	odkrawającemu	odkrawającemu	odkrawającemu	odkrawającej
B.	odkrawającego	odkrawającego	odkrawający	odkrawające	odkrawającą
N.	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającą
Ms.	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	odkrawający	odkrawający	odkrawające	odkrawające
D.	odkrawających	odkrawających	odkrawających	odkrawających
C.	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym	odkrawającym
B.	odkrawających	odkrawających	odkrawających	odkrawające
N.	odkrawającymi	odkrawającymi	odkrawającymi	odkrawającymi
Ms.	odkrawających	odkrawających	odkrawających	odkrawających

imiesłów przymiotnikowy bierny: odkrawany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	odkrawany	odkrawany	odkrawany	odkrawane	odkrawana
D.	odkrawanego	odkrawanego	odkrawanego	odkrawanego	odkrawanej
C.	odkrawanemu	odkrawanemu	odkrawanemu	odkrawanemu	odkrawanej
B.	odkrawanego	odkrawanego	odkrawany	odkrawane	odkrawaną
N.	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym	odkrawaną
Ms.	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	odkrawani	odkrawani	odkrawane	odkrawane
D.	odkrawanych	odkrawanych	odkrawanych	odkrawanych
C.	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym	odkrawanym
B.	odkrawanych	odkrawanych	odkrawanych	odkrawane
N.	odkrawanymi	odkrawanymi	odkrawanymi	odkrawanymi
Ms.	odkrawanych	odkrawanych	odkrawanych	odkrawanych

odpowiedniki aspektowe: odkrajać , odkroić

Pochodzenie

Czasownik z przedrostkiem od- od psł. *kravati 'krajać', pozostający pod względem etymologicznym w relacji z psł. *krajati 'krajać', *krojiti 'kroić'.

1. kawałek owocu

Definicja

oddzielać ostrym przedmiotem od całości

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	odcinać
	hiperonimy:	oddzielać

Połączenia

odkrawać kawałki, plasterki

Cytaty

	Aby oczyścić schab, po umyciu odkrawamy go od kości cienkim, krótkim, ostrym nożem oraz starannie usuwamy białe pasma słoniny [...]. źródło: NKJP: Kurt Scheller: Prosię bardzo, czyli schab, Gazeta Wyborcza, 1997-02-14
	[...] W drewniane imadło wkłada się szynkę, aby łatwiej było odkrawać z niej specjalnym, bardzo ostrym nożem plastry cieniutkie jak listek. źródło: NKJP: Halina Mamok, Marek Panasik: Kącik konesera, Kuchnia, nr 4, 1999
	W dzieciństwie matka, przygotowując ci kanapki, odkrawała skórkę od chleba [...]. źródło: NKJP: Magdalena Huzarska-Szumiec: Skórka odkrojona od chleba, Gazeta Krakowska, 2006-08-16
	[...] Gospodarz zaprowadził nowych gości do stołu, każąc im dużo nalewać i osobiście odkrawając z podanych pieczeni co smaczniejsze kąski, które wkładał następnie prosto do ust młodych biesiadników. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006
	Odkrawanie dużych i mniejszych kawałków parmezanu ułatwi specjalnie do tego przeznaczony nożyk. źródło: NKJP: Katarzyna Rożko: Viva fritata!, Trybuna Śląska, 2003-07-12

Składnia

odkrawać

CO + (CZYM) + (od CZEGO | z CZEGO)

2. nogę pacjentowi

Definicja

oddzielając ostrym narzędziem uszkodzoną tkankę od reszty ciała, przeprowadzać jakiś zabieg chirurgiczny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	odcinać
	hiperonimy:	oddzielać

Cytaty

Będziecie musieli wozić ich po szpitalach, gdzie co kilka lat będą im odkrawać po plasterku nadgniłe kikuty.

źródło: NKJP: Roman Nacht: Podwójna spirala, 2005

[...] nie pamięta, kiedy straciła palce. Ciało odpadało stopniowo, a lekarz przychodził i odkrawał je po kawałku.

źródło: Internet: wyborcza.pl

Składnia

odkrawać

CO + (KOMU)

3. kolejne ziemie

Definicja

pot.

zabierać lub przejmować tereny należące do kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa stosunki międzynarodowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Cytaty

	Brzeźnica jest jak tort, z którego co jakiś czas ktoś odkrawa kolejne ziemie. Dwa lata temu gmina Czernichów w powiecie krakowskim przejęła od Brzeźnicy 120 hektarów ziemi. źródło: NKJP: Marcin Płaszczyca: Sąsiedzi znów kłócą się o granicę gmin, Gazeta Krakowska, 2008-07-08
	[...] Z trupa kaiserowskiej Rzeszy odkrawano kawałek Śląska dla nowo powstającego państwa polskiego [...]. źródło: NKJP: Henryk Baster: Czy Śląsk przetrwa do 2010 r.?, Polityka, 2003-12-13
	Prominenci odkrawali sobie po kawałku Polski [...[. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 26.02.2003 r.
	Jeszcze w połowie lat 90. miasto pozbyło się wszystkich terenów i chce znaleźć coś nowego, odkrawając kawałek parku. źródło: NKJP: Maciej Kwaśniewski: Bronić twierdzy, Gazeta Krakowska, 2001-09-14

Składnia

odkrawać

CO + (z CZEGO)

Data ostatniej modyfikacji: 09.06.2016