Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | klosz |
klosze |
|
| D. | klosza |
kloszów kloszy |
|
| C. | kloszowi |
kloszom |
|
| B. | klosz |
klosze |
|
| N. | kloszem |
kloszami |
|
| Ms. | kloszu |
kloszach |
|
| W. | kloszu |
klosze |
Pochodzenie
fr. cloche 'dzwon, pokrywa szklana w kształcie dzwonu'
1. lampy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | osłona |
Połączenia
- szklany; biały, mleczny, przezroczysty, zielony; okrągły klosz
- klosz lampy
- lampa z kloszem
Cytaty
|
Na środku pomieszczenia stała drabina, a na niej para bardzo zgrabnych nóg w obcisłych dżinsach. Ich właścicielka zdejmowała właśnie mleczny klosz z wiszącej u sufitu lampy. Klosz musiał być gorący, bowiem kobieta izolowała dłonie czymś kraciastym. źródło: NKJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 2004 |
|
|
Graliśmy piłką w pokoju, pokazywałem mu odbicia głową i nagle stłukliśmy klosz od zabytkowej, naftowej lampy. Klosz był ręcznie malowany, rozsypał się w drobny mak. źródło: NKJP: (mokr): Andrzej Zydorowicz: Trybuna Śląska, 2002-12-20 |
|
|
Zaskoczony i przerażony gach, uciekając, kładzie w pośpiechu zamiast kapelusza szklany klosz od lampy, a rozwścieczony małżonek uderzeniem kija rozbija mu go na głowie. źródło: NKJP: Jerzy Zaruba: Z pamiętników bywalca, 2007 |
|
|
Tylne światła trzydrzwiowego Bravo są pokryte ciemną, trapezoidalną pokrywą, w której wyróżniają się okrągłe, zabarwione na czerwono lub żółto klosze lamp. źródło: NKJP: Andrzej Kublik: Fiat dwojga imion, Gazeta Wyborcza, 1995-06-16 |
|
|
Proste, metalowe elementy chromowane i klosze o geometrycznych - w kształcie koła, prostokąta, owalu, kwadratu albo tuby czy futurystycznego krążka przypominającego płytę kompaktów - spotkać można coraz częściej. źródło: NKJP: Światło w komplecie, Dziennik Polski, 2000-08-30 |
2. do przykrywania
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka sprzęty domowe i przedmioty codziennego użytku
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | osłona |
Cytaty
|
Klosz na relikwie otacza promienista gloria, opleciona wieńcem z cierni, zwieńczona figurką anioła z krzyżem. źródło: NKJP: Relikwie Męki Pańskiej, Dziennik Polski, 2008-03-21 |
|
|
Szeregiem stały gliniane faski z miodem co najmniej w trzech odcieniach zależnie od roślin, z jakich pokarm czerpały pszczoły. Na deskach sery pod drucianymi kloszami chroniącymi od much. źródło: NKJP: Krystyna Uniechowska: Apokryf wenecki, 2004 |
3. patera
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | patera |
Cytaty
|
Gerta podsunęła Hansowi klosz z kruchymi ciastkami i udaje, że nie widzi, jak Hans, biorąc rumianą gwiazdkę, patrzy na jej piersi pod bławatkowym swetrem. źródło: NKJP: Marian Pankowski: Fara na Pomorzu, 1997 |
|
|
Bez przyjemności przypomina sobie również życzenia miłego dnia i klosz z cukierkami, których nikt nie bierze. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Tryby, 2003 |
|
|
- Co można wypożyczyć? - Wszystko co może i powinno znaleźć się na stole. Talerze: głębokie, obiadowe i deserowe, szklanki, kieliszki do wódki, szampana, koniaku itd., sztućce, wazy, salaterki, półmiski, filiżanki, klosze do tortów , świeczniki, czajniki, dzbanki itd. źródło: NKJP: (mal): Rozmawiamy z..., Express Ilustrowany, 2001-11-06 |
4. krój
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | krój |
Cytaty
|
- Niektóre jak tu przyszły, to nawet fastrygować nie potrafiły - zniża głos. - A teraz, proszę, spódniczki w klin i klosz. źródło: NKJP: Aneta Augustyn: Zakazany owoc w mundurku, Gazeta Wyborcza, 1997-10-17 |
|
|
Szyła spodnie rurki, i spodnie gwinty, i spodnie klosze, i spodnie marchewki. I spódniczki tulipanki, i spódniczki worki, i spódniczki dyndające, i spódniczki falbankami dzwoniące, i spódniczki zwisające skrzydlato. źródło: NKJP: Tamara Bołdak-Janowska: Rytmy polskie i niepolskie: opowiadań naiwnych ciąg dalszy, 1998 |