UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

cieniutko

Chronologizacja

1749, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: przysłówek

Pochodzenie

Zob. cienki

1. pokroić

Definicja

w taki sposób, że przeciwległe powierzchnie lub krawędzie czegoś są w bardzo małym stopniu oddalone od siebie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii wielkość,

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cieniuchno, cieniusieńko, cieniuśko, cieniuteńko

Cytaty

Dwaj służący [...] cieniutko strugali aromatyczną skórkę cytryny.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Nauczono mnie cieniutko obierać kartofle [...], po które sam chodziłem na pobliski rynek, gdzie wzbudzałem uznanie przekupek.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Żydowska wojna, 1965

2. posmarować

Definicja

tak, że jakiejś substancji jest bardzo niewiele na powierzchni, na którą jest nanoszona lub została naniesiona

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cieniuchno, cieniusieńko, cieniuśko, cieniuteńko

Cytaty

Mięsa jadłam bardzo mało, a chleb smarowałam zawsze cieniutko masłem lub smalcem – wspominała jubilatka.

źródło: NKJP: (KUCH): Dwieście lat!, Gazeta Poznańska, 2003-03-29

Mięso delikatnie polej olejem - tak, by każdy kawałek był nim cieniutko pokryty.

źródło: Internet: facebook.com

3. piszczeć

Definicja

bardzo wysokim i piskliwym głosem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cieniuchno, cieniusieńko, cieniuśko, cieniuteńko

Cytaty

Tylko Gorylek siedział na podłodze i przyciskając ręce do uszu, cieniutko piszczał. Cieniutko, lecz tak przenikliwie, że ten pisk przedzierał się przez łoskot wichury [...].

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Urwany ślad, 2001

Gdzieś znad wody podniosły się komary, brzęczały cieniutko nad głowami, przywołując zapach cichej letniej nocy.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959

4. ubrać się

Definicja

w ubranie zrobione z bardzo lekkiego i przewiewnego materiału

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cieniusieńko, cieniuśko, cieniuteńko, leciuteńko, leciutko

Cytaty

Mac przyszedł do naszego namiotu ubrany cieniutko. [...] Po dwóch godzinach rozmowy [...] zaczął dygotać z zimna. Było minus trzydzieści na zewnątrz.

źródło: NKJP: Marek Kamiński, Wojciech Moskal, Sławomir Swerpel: Nie tylko biegun, 1996

Ja wolę lato ze względu na to, że można się cieniutko ubrać (nie lubię nosić dżinsów i innych spodni) [...].

źródło: Internet: m.photoblog.pl

5. z myśleniem

Definicja

pot. 
tak, że dana rzecz oceniana jest jako znajdująca się na bardzo niskim poziomie lub w bardzo złym stanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cieniuchno, cieniusieńko, cieniuśko, cieniuteńko

Cytaty

Nie rozumiem, skąd ten podziw dla jego gry. Cieniutka technika, cieniutko z myśleniem na boisku, cieniutko...

źródło: Internet: sport.wp.pl

Pokonujemy kilkadziesiąt schodów i przekonujemy się, że cieniutko z naszą kondycją!

źródło: NKJP: Barbara Ligas: Co robi student na Strychu?, Gazeta Krakowska, 2006-03-01

- Czołem - powitałem ją, z trudem przyoblekając twarz w wyraz beztroski. - Jak się czujemy?
- Cieniutko - szepnęła - bardzo cieniutko. Głowa mnie boli jak jasna cholera.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Podobno domu nie może dokończyć, bo z pieniędzmi u niego cieniutko?

źródło: NKJP: Bogdan Maciejewski, Marta Kossecka: Nikogo nie dobijamy, Super Express nr 3/4, 1998

Składnia

bez ograniczeń + cieniutko +
(z CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 05.05.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json