UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kobza

Chronologizacja

1564, SPXVI

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kobza
kobzy
D. kobzy
kobz
C. kobzie
kobzom
B. kobzę
kobzy
N. kobzą
kobzami
Ms. kobzie
kobzach
W. kobzo
kobzy

1. instrument strunowy

Definicja

muz. 
ludowy instrument muzyczny o kilku strunach, z krótką szyjką, wypukłym pudłem rezonansowym, rozpowszechniony na Ukrainie, w Rumunii i dawniej także w Polsce

Pochodzenie

ukr. kóbza

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Działalność artystyczna człowieka ➔ muzyka

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  instrument

Cytaty

Muzycy zespołu to mieszkający w Polsce Ukraińcy. Śpiewają utwory ukraińskie i łemkowskie akompaniując na akordeonie, kobzie, domrze (akustyczna gitara basowa), sopiłce (rodzaj fletu) i „przeszkadzajkach”.

źródło: NKJP: Agnieszka Nowińska: Serock. Festiwal Folklorystyczny, Mazowieckie To i Owo, 2004-08-07

Artyści grają na lutni altowej i basowej, kobzie strunowej, dudach, fujarkach, bębnach, piszczałkach, harfie. Na dziedzińcu dębińskiego zamku dla licznej publiczności wykonali pieśni oraz hymny węgierskie i siedmiogrodzkie z XVII i XVIII wieku.

źródło: NKJP: (ans): Węgierski wieczór, Gazeta Krakowska, 2003-05-13

Chutir gra na oryginalnych ukraińskich instrumentach ludowych, takich jak: kobza, basola i sopiłki oraz instrumentach typowych dla muzyki folkowej: skrzypcach, bębnach i akordeonach.

źródło: NKJP: (hh): Basole, sopiłki i akordeony, Dziennik Powiatu Bytowskiego, 1999-07-30

2. instrument dęty

Definicja

ludowy instrument dęty, składający się z różnej wielkości piszczałek, zamocowanych na worku wypełnianym powietrzem, którego wdmuchiwanie i wydmuchiwanie powoduje wydobycie określonego dźwięku z piszczałek

Noty o użyciu

Z muzykologicznego punktu widzenia nazwa jest błędnie używana. Właściwa nazwa tego instrumentu: dudy,

Pochodzenie

Prawdopodobnie błędne przekształcenie innej nazwy tego instrumentu - koza - na wzór wyrazu kobza.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Działalność artystyczna człowieka ➔ muzyka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dudy, koza
hiperonimy:  instrument

Cytaty

Za łucznikami kroczyli muzykanci, dmąc co sił w piszczałki i kobzy, brząkając w lutnie i harfy.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

Szkoci mieli wrażenie, że syta i zasobna Anglia łupi ich naturalne bogactwa i traktuje ich przede wszystkim w kategoriach egzotycznego, trochę dzikiego folkloru, dostrzegając jedynie kraciaste spódnice, hałaśliwe kobzy i surowy krajobraz.

źródło: NKJP: Andrzej Łodyński: Wielka Brytania. Szkocja i Walia na własnej drodze, Gazeta Wyborcza, 1997-08-04

Data ostatniej modyfikacji: 21.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json