UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

palatyn

Chronologizacja

XVI w., SPXVI

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. palatyn
palatyni
ndepr
palatyny
depr
D. palatyna
palatynów
C. palatynowi
palatynom
B. palatyna
palatynów
N. palatynem
palatynami
Ms. palatynie
palatynach
W. palatynie
palatyni
ndepr
palatyny
depr

Pochodzenie

łac. śred. (comes) palātinus '(towarzysz) pałacowy'

1. zastępca

Definicja

w średniowieczu urzędnik zarządzający dworem i zastępujący władcę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

  • wszechwładny palatyn
  • urząd, władza palatyna

Cytaty

Jak informują turystów przewodnicy, jest to najstarszy znak drogowy w Polsce. Wykonano go w kamieniołomach we wsi Brzezina pod Koninem na polecenie Piotra Włostowica. Był to palatyn, zastępca monarchy i szwagier Bolesława Krzywoustego.

źródło: NKJP: Kazimierz Netka: Najstarszy znak drogowy, Dziennik Bałtycki, 1999-10-16

Zwycięstwo młodszego księcia w walce o zjednoczenie kraju przyniosło Skarbimirowi godność palatyna i pozycję, jaką niegdyś u boku Władysława Hermana zajmował Sieciech.

źródło: NKJP: Dariusz Piwowarczyk: Słynni rycerze Europy. Rycerze Chrystusa, 2007

Gdy książę nie mógł sam zająć się sądzeniem, powierzał sprawę swemu palatynowi, żupanowi bądź sędziemu nadwornemu.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych, 2004

Z dostojeństwem kroczyli najznaczniejsi ludzie świeccy w państwie Bolesława: palatyni, wąsaci komesowie, zadzierżyści dowódcy drużyny księcia.

źródło: NKJP: Mamy króla, Dziennik Polski, 2003-04-18

2. władca

Definicja

władca niektórych dawnych państw niemieckich

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

  • palatyn reński
  • elektor, hrabia palatyn

Cytaty

Następca Maksymiliana Józefa, elektor palatyn reński Karol Teodor, ulegając presji ze strony cesarza, odstąpił mu, z naruszeniem prawa, jedną trzecią terytorium Bawarii.

źródło: NKJP: Zbigniew Anusik: Dyplomacja szwedzka wobec kryzysu monarchii we Francji w latach 1787-1792, 2000

Ok. 993 r. z inicjatywy swojej matki cesarzowej Teofano poślubiła palatyna Lotaryngii, Ezzona.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + palatyn +
(CZEGO)
bez ograniczeń + palatyn +
(JAKI)
Data ostatniej modyfikacji: 26.07.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json