UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dziobak

Chronologizacja

1861, SJPWil

1. zwierzę

Definicja

wykluwające się z jaja i żywiące się mlekiem matki nieduże zwierzę o brązowym futrze, pysku zakończonym mocnym, szerokim dziobem i łapach z długimi palcami połączonymi błonami

Pochodzenie

Zob. dziób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt inne zwierzęta lądowe

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zwierzę

Połączenia

  • dziobaki i kangury

Cytaty

Dziobak [...], który zamieszkuje nadrzeczne obszary południa Australii i Tasmanii, należy do bardzo nielicznych ssaków jajorodnych.

źródło: NKJP: (k): Dziwny dziobak, Poznaj Świat, 1987

Między dziobakiem a człowiekiem też jest przepaść, a i jedno, i drugie to ssak.

źródło: NKJP: Internet

To prawda, że dziobaki bardzo źle znoszą niewolę. Nie znamy prawdopodobnie odpowiednich sposobów umożliwiających ich hodowlę. Jedynie krajowcy chwytają je dla ich mięsa i futerek, z których sporządzają sobie czapki [...].

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dziobak
dziobaki
D. dziobaka
dziobaków
C. dziobakowi
dziobakom
B. dziobaka
dziobaki
N. dziobakiem
dziobakami
Ms. dziobaku
dziobakach
W. dziobaku
dziobaki

2. kujon

Definicja

pogard.  młodz. 
osoba wkładająca dużo wysiłku w opanowanie danego materiału, ucząca się pilnie, ale mechanicznie i bezrefleksyjnie

Pochodzenie

Od: dziobać w zn. 'uczyć się pilnie, lecz bezrefleksyjnie' (zob.)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka określenia człowieka ze względu na jego działalność intelektualną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dzięcioł, kujon

Cytaty

- Np. kujon, dziobak - to osoba, o której mówimy raczej z politowaniem. Dokonujemy negatywnej kategoryzacji, a powinno być odwrotnie, bo to student, który się uczy, jest sumienny.

źródło: Anna Mizera: Słownik dziobaków i ziomali, Dziennik Bałtycki, 2008-11-24 (dziennikbaltycki.pl)

Tak swoją drogą to dlaczego „geek” przetłumaczono na dziobaka? Czy tak dziś młodzież mówi na kujonów, czy to błąd tłumaczenia, bo „geek” przecież nie oznacza [...] dziobaka, tylko maniaka komputerowego.

źródło: NKJP: Internet

Jeżeli jednak zdobędziemy zaufanie dziobaka, możemy liczyć zawsze na dobre notatki.

źródło: Internet: Paweł Białk: Skąpiec czy dziobak? Jakim jesteś studentem?, 2007-11-10 (wiadomosci24.pl)

Nadal promuje się wiedzę encyklopedyczną szkolnych dziobaków, a zwalcza próby samodzielnego myślenia i kreatywność.

źródło: Internet: forum.poranny.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dziobak
dziobacy
ndepr
dziobaki
depr
D. dziobaka
dziobaków
C. dziobakowi
dziobakom
B. dziobaka
dziobaków
N. dziobakiem
dziobakami
Ms. dziobaku
dziobakach
W. dziobaku
dziobacy
ndepr
dziobaki
depr

3. na statku

Definicja

żegl. 
służąca do rozpinania żagli, drewniana lub metalowa belka umocowana z przodu żaglowca, wystająca przed dziób statku

Pochodzenie

Zob. dziób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport wodny

Relacje znaczeniowe

synonimy:  bukszpryt

Cytaty

[...] dziobak [...] lekko unosi się wzdłuż linii wzniosu pokładu.

źródło: Internet: Archeologia podwodna: Mały słownik konstrukcji statków (podwodna.wordpress.com)

Przedmiotem sprzedaży jest ożaglowany statek [...]. Udzielamy 50% rabatu ze względu na złamany bukszpryt (dziobak).

źródło: Internet: cassiopeia-art.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dziobak
dziobaki
D. dziobaka
dziobaków
C. dziobakowi
dziobakom
B. dziobak
dziobaki
N. dziobakiem
dziobakami
Ms. dziobaku
dziobakach
W. dziobaku
dziobaki
Data ostatniej modyfikacji: 17.11.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json