UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zaciemnić się

Chronologizacja

1861, SJPWil
S.v. saros

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaciemnię się
zaciemnimy się
2 os. zaciemnisz się
zaciemnicie się
3 os. zaciemni się
zaciemnią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaciemniłem się
+(e)m się zaciemnił
zaciemniłam się
+(e)m się zaciemniła
zaciemniłom się
+(e)m się zaciemniło
zaciemniliśmy się
+(e)śmy się zaciemnili
zaciemniłyśmy się
+(e)śmy się zaciemniły
2 os. zaciemniłeś się
+(e)ś się zaciemnił
zaciemniłaś się
+(e)ś się zaciemniła
zaciemniłoś się
+(e)ś się zaciemniło
zaciemniliście się
+(e)ście się zaciemnili
zaciemniłyście się
+(e)ście się zaciemniły
3 os. zaciemnił się
zaciemniła się
zaciemniło się
zaciemnili się
zaciemniły się

bezosobnik: zaciemniono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaciemnijmy się
2 os. zaciemnij się
zaciemnijcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaciemniłbym się
bym się zaciemnił
zaciemniłabym się
bym się zaciemniła
zaciemniłobym się
bym się zaciemniło
zaciemnilibyśmy się
byśmy się zaciemnili
zaciemniłybyśmy się
byśmy się zaciemniły
2 os. zaciemniłbyś się
byś się zaciemnił
zaciemniłabyś się
byś się zaciemniła
zaciemniłobyś się
byś się zaciemniło
zaciemnilibyście się
byście się zaciemnili
zaciemniłybyście się
byście się zaciemniły
3 os. zaciemniłby się
by się zaciemnił
zaciemniłaby się
by się zaciemniła
zaciemniłoby się
by się zaciemniło
zaciemniliby się
by się zaciemnili
zaciemniłyby się
by się zaciemniły

bezosobnik: zaciemniono by się

bezokolicznik: zaciemnić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaciemniwszy się

gerundium: zaciemnienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaciemnienie się
zaciemnienia się
D. zaciemnienia się
zaciemnień się
C. zaciemnieniu się
zaciemnieniom się
B. zaciemnienie się
zaciemnienia się
N. zaciemnieniem się
zaciemnieniami się
Ms. zaciemnieniu się
zaciemnieniach się
W. zaciemnienie się
zaciemnienia się

odpowiednik aspektowy: zaciemniać się

Pochodzenie

Zob. ciemny

Definicja

przybrać ciemny kolor

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

antonimy:  rozjaśnić się

Połączenia

  • niebo zaciemniło się

Cytaty

[...] zaciemniło się morze i niebo, rozszalała się burza o sile pięciu stopni [...] i statek musiał odpłynąć, aby uniknąć roztrzaskania o skały.

źródło: NKJP: Ireneusz Iredyński: Dzień oszusta. Człowiek epoki, 1962

W obrządku katolickim obchodzi się jutrznię pasyjną, ciemną jutrznię, kultowo powtarzając zaciemnienie się nieba w chwili śmierci Jezusa.

źródło: NKJP: Dariusz Czaja: Lekcje ciemności, 2009

I zaciemnił się horyzont wokoło.

źródło: NKJP: Apostołka Miłosierdzia, Dziennik Polski, 2000-04-29

Data ostatniej modyfikacji: 30.07.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj