UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

radykalizm

Chronologizacja

1912, SJPWar
W SJPDor cytowane z pism A. Dygasińskiego (1839-1902).

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. radykalizm
radykalizmy
D. radykalizmu
radykalizmów
C. radykalizmowi
radykalizmom
B. radykalizm
radykalizmy
N. radykalizmem
radykalizmami
Ms. radykalizmie
radykalizmach
W. radykalizmie
radykalizmy

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

internac.

ang. radicalism

fr. radicalisme

ros. radikalízm

z p.-łac. rādīcālis 'zakorzeniony'

< łac. rādix 'korzeń, rzodkiew; źródło'

1. ocen

Definicja

książk. 
stanowczy i bezwzględny charakter czegoś lub kogoś

Noty o użyciu

Ms. lp wymawiany: [radykaliźmie] lub [radykalizmie].

Wymowa

[radykalism] lub [radykalizm]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  radykalność

Połączenia

  • ewangeliczny, ideowy, islamski, narodowy, religijny, społeczny; lewicowy, prawicowy; nadmierny, pewien, skrajny, rosnący, większy, zbytni; każdy, mój, swój, własny, wszelki radykalizm
  • radykalizm haseł, myślenia, ocen, poglądów, rozwiązań
  • radykalizm i bezkompromisowość; radykalizm i populizm
  • brak radykalizmu
  • skłonność do radykalizmu
  • skłonny do radykalizmu; daleki od radykalizmu
  • bać się radykalizmu
  • ostrzegać, przestrzegać przed radykalizmem
  • zbudowany na radykalizmie

Cytaty

Powstałaby prawica odrzucająca radykalizm ideowy, akceptująca program modernizacji kraju.

źródło: NKJP: Janina Paradowska: Ważne co w środku, Polityka, 2000-12-30

Obserwatorzy zastanawiają się, dokąd doprowadzą Polskę radykalizm nowego premiera i zapowiedzi ,,twardego kursu” w kontaktach z Unią Europejską.

źródło: NKJP: Marcin Rogoziński: Rzeczpospolita bliźniaków, Gazeta Poznańska, 2006-07-11

Teraz dopiero wiem, że najbardziej pociągające w narodowym radykalizmie były dla mnie wątki tradycjonalistyczne, wizja uporządkowanego świata, wątki hierarchiczno-autorytarne.

źródło: NKJP: Michał Kietlicz: Hiperborejczyk - rozmowa z Bogdanem Herbutem Koziełem, Fronda,1998

Filmy te wyróżniały się społecznym radykalizmem, dynamizmem, mocnymi efektami, często brutalnością.

źródło: NKJP: Stanisław Janicki: Rzym, godzina 11, Trybuna Śląska, 2003-10-10

Wizja świata, w którym ścierają się religijne radykalizmy do optymistycznych jednak nie należy…

źródło: NKJP: Konrad Wągrowski: Planete Doc Review 4: Dziecięca Armia Boga, Esensja, 2007-05

Składnia

bez ograniczeń + radykalizm +
(KOGO/CZEGO)

2. narodowy

Definicja

polit. 
dążenie do zasadniczych zmian w życiu społecznym i politycznym.

Noty o użyciu

Ms. lp wymawiany: [radykaliźmie] lub [radykalizmie].

Wymowa

[radykalism] lub [radykalizm]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa doktryny i poglądy polityczne

Połączenia

  • islamski; narodowy radykalizm; radykalizm polityczny, społeczny, religijny

Cytaty

Kulturowy radykalizm postmodernizmu szedł w parze z radykalizmem społecznym i politycznym autorów uważanych za sztandarowych przedstawicieli tego nurtu.

źródło: NKJP: Józef Życiński: Ziarno samotności, 1997

Zdaniem Edwina Schura radykalizm w socjologii przestępczości jest zjawiskiem pożądanym, ale należy pamiętać, że powstał on z pewnych kierunków naukowych, które radykałowie uznają obecnie za tradycyjne lub konwencjonalne.

źródło: NKJP: Lech Falandysz: W kręgu kryminologii radykalnej, Studia Paedagogica I, 2008

Roman Dmowski był głównym ideologiem narodowego radykalizmu, czy też polskiego nacjonalizmu chrześcijańskiego.

źródło: NKJP: Internet, Dyskusja: Roman Dmowski, Wikipedia.pl, 2009-05-28

Sam oskarżony próbując ratować głowę utrzymywał, iż wykonywał zamachy na polecenie i pod presją bliżej niezidentyfikowanego osobnika nazwiskiem Bergmann, założyciela sekty religijnej, łączącej mistycyzm religijny z radykalizmem społecznym.

źródło: NKJP: Człowiek na torach, Dziennik Polski, 2000-05-20

[...] augustyńska zasada, że Kościół stale musi się odnawiać [...] znalazła najsilniejsze ogniwo w radykalizmie czeskiej prereformacji i reformacji.

źródło: NKJP: Tomas Halik; Przełożył Leszek Engelking: Bose nogi biskupa Wojciecha, Gazeta Wyborcza, 1997-06-07

Składnia

bez ograniczeń + radykalizm +
(KOGO/CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json