UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

etymologiczny

Chronologizacja

1814, F. Bentkowski, "Historya Literatury Polskiey", books.google.pl

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. etymologiczny
etymologiczny
etymologiczny
etymologiczne
etymologiczna
D. etymologicznego
etymologicznego
etymologicznego
etymologicznego
etymologicznej
C. etymologicznemu
etymologicznemu
etymologicznemu
etymologicznemu
etymologicznej
B. etymologicznego
etymologicznego
etymologiczny
etymologiczne
etymologiczną
N. etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
etymologiczną
Ms. etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
etymologicznej
W. etymologiczny
etymologiczny
etymologiczny
etymologiczne
etymologiczna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. etymologiczni
etymologiczni
etymologiczne
etymologiczne
D. etymologicznych
etymologicznych
etymologicznych
etymologicznych
C. etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
etymologicznym
B. etymologicznych
etymologicznych
etymologicznych
etymologiczne
N. etymologicznymi
etymologicznymi
etymologicznymi
etymologicznymi
Ms. etymologicznych
etymologicznych
etymologicznych
etymologicznych
W. etymologiczni
etymologiczni
etymologiczne
etymologiczne

Pochodzenie

łac. etymologicus

z gr. etymologikós

Zob. etymologia

1. związany z etymologią - nauką

Definicja

związany z etymologią - nauką

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka działalność naukowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Połączenia

  • badania, wyjaśnienia etymologiczne

Cytaty

Ze źródłami wszystkich słowiańskich języków jest tak jak z polszczyzną – słowniki współczesne, historyczne, gwary ludowe. Ich ilość powstaje żywiołowo. Warto powiedzieć, że badania etymologiczne wymagają olbrzymiej wiedzy i o języku badanym, i o językach pokrewnych, a także o innych językach, z których język polski zapożyczał wyrazy.

źródło: NKJP: Monika Frenkiel: Bez wulgaryzmów, Gazeta Krakowska, 2005-09-27

Ponadto na uwagę zasługuje również godna podziwu zręczność, z jaką Izydor łączy w relacjach poświęconych poszczególnym omawianym zjawiskom, przedmiotom, osobom informacje zaczerpnięte z różnych dzieł, od licznych autorów. Wzbogaca je własnymi uwagami i spostrzeżeniami, przeplata przekonania ludowe z własnymi wyobrażeniami, wprowadza dyskursy etymologiczne.

źródło: NKJP: Tatiana Krynicka: Izydor z Sewilli, 2007

Ile w tym fantazji autora „Dzikowego skarbu”, ile rzetelnej, historycznej prawdy, trudno dociec, ale profesor Ziejka niejedną godzinę spędził na etymologicznych rozważaniach z profesorem Bubakiem.

źródło: NKJP: Rektor, Dziennik Polski, 2003-11-22

2. związany z etymologią - pochodzeniem wyrazu

Definicja

związany z etymologią - pochodzeniem wyrazu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Połączenia

  • słownik etymologiczny; analiza etymologiczna; znaczenie etymologiczne; objaśnienia etymologiczne

Cytaty

W latach pięćdziesiątych pojechałem pociągiem na gapę z Warszawy do Lublina, aby tylko kupić angielski słownik etymologiczny, nawiązujący do greki, języków germańskich, słowiańskich i innych.

źródło: NKJP: Marcin Bajerowicz: Bolech z Cierpięgów, Polska Głos Wielkopolski, 2004-08-31

Wyraz 'otchłań' pochodzi od czasownika 'chłonąć'. Różewicz sugeruje właśnie to etymologiczne znaczenie słowa 'otchłań', zyskując dodatkową wartość semantyczną, która rozszerza znaczeniowy krąg metafory „otchłań ulicy”.

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Z etymologicznego punktu widzenia greckie słowo dialogos złożone jest z dwóch części: dia i logos, z których pierwsza oznacza „rozdzielenie”, druga zaś „słowo”, rozumiane również jako „twierdzenie” lub „wniosek”. Można więc pojmować dialog jako rozdzielone lub pęknięte słowo [...].

źródło: NKJP: Aleksander W. Małachowski: Europa w dialogu, Gazeta Poznańska, 2005-05-14

Dodajmy, że pochodzenie samej nazwy regionu nie jest dokładnie określone. Ma ona 10 rodowodów etymologicznych, w tym zapożyczony z języka wschodniosłowiańskiego od wyrazu Kocevie, który oznacza miejsce koczowania.

źródło: NKJP: (M.J.): Nieznane, Dziennik Bałtycki, 2004-08-20

Zdarza się, że jedno słowo ma kilka objaśnień etymologicznych, np. zamek, który jako „przyrząd zamykający” pochodzi od czasownika zamknąć, natomiast zamek jako „rodzaj budowli warownej”, jest przekładem słowa niemieckiego.

źródło: NKJP: Historie słów, Dziennik Polski, 2000-12-05

3. związany z etymologiem

Definicja

związany z etymologiem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka działalność naukowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Cytaty

[...] zresztą nie bardzo znam się na etymologii i gramatyce, by rozstrzygać o poprawności tej nazwy. By rozwiać wątpliwości postanowiono nawet zasięgnąć w tej kwestii opinii etymologicznej.

źródło: NKJP: (ans): Może być Łączna, Gazeta Krakowska, 2002-10-15

Data ostatniej modyfikacji: 22.01.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json