UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przewyższenie

Chronologizacja

XV w., SStp
W postaciach: przewyszenie, przewyszszenie

Odmiana

część mowy: rzeczownik

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewyższenie
przewyższenia
D. przewyższenia
przewyższeń
C. przewyższeniu
przewyższeniom
B. przewyższenie
przewyższenia
N. przewyższeniem
przewyższeniami
Ms. przewyższeniu
przewyższeniach
W. przewyższenie
przewyższenia

Pochodzenie

Zob. wyższy

1. na trasie

Definicja

różnica wysokości, jaką należy pokonać, przemieszczając się między dwoma wskazanymi punktami w terenie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

Cytaty

W okolicach miasta zlokalizowanych jest pięć tras treningowych. Zjazd mężczyzn odbędzie się na trasie mającej przewyższenie 920 metrów.

źródło: NKJP: Piotr Czostkiewicz: Narciarstwo, Gazeta Wyborcza, 1992-12-18

Liczący 12,5 km finałowy podjazd z Podgórzyna na Przełęcz Karkonoską o przewyższeniu 841 metrów Baranowski pokonał w znakomitym czasie 35.25.

źródło: NKJP: Katorga na przełęczy, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2007-06-25

Wychodziłam do góry pięć razy i w sumie [...] osiągnęłam 9000 metrów przewyższenia, czyli tyle, ile przy wchodzeniu na Everest wraz z całą akcją aklimatyzacyjną.

źródło: NKJP: Wanda Rutkiewicz: Na jednej linie, 2010

Ze szczytu zawodnicy zjeżdżali na nartach z powrotem do doliny, a następnie podchodzili przez Dolinę Wyżnią Chochołowską na Rakoń, pokonując około 750 metrów przewyższenia.

źródło: NKJP: Apoloniusz Rajwa: Mistrzostwa Polski w narciarstwie wysokogórskim, Tygodnik Podhalański,10, 1999

2. miejsce

Definicja

punkt terenu położony najwyżej w stosunku do jego okolicy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ukształtowanie terenu

Cytaty

Budynki położone będą na przewyższeniu terenu, w otoczeniu zieleni, w drugiej linii zabudowy.

źródło: Internet: zielonymost.com.pl

Jakby ktoś rozsypał na mapie stertę różnokolorowych damskich bransolet, przykrywających niewielkie, czerwone prostokąciki. To przewyższenie terenowe, niezwykle niebezpieczne podczas realizowania misji rozpoznawczych w trudnych warunkach pogodowych i w nocy.

źródło: NKJP: Jerzy Gotowała: Najkrócej żyją motyle. Lotnictwo rozpoznawcze wciąż niezbędne, 1996

Jeszcze przed przewyższeniem przecinamy górski potoczek (dobre miejsce do tankowania bidonów). Podjazd urozmaicają widoki na szczyty Karkonoszy Na przewyższeniu łapiemy oddech i przygotowujemy się do zjazdu.

źródło: Internet: przesieka.pl/rower_sz1.htm

3. w szybownictwie

Definicja

lotn. 
różnica między największą wysokością uzyskaną w trakcie danego lotu szybowca a wysokością początkową jego samodzielnego lotu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport powietrzny

Cytaty

Do konkursu stanęło 9 szybowców. Najlepszy był Akar Adama Karpińskiego, na którym konstruktor uzyskał 3 min lotu i przewyższenie 20 m.

źródło: NKJP: Miniatury na pamiątkę, Gazeta Krakowska, 2003-08-27

Pułaski uzyskał przewyższenie powyżej 5 tys. metrów i zdobył Diament do Złotej Odznaki Szybowcowej. Pozostali zrobili przewyższenia 3 tys. metrów, stanowiące warunek uzyskania Złotej Odznaki Szybowcowej.

źródło: NKJP: Jacek Drost: Tragiczny lot, Dziennik Zachodni, 2001-11-23

4. w lekkoatletyce

Definicja

sport. 
odległość od poprzeczki, w jakiej przeskakuje nad nią zawodnik w skoku wzwyż lub skoku o tyczce

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport

Cytaty

[...] oddała tylko dwa udane skoki. Ale już przy podejściach na 4.30 i 4.50 widać było, że tzw. przewyższenie nad poprzeczką nie jest imponujące.

źródło: NKJP: Tomasz Mucha, Wot, sołdatki!, Trybuna Śląska, 2004-03-08

5. wykresu

Definicja

nauk. 
cecha wykresu, w którym na obu osiach zastosowano te same wartości, ale oddano je w różnej skali na każdej z osi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • przewyższenie wykresu, skali

Cytaty

Profil jest narysowany z dużym przewyższeniem - tzn. oś wysokości jest nieproporcjonalnie duża w porównaniu z poziomą osią odległości. Dzięki temu profile są bardziej wyraziste - należy jednak pamiętać, że nie oddają rzeczywistych nachyleń stoków - faktycznie teren jest dużo łagodniejszy

źródło: NKJP: Riła i Pirin, Dziennik Polski, 2006-10-28

Ćwiczenie polega na wykonaniu poprzecznego profilu hipsometrycznego, przecinającego dolinę w charakterystycznych miejscach. Profil należy wykonać w podziałce mapy topograficznej, a przewyższenie nie powinno być większe od dwudziestokrotnego.

źródło: Przewodnik do ćwiczeń z geologii i geomorfologii dla studentów ochrony środowiska, 2001 (dlibra.umcs.lublin.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 18.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json