UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wić się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wiję się	wijemy się
2 os.	wijesz się	wijecie się
3 os.	wije się	wiją się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wiłem się +(e)m się wił	wiłam się +(e)m się wiła	wiłom się +(e)m się wiło	wiliśmy się +(e)śmy się wili	wiłyśmy się +(e)śmy się wiły
2 os.	wiłeś się +(e)ś się wił	wiłaś się +(e)ś się wiła	wiłoś się +(e)ś się wiło	wiliście się +(e)ście się wili	wiłyście się +(e)ście się wiły
3 os.	wił się	wiła się	wiło się	wili się	wiły się

bezosobnik: wito się

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę się wił będę się wić	będę się wiła będę się wić	będę się wiło będę się wić	będziemy się wili będziemy się wić	będziemy się wiły będziemy się wić
2 os.	będziesz się wił będziesz się wić	będziesz się wiła będziesz się wić	będziesz się wiło będziesz się wić	będziecie się wili będziecie się wić	będziecie się wiły będziecie się wić
3 os.	będzie się wił będzie się wić	będzie się wiła będzie się wić	będzie się wiło będzie się wić	będą się wili będą się wić	będą się wiły będą się wić

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wijmy się
2 os.	wij się	wijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wiłbym się bym się wił	wiłabym się bym się wiła	wiłobym się bym się wiło	wilibyśmy się byśmy się wili	wiłybyśmy się byśmy się wiły
2 os.	wiłbyś się byś się wił	wiłabyś się byś się wiła	wiłobyś się byś się wiło	wilibyście się byście się wili	wiłybyście się byście się wiły
3 os.	wiłby się by się wił	wiłaby się by się wiła	wiłoby się by się wiło	wiliby się by się wili	wiłyby się by się wiły

bezosobnik: wito by się

bezokolicznik: wić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: wijąc się

gerundium: wicie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wicie się	wicia się
D.	wicia się	wić się
C.	wiciu się	wiciom się
B.	wicie się	wicia się
N.	wiciem się	wiciami się
Ms.	wiciu się	wiciach się
W.	wicie się	wicia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: wijący się

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wijący się	wijący się	wijący się	wijące się	wijąca się
D.	wijącego się	wijącego się	wijącego się	wijącego się	wijącej się
C.	wijącemu się	wijącemu się	wijącemu się	wijącemu się	wijącej się
B.	wijącego się	wijącego się	wijący się	wijące się	wijącą się
N.	wijącym się	wijącym się	wijącym się	wijącym się	wijącą się
Ms.	wijącym się	wijącym się	wijącym się	wijącym się	wijącej się

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wijący się	wijący się	wijące się	wijące się
D.	wijących się	wijących się	wijących się	wijących się
C.	wijącym się	wijącym się	wijącym się	wijącym się
B.	wijących się	wijących się	wijących się	wijące się
N.	wijącymi się	wijącymi się	wijącymi się	wijącymi się
Ms.	wijących się	wijących się	wijących się	wijących się

Pochodzenie

Zob. wić II

1. o bluszczu

Definicja

piąć się po czymś i owijać się dokoła czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Połączenia

bluszcz wije się; pędy, rośliny, powoje wiją się

Cytaty

Ileż tu wszystkiego! Oto w zbożu kołyszą się fioletowe chabry. Oto dołem wiją się różowe powoje.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Lapidarium I-III, 2008

Wrześniowy weekend nad Bałtykiem może być piękny - słońce prowadzące wzdłuż mokrego brzegu, wodorosty wijące się u stóp, potężny szum fal...

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002

Liany to ogromne pędy wijące się i czepiające drzew, które służą im jako podpory, gdyż same są niezdolne do utrzymania własnego ciężaru.

źródło: NKJP: Internet

2. o włosach

Definicja

układać się w loki

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Pielęgnacja ciała czynności związane z pielęgnacją ciała i ich efekty

Cytaty

[...] nadchodzi grupka młodych chasydów. Na głowach czarne kapelusze, wokół brodatych twarzy wiją się pejsy.

źródło: NKJP: Ryszard Parka: Gdzie jest Szwejk?, Trybuna Śląska, 2002-03-15

Oczy ma zamknięte, a pucołowate policzki i blade wargi nie ukazują żadnych znamion rozkładu. Na czole wiją się kosmyki włosów, związanych u szczytu głowy pomarańczową kokardą.

źródło: NKJP: Jerzy Ciechanowicz: Sycylia, Gazeta Wyborcza, 1998-08-21

źródło: NKJP:

3. o rzece

Definicja

mieć wiele krótkich i ostrych zakrętów

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

gościniec, potok, strumyk wił się; rzeka, szosa, ulica wiła się; alejki, drogi, dróżki, schody, ścieżki wiją się
wić się serpentynami, wstęgą, zakolami

Cytaty

	Koła połykały kolejne kilometry, szosa wiła się, spadała ku brzegowi Lemanu albo wznosiła na przedgórze Pirenejów, [...] źródło: NKJP: Michał Olszewski: Chwalcie łąki umajone, 2005
	Schodziliśmy po stopniach zawieszonych wprost na skalnej ścianie. Pod stopami wiła się rzeka [...] , na pozór zbyt słaba, by w litym kamieniu wyżłobić dolinę głęboką na kilkaset metrów, [...] źródło: NKJP: Paweł Smoleński: Turcja, Gazeta Wyborcza, 1998-04-24
	Chłopiec podczołgał się w tę stronę. Przebywszy parę metrów, stwierdził, że znajduje się w ciasnym korytarzyku, który wijąc się, prowadzi w nieznanym kierunku, lecz najwyraźniej gdzieś w dół. źródło: NKJP: Dorota Terakowska: Władca Lewawu, 1989
	[...] nagle las się skończył i wyjechali na gościniec wijący się wśród wzgórz z południa na północ. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996
	Kolejka wije się w hallu, każdy musi odczekać kilka godzin, zanim stanie oko w oko z policjantem, który sprawdzi, czy prawidłowo wypełniono kwestionariusz i czy dostarczono wszystkie wymagane dokumenty. źródło: NKJP: Piotr Pytlakowski: Za mundurem chętni sznurem, Polityka, 2005-09-10

4. o zwierzęciu

Definicja

poruszać się w różne strony zygzakowatym ruchem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

wąż wije się, żmija wije się

Cytaty

Tuż przy brzegu przez cały dzień wiją się leniwie pijawki lekarskie. Skręcone w spiralę, to znowu nagle rozpłaszczone na całą długość kręcą się w wodzie w poszukiwaniu pożywienia.

źródło: NKJP: Zygmunt Szych: Życie w oczku, Gazeta Krakowska, 2001-09-11

Wokół starucha wił się i szczekał rudy kundel wielkości zwiniętych skarpetek.

źródło: NKJP: Katarzyna Pisarzewska: Koncert łgarzy, 2009

5. o człowieku

Definicja

wyginać się w różne strony

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Połączenia

ciało wiło się
wić się z bólu; wić się w bólach, w konwulsjach;

Cytaty

[...] kątem oka zdążyłem ujrzeć Joannę. Leżała na łóżku i wijąc się w bólach, krzyczała co sił w płucach.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006

Żadnej wojny nie można przekazać na odległość. Człowiek siedzi, je obiad i patrzy w telewizor: na ekranie słupy ziemi wylatują w górę - cięcie - najazd gąsienicy czołgowej - cięcie - żołnierze padają i wiją się z bólu, [...]

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Wojna futbolowa, 2005

Janek siedział przy barze w snopie mrugających kolorowych świateł i obserwował coraz to inną dziewczynę wijącą się przy rurze na małym podwyższeniu.

źródło: NKJP: Jarosław Gibas: Holzok na prezydenta, Trybuna Śląska, 2003-11-13

Składnia

	+	wić się	+	(z CZEGO)
	+	wić się	+	(w CZYM)

Frazeologizmy

ktoś wije się jak piskorz

Data ostatniej modyfikacji: 26.06.2018