Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
dycham |
dychamy |
|||
| 2 os. |
dychasz |
dychacie |
|||
| 3 os. |
dycha |
dychają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dychałem +(e)m dychał |
dychałam +(e)m dychała |
dychałom +(e)m dychało |
dychaliśmy +(e)śmy dychali |
dychałyśmy +(e)śmy dychały |
| 2 os. |
dychałeś +(e)ś dychał |
dychałaś +(e)ś dychała |
dychałoś +(e)ś dychało |
dychaliście +(e)ście dychali |
dychałyście +(e)ście dychały |
| 3 os. |
dychał |
dychała |
dychało |
dychali |
dychały |
bezosobnik: dychano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę dychał będę dychać |
będę dychała będę dychać |
będę dychało będę dychać |
będziemy dychali będziemy dychać |
będziemy dychały będziemy dychać |
| 2 os. |
będziesz dychał będziesz dychać |
będziesz dychała będziesz dychać |
będziesz dychało będziesz dychać |
będziecie dychali będziecie dychać |
będziecie dychały będziecie dychać |
| 3 os. |
będzie dychał będzie dychać |
będzie dychała będzie dychać |
będzie dychało będzie dychać |
będą dychali będą dychać |
będą dychały będą dychać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dychajmy |
|
| 2 os. |
dychaj |
dychajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dychałbym bym dychał |
dychałabym bym dychała |
dychałobym bym dychało |
dychalibyśmy byśmy dychali |
dychałybyśmy byśmy dychały |
| 2 os. |
dychałbyś byś dychał |
dychałabyś byś dychała |
dychałobyś byś dychało |
dychalibyście byście dychali |
dychałybyście byście dychały |
| 3 os. |
dychałby by dychał |
dychałaby by dychała |
dychałoby by dychało |
dychaliby by dychali |
dychałyby by dychały |
bezosobnik: dychano by
bezokolicznik: dychać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
dychając
gerundium: dychanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dychanie |
dychania |
| D. | dychania |
dychań |
| C. | dychaniu |
dychaniom |
| B. | dychanie |
dychania |
| N. | dychaniem |
dychaniami |
| Ms. | dychaniu |
dychaniach |
| W. | dychanie |
dychania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: dychający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dychający |
dychający |
dychający |
dychające |
dychająca |
| D. | dychającego |
dychającego |
dychającego |
dychającego |
dychającej |
| C. | dychającemu |
dychającemu |
dychającemu |
dychającemu |
dychającej |
| B. | dychającego |
dychającego |
dychający |
dychające |
dychającą |
| N. | dychającym |
dychającym |
dychającym |
dychającym |
dychającą |
| Ms. | dychającym |
dychającym |
dychającym |
dychającym |
dychającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dychający |
dychający |
dychające |
dychające |
| D. | dychających |
dychających |
dychających |
dychających |
| C. | dychającym |
dychającym |
dychającym |
dychającym |
| B. | dychających |
dychających |
dychających |
dychające |
| N. | dychającymi |
dychającymi |
dychającymi |
dychającymi |
| Ms. | dychających |
dychających |
dychających |
dychających |
Pochodzenie
psł. *dychati 'dąć, wiać; szybko, ciężko oddychać'
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | oddychać |
Połączenia
- ktoś jeszcze dycha
Cytaty
|
- Więc powiedziałeś Machulewiczowi, że wydaje ci się, że ten facet żyje? - Tak jakby dychał - powiedziałem mu. źródło: NKJP: Andrzej Zbych: Bardzo dużo pajacyków, 1968 |
|
|
Może, jak go zasypywał ziemią, wilczur jeszcze dychał? źródło: NKJP: Marek Bukowski: Wysłannik szatana, 1999 |
|
|
- Może jeszcze żyje...? - jęknął zabójca, przykucając i dotykając zwłok. - Jakby żył, toby dychał, tępaku! źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Naznaczeni błękitem, 2005 |
|
|
- A czegoś ty, Jaśku, wtedy bronił, jak żeś się na Kargula kosą zamierzył? Miedzy ty bronił, bo ją Kargulowy pług odkroił nie więcej jak na pudełko zapałek, i za to Kargul od tych pór po twojej kosie jednym płucem dychał... źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967 |
Składnia
|
+ | dychać | + |
(CZYM)
|