UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

naszeptać

Chronologizacja

1568, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	naszepcę naszepczę naszeptam	naszepcemy naszepczemy naszeptamy
2 os.	naszepcesz naszepczesz naszeptasz	naszepcecie naszepczecie naszeptacie
3 os.	naszepce naszepcze naszepta	naszepcą naszepczą naszeptają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	naszeptałem +(e)m naszeptał	naszeptałam +(e)m naszeptała	naszeptałom +(e)m naszeptało	naszeptaliśmy +(e)śmy naszeptali	naszeptałyśmy +(e)śmy naszeptały
2 os.	naszeptałeś +(e)ś naszeptał	naszeptałaś +(e)ś naszeptała	naszeptałoś +(e)ś naszeptało	naszeptaliście +(e)ście naszeptali	naszeptałyście +(e)ście naszeptały
3 os.	naszeptał	naszeptała	naszeptało	naszeptali	naszeptały

bezosobnik: naszeptano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		naszepczmy naszeptajmy
2 os.	naszepcz naszeptaj	naszepczcie naszeptajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	naszeptałbym bym naszeptał	naszeptałabym bym naszeptała	naszeptałobym bym naszeptało	naszeptalibyśmy byśmy naszeptali	naszeptałybyśmy byśmy naszeptały
2 os.	naszeptałbyś byś naszeptał	naszeptałabyś byś naszeptała	naszeptałobyś byś naszeptało	naszeptalibyście byście naszeptali	naszeptałybyście byście naszeptały
3 os.	naszeptałby by naszeptał	naszeptałaby by naszeptała	naszeptałoby by naszeptało	naszeptaliby by naszeptali	naszeptałyby by naszeptały

bezosobnik: naszeptano by

bezokolicznik: naszeptać

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

naszeptawszy

gerundium: naszeptanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	naszeptanie	naszeptania
D.	naszeptania	naszeptań
C.	naszeptaniu	naszeptaniom
B.	naszeptanie	naszeptania
N.	naszeptaniem	naszeptaniami
Ms.	naszeptaniu	naszeptaniach
W.	naszeptanie	naszeptania

imiesłów przymiotnikowy bierny: naszeptany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	naszeptany	naszeptany	naszeptany	naszeptane	naszeptana
D.	naszeptanego	naszeptanego	naszeptanego	naszeptanego	naszeptanej
C.	naszeptanemu	naszeptanemu	naszeptanemu	naszeptanemu	naszeptanej
B.	naszeptanego	naszeptanego	naszeptany	naszeptane	naszeptaną
N.	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym	naszeptaną
Ms.	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	naszeptani	naszeptani	naszeptane	naszeptane
D.	naszeptanych	naszeptanych	naszeptanych	naszeptanych
C.	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym	naszeptanym
B.	naszeptanych	naszeptanych	naszeptanych	naszeptane
N.	naszeptanymi	naszeptanymi	naszeptanymi	naszeptanymi
Ms.	naszeptanych	naszeptanych	naszeptanych	naszeptanych

odpowiednik aspektowy: naszeptywać

Pochodzenie

Zob. szeptać

1. po cichu

Definicja

powiedzieć komuś wiele rzeczy, szepcąc (cicho)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Cytaty

[...] dyrektor domyślił się, schylił się błyskawicznie do siwego pana ze środkowego fotela i naszeptał mu w ucho parę słów, po których siwy pan zbladł i struchlał. [...]
-Co?!
-Co?!
Dyrektor zakładu wykoślawił twarz w nakazie bezwzględnego milczenia.

źródło: NKJP: Andrzej Strug, Wielki dzień, 2019 (books.google.pl)

Składnia

naszeptać

CO + KOMU

2. w tajemnicy

Definicja

powiedzieć wiele rzeczy w taki sposób, żeby ktoś niepowołany się o tym nie dowiedział

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

powiedzieć

Cytaty

	– Podobno jest w ciąży. Małgosia mi naszeptała. Trzeci miesiąc. źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: Prąd zatokowy, 2003
	Dotychczas jak jedna pani drugiej pani naszeptała coś na ucho w maglu, to rozpowszechnianie się takiej ploty mogło trwać latami. źródło: NKJP: Kuba Tatarkiewicz: Felietony (Computerworld)
	[...] nudzący się w sklepie kupiec naszeptał do ucha znajomkowi, że po Nalewkach przechadza się nosorożec. Znajomek podzielił się tą sensacją z drugim znajomkiem, ten z trzecim. Po kwadransie kupiec zobaczył tłum zmierzający w kierunku Nalewek. źródło: NKJP: Ryszard Marek Groński: Azyl w zoo, Polityka, 2003-05-10
	Oto Ziemia zaczaiła Kronosa w zasadzce, wetknąwszy mu w ręce sierp z ostrymi, wyszczerzonymi zębami. Naszeptała mu w ucho straszny zamiar. źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008

Składnia

naszeptać

CO + KOMU

Data ostatniej modyfikacji: 13.03.2020