UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozbłyskać

Chronologizacja

1861, SJPWil

Pochodzenie

Zob. błyskać

1. światłem

Definicja

zaczynać świecić światłem własnym lub blaskiem odbitym albo zaczynać świecić intensywniej

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Połączenia

  • race rozbłyskały; światło, gwiazda; lampa rozbłyska; latarnie rozbłyskają
  • rozbłyskać światłami

Cytaty

W niektórych kościołach szopki zakrywane są do czasu pasterki. Podczas niej rozbłyskają światłami, budząc radość także u dorosłych i przenosząc w czas wydarzeń w Betlejem.

źródło: NKJP: (M.J.), (mich.) Ziółkowski Józef M.: Przypominają pamiętną noc, Dziennik Bałtycki, 1999-12-27

Był wieczór, nad całym Monachium trwało świetlne widowisko. Raz po raz niebo rozbłyskało sztucznymi ogniami.

źródło: NKJP: Wiktor Zin: Sztuka patrzenia, Gazeta Krakowska, 2005-12-31

Spoglądają teraz na zieloną równinę, na którą padają blaski zachodzącego słońca, gdzie wszystko dyszy spokojem, patrzą na barki wypływające na morze i na światełka, które na nich poczynają rozbłyskać [...].

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Wenecja i inne szkice, 2008

[...] Słabo świecąca gwiazda nagle wspaniale rozbłyska na czas miesiąca, by zgasnąć zupełnie.

źródło: NKJP: Stanisław Mrówczyński: Czarne dziury, Gazeta Wyborcza, 1995-05-19

Na krótkim filmie, który trafił nawet do YouTube, widać nagle rozbłyskający obiekt na tle ciemnego nieba.

źródło: NKJP: Stanisław Mrówczyński: Kosmiczna pochodnia, Polityka, 2008-12-06

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany lub niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskam
rozbłyskamy
2 os. rozbłyskasz
rozbłyskacie
3 os. rozbłyska
rozbłyskają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałem
+(e)m rozbłyskał
rozbłyskałam
+(e)m rozbłyskała
rozbłyskałom
+(e)m rozbłyskało
rozbłyskaliśmy
+(e)śmy rozbłyskali
rozbłyskałyśmy
+(e)śmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałeś
+(e)ś rozbłyskał
rozbłyskałaś
+(e)ś rozbłyskała
rozbłyskałoś
+(e)ś rozbłyskało
rozbłyskaliście
+(e)ście rozbłyskali
rozbłyskałyście
+(e)ście rozbłyskały
3 os. rozbłyskał
rozbłyskała
rozbłyskało
rozbłyskali
rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozbłyskał
będę rozbłyskać
będę rozbłyskała
będę rozbłyskać
będę rozbłyskało
będę rozbłyskać
będziemy rozbłyskali
będziemy rozbłyskać
będziemy rozbłyskały
będziemy rozbłyskać
2 os. będziesz rozbłyskał
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskała
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskało
będziesz rozbłyskać
będziecie rozbłyskali
będziecie rozbłyskać
będziecie rozbłyskały
będziecie rozbłyskać
3 os. będzie rozbłyskał
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskała
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskało
będzie rozbłyskać
będą rozbłyskali
będą rozbłyskać
będą rozbłyskały
będą rozbłyskać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskajmy
2 os. rozbłyskaj
rozbłyskajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałbym
bym rozbłyskał
rozbłyskałabym
bym rozbłyskała
rozbłyskałobym
bym rozbłyskało
rozbłyskalibyśmy
byśmy rozbłyskali
rozbłyskałybyśmy
byśmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałbyś
byś rozbłyskał
rozbłyskałabyś
byś rozbłyskała
rozbłyskałobyś
byś rozbłyskało
rozbłyskalibyście
byście rozbłyskali
rozbłyskałybyście
byście rozbłyskały
3 os. rozbłyskałby
by rozbłyskał
rozbłyskałaby
by rozbłyskała
rozbłyskałoby
by rozbłyskało
rozbłyskaliby
by rozbłyskali
rozbłyskałyby
by rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano by

bezokolicznik: rozbłyskać

imiesłów przysłówkowy współczesny: rozbłyskając

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozbłyskawszy

gerundium: rozbłyskanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozbłyskanie
rozbłyskania
D. rozbłyskania
rozbłyskań
C. rozbłyskaniu
rozbłyskaniom
B. rozbłyskanie
rozbłyskania
N. rozbłyskaniem
rozbłyskaniami
Ms. rozbłyskaniu
rozbłyskaniach
W. rozbłyskanie
rozbłyskania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozbłyskający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskająca
D. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającej
C. rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającej
B. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskającą
N. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającą
Ms. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskające
D. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
C. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
B. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskające
N. rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
Ms. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających

Składnia

bez ograniczeń + rozbłyskać +
CZYM

2. humorem

Definicja

wyróżniać się pozytywnie na tle czegoś innego

Warianty

  • rozbłyskiwać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

W liryku rozbłyskającym iskierką subtelnego humoru pojawia się dziewczyna zawiedziona w miłości [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Na tle takiej zmyślnej szarości rozbłyska lepiej humor komedii, nie tylko dowcip kabaretu.

źródło: NKJP: Jan Błoński: Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, 1995

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskam
rozbłyskamy
2 os. rozbłyskasz
rozbłyskacie
3 os. rozbłyska
rozbłyskają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałem
+(e)m rozbłyskał
rozbłyskałam
+(e)m rozbłyskała
rozbłyskałom
+(e)m rozbłyskało
rozbłyskaliśmy
+(e)śmy rozbłyskali
rozbłyskałyśmy
+(e)śmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałeś
+(e)ś rozbłyskał
rozbłyskałaś
+(e)ś rozbłyskała
rozbłyskałoś
+(e)ś rozbłyskało
rozbłyskaliście
+(e)ście rozbłyskali
rozbłyskałyście
+(e)ście rozbłyskały
3 os. rozbłyskał
rozbłyskała
rozbłyskało
rozbłyskali
rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozbłyskał
będę rozbłyskać
będę rozbłyskała
będę rozbłyskać
będę rozbłyskało
będę rozbłyskać
będziemy rozbłyskali
będziemy rozbłyskać
będziemy rozbłyskały
będziemy rozbłyskać
2 os. będziesz rozbłyskał
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskała
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskało
będziesz rozbłyskać
będziecie rozbłyskali
będziecie rozbłyskać
będziecie rozbłyskały
będziecie rozbłyskać
3 os. będzie rozbłyskał
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskała
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskało
będzie rozbłyskać
będą rozbłyskali
będą rozbłyskać
będą rozbłyskały
będą rozbłyskać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskajmy
2 os. rozbłyskaj
rozbłyskajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałbym
bym rozbłyskał
rozbłyskałabym
bym rozbłyskała
rozbłyskałobym
bym rozbłyskało
rozbłyskalibyśmy
byśmy rozbłyskali
rozbłyskałybyśmy
byśmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałbyś
byś rozbłyskał
rozbłyskałabyś
byś rozbłyskała
rozbłyskałobyś
byś rozbłyskało
rozbłyskalibyście
byście rozbłyskali
rozbłyskałybyście
byście rozbłyskały
3 os. rozbłyskałby
by rozbłyskał
rozbłyskałaby
by rozbłyskała
rozbłyskałoby
by rozbłyskało
rozbłyskaliby
by rozbłyskali
rozbłyskałyby
by rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano by

bezokolicznik: rozbłyskać

imiesłów przysłówkowy współczesny: rozbłyskając

gerundium: rozbłyskanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozbłyskanie
rozbłyskania
D. rozbłyskania
rozbłyskań
C. rozbłyskaniu
rozbłyskaniom
B. rozbłyskanie
rozbłyskania
N. rozbłyskaniem
rozbłyskaniami
Ms. rozbłyskaniu
rozbłyskaniach
W. rozbłyskanie
rozbłyskania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozbłyskający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskająca
D. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającej
C. rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającej
B. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskającą
N. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającą
Ms. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskające
D. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
C. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
B. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskające
N. rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
Ms. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających

odpowiednik aspektowy: rozbłysnąć

Składnia

bez ograniczeń + rozbłyskać +
(CZYM)

3. o nadziei

Definicja

powstawać nagle

Warianty

  • rozbłyskiwać

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

Sytuacja jest bardzo trudna, jednakże, zdaniem starosty - rozbłyska światełko nadziei.

źródło: NKJP: K. Juszczak: IX sesja Rady Miejskiej - Historyczne decyzje w Mikstacie, Czas Ostrzeszowski, nr 48, 2003

Sama natura sprawiła, że talent jako iskra boża rozbłyska niemal wyłącznie w duszy mężczyzny.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskam
rozbłyskamy
2 os. rozbłyskasz
rozbłyskacie
3 os. rozbłyska
rozbłyskają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałem
+(e)m rozbłyskał
rozbłyskałam
+(e)m rozbłyskała
rozbłyskałom
+(e)m rozbłyskało
rozbłyskaliśmy
+(e)śmy rozbłyskali
rozbłyskałyśmy
+(e)śmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałeś
+(e)ś rozbłyskał
rozbłyskałaś
+(e)ś rozbłyskała
rozbłyskałoś
+(e)ś rozbłyskało
rozbłyskaliście
+(e)ście rozbłyskali
rozbłyskałyście
+(e)ście rozbłyskały
3 os. rozbłyskał
rozbłyskała
rozbłyskało
rozbłyskali
rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozbłyskał
będę rozbłyskać
będę rozbłyskała
będę rozbłyskać
będę rozbłyskało
będę rozbłyskać
będziemy rozbłyskali
będziemy rozbłyskać
będziemy rozbłyskały
będziemy rozbłyskać
2 os. będziesz rozbłyskał
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskała
będziesz rozbłyskać
będziesz rozbłyskało
będziesz rozbłyskać
będziecie rozbłyskali
będziecie rozbłyskać
będziecie rozbłyskały
będziecie rozbłyskać
3 os. będzie rozbłyskał
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskała
będzie rozbłyskać
będzie rozbłyskało
będzie rozbłyskać
będą rozbłyskali
będą rozbłyskać
będą rozbłyskały
będą rozbłyskać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskajmy
2 os. rozbłyskaj
rozbłyskajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałbym
bym rozbłyskał
rozbłyskałabym
bym rozbłyskała
rozbłyskałobym
bym rozbłyskało
rozbłyskalibyśmy
byśmy rozbłyskali
rozbłyskałybyśmy
byśmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałbyś
byś rozbłyskał
rozbłyskałabyś
byś rozbłyskała
rozbłyskałobyś
byś rozbłyskało
rozbłyskalibyście
byście rozbłyskali
rozbłyskałybyście
byście rozbłyskały
3 os. rozbłyskałby
by rozbłyskał
rozbłyskałaby
by rozbłyskała
rozbłyskałoby
by rozbłyskało
rozbłyskaliby
by rozbłyskali
rozbłyskałyby
by rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano by

bezokolicznik: rozbłyskać

imiesłów przysłówkowy współczesny: rozbłyskając

gerundium: rozbłyskanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozbłyskanie
rozbłyskania
D. rozbłyskania
rozbłyskań
C. rozbłyskaniu
rozbłyskaniom
B. rozbłyskanie
rozbłyskania
N. rozbłyskaniem
rozbłyskaniami
Ms. rozbłyskaniu
rozbłyskaniach
W. rozbłyskanie
rozbłyskania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozbłyskający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskająca
D. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskającej
C. rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającemu
rozbłyskającej
B. rozbłyskającego
rozbłyskającego
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskającą
N. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającą
Ms. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozbłyskający
rozbłyskający
rozbłyskające
rozbłyskające
D. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
C. rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
rozbłyskającym
B. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskające
N. rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
rozbłyskającymi
Ms. rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających
rozbłyskających

odpowiednik aspektowy: rozbłysnąć

4. ożywić się

Definicja

zacząć zachowywać się coraz bardziej swobodnie lub energicznie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ożywić się, rozkręcić się

Cytaty

Silin blaknął, gdy rozmawiał ze mną w ich obecności. Rozbłyskał dopiero, gdy byliśmy sami.

źródło: NKJP: Aleksander Sołżenicyn: Archipelag Gułag, tom 3, 1977

Unikał dziennikarzy, nie udzielał wywiadów. Rozbłyskał w małym, bliskim mu gronie.

źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Od słowa do słowa, Polityka, 2007-10-13

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskam
rozbłyskamy
2 os. rozbłyskasz
rozbłyskacie
3 os. rozbłyska
rozbłyskają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałem
+(e)m rozbłyskał
rozbłyskałam
+(e)m rozbłyskała
rozbłyskałom
+(e)m rozbłyskało
rozbłyskaliśmy
+(e)śmy rozbłyskali
rozbłyskałyśmy
+(e)śmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałeś
+(e)ś rozbłyskał
rozbłyskałaś
+(e)ś rozbłyskała
rozbłyskałoś
+(e)ś rozbłyskało
rozbłyskaliście
+(e)ście rozbłyskali
rozbłyskałyście
+(e)ście rozbłyskały
3 os. rozbłyskał
rozbłyskała
rozbłyskało
rozbłyskali
rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozbłyskajmy
2 os. rozbłyskaj
rozbłyskajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozbłyskałbym
bym rozbłyskał
rozbłyskałabym
bym rozbłyskała
rozbłyskałobym
bym rozbłyskało
rozbłyskalibyśmy
byśmy rozbłyskali
rozbłyskałybyśmy
byśmy rozbłyskały
2 os. rozbłyskałbyś
byś rozbłyskał
rozbłyskałabyś
byś rozbłyskała
rozbłyskałobyś
byś rozbłyskało
rozbłyskalibyście
byście rozbłyskali
rozbłyskałybyście
byście rozbłyskały
3 os. rozbłyskałby
by rozbłyskał
rozbłyskałaby
by rozbłyskała
rozbłyskałoby
by rozbłyskało
rozbłyskaliby
by rozbłyskali
rozbłyskałyby
by rozbłyskały

bezosobnik: rozbłyskano by

bezokolicznik: rozbłyskać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozbłyskawszy

gerundium: rozbłyskanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozbłyskanie
rozbłyskania
D. rozbłyskania
rozbłyskań
C. rozbłyskaniu
rozbłyskaniom
B. rozbłyskanie
rozbłyskania
N. rozbłyskaniem
rozbłyskaniami
Ms. rozbłyskaniu
rozbłyskaniach
W. rozbłyskanie
rozbłyskania
Data ostatniej modyfikacji: 19.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json