Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. suwać
1. pod ciężarem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | usuwać się |
Połączenia
- skarpa, śnieg, zbocze, ziemia osuwa się
- osuwać się powoli
Cytaty
|
Przesiąknięta wodą ziemia zaczęła się osuwać w rejonie Albay, na południe od Manili, stolicy kraju. źródło: NKJP: Rośnie liczba ofiar lawiny błotnej, Dziennik Bałtycki, 2006-12-05 |
|
|
Z tej strony było tak samo stromo jak z tamtej. Osuwałem się z gliniastym piargiem, o włos unikając spotkań z pniami jodeł i buków. źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Biały kruk, 1995 |
|
|
Odgłos osuwającej się lawiny przypomina huk lecącego nisko samolotu. źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Piąty stopień zagrożenia, Polityka, 2000-02-12 |
|
|
W okolicy Międzyzdrojów widoczne osuwanie się wysokiego brzegu wskutek podmywania przez fale. źródło: NKJP: Krystyna Malik, Maria Raciborska: Przewodnik po Polsce, 1996 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
osuwam się |
osuwamy się |
|||
| 2 os. |
osuwasz się |
osuwacie się |
|||
| 3 os. |
osuwa się |
osuwają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
osuwałem się +(e)m się osuwał |
osuwałam się +(e)m się osuwała |
osuwałom się +(e)m się osuwało |
osuwaliśmy się +(e)śmy się osuwali |
osuwałyśmy się +(e)śmy się osuwały |
| 2 os. |
osuwałeś się +(e)ś się osuwał |
osuwałaś się +(e)ś się osuwała |
osuwałoś się +(e)ś się osuwało |
osuwaliście się +(e)ście się osuwali |
osuwałyście się +(e)ście się osuwały |
| 3 os. |
osuwał się |
osuwała się |
osuwało się |
osuwali się |
osuwały się |
bezosobnik: osuwano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się osuwał będę się osuwać |
będę się osuwała będę się osuwać |
będę się osuwało będę się osuwać |
będziemy się osuwali będziemy się osuwać |
będziemy się osuwały będziemy się osuwać |
| 2 os. |
będziesz się osuwał będziesz się osuwać |
będziesz się osuwała będziesz się osuwać |
będziesz się osuwało będziesz się osuwać |
będziecie się osuwali będziecie się osuwać |
będziecie się osuwały będziecie się osuwać |
| 3 os. |
będzie się osuwał będzie się osuwać |
będzie się osuwała będzie się osuwać |
będzie się osuwało będzie się osuwać |
będą się osuwali będą się osuwać |
będą się osuwały będą się osuwać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
osuwajmy się |
|
| 2 os. |
osuwaj się |
osuwajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
osuwałbym się bym się osuwał |
osuwałabym się bym się osuwała |
osuwałobym się bym się osuwało |
osuwalibyśmy się byśmy się osuwali |
osuwałybyśmy się byśmy się osuwały |
| 2 os. |
osuwałbyś się byś się osuwał |
osuwałabyś się byś się osuwała |
osuwałobyś się byś się osuwało |
osuwalibyście się byście się osuwali |
osuwałybyście się byście się osuwały |
| 3 os. |
osuwałby się by się osuwał |
osuwałaby się by się osuwała |
osuwałoby się by się osuwało |
osuwaliby się by się osuwali |
osuwałyby się by się osuwały |
bezosobnik: osuwano by się
bezokolicznik: osuwać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
osuwając się
gerundium: osuwanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | osuwanie się |
osuwania się |
| D. | osuwania się |
osuwań się |
| C. | osuwaniu się |
osuwaniom się |
| B. | osuwanie się |
osuwania się |
| N. | osuwaniem się |
osuwaniami się |
| Ms. | osuwaniu się |
osuwaniach się |
| W. | osuwanie się |
osuwania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: osuwający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | osuwający się |
osuwający się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwająca się |
| D. | osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającej się |
| C. | osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającej się |
| B. | osuwającego się |
osuwającego się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwającą się |
| N. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającą się |
| Ms. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | osuwający się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwające się |
| D. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
| C. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
| B. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwające się |
| N. | osuwającymi się |
osuwającymi się |
osuwającymi się |
osuwającymi się |
| Ms. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
odpowiednik aspektowy: osunąć się
2. ze zmęczenia
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- ranny osuwa się
- osuwać się na kolana; na podłogę, na ziemię
- osuwać się bezwładnie
Cytaty
|
W pewnej chwili jeden z nich osuwa się na ziemię. Nie oddycha. Oczy zaszły mu mgłą. źródło: NKJP: Zdzisław Smektała: Jazz dla Mass, Gazeta Wrocławska, 2002-10-05 |
|
|
Patrzyła, jak Barbara osuwa się na ziemię. źródło: NKJP: Józef Kozielecki: Zbrodnia, 2003 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
osuwam się |
osuwamy się |
|||
| 2 os. |
osuwasz się |
osuwacie się |
|||
| 3 os. |
osuwa się |
osuwają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
osuwałem się +(e)m się osuwał |
osuwałam się +(e)m się osuwała |
osuwałom się +(e)m się osuwało |
osuwaliśmy się +(e)śmy się osuwali |
osuwałyśmy się +(e)śmy się osuwały |
| 2 os. |
osuwałeś się +(e)ś się osuwał |
osuwałaś się +(e)ś się osuwała |
osuwałoś się +(e)ś się osuwało |
osuwaliście się +(e)ście się osuwali |
osuwałyście się +(e)ście się osuwały |
| 3 os. |
osuwał się |
osuwała się |
osuwało się |
osuwali się |
osuwały się |
bezosobnik: osuwano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się osuwał będę się osuwać |
będę się osuwała będę się osuwać |
będę się osuwało będę się osuwać |
będziemy się osuwali będziemy się osuwać |
będziemy się osuwały będziemy się osuwać |
| 2 os. |
będziesz się osuwał będziesz się osuwać |
będziesz się osuwała będziesz się osuwać |
będziesz się osuwało będziesz się osuwać |
będziecie się osuwali będziecie się osuwać |
będziecie się osuwały będziecie się osuwać |
| 3 os. |
będzie się osuwał będzie się osuwać |
będzie się osuwała będzie się osuwać |
będzie się osuwało będzie się osuwać |
będą się osuwali będą się osuwać |
będą się osuwały będą się osuwać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
osuwajmy się |
|
| 2 os. |
osuwaj się |
osuwajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
osuwałbym się bym się osuwał |
osuwałabym się bym się osuwała |
osuwałobym się bym się osuwało |
osuwalibyśmy się byśmy się osuwali |
osuwałybyśmy się byśmy się osuwały |
| 2 os. |
osuwałbyś się byś się osuwał |
osuwałabyś się byś się osuwała |
osuwałobyś się byś się osuwało |
osuwalibyście się byście się osuwali |
osuwałybyście się byście się osuwały |
| 3 os. |
osuwałby się by się osuwał |
osuwałaby się by się osuwała |
osuwałoby się by się osuwało |
osuwaliby się by się osuwali |
osuwałyby się by się osuwały |
bezosobnik: osuwano by się
bezokolicznik: osuwać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
osuwając się
gerundium: osuwanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | osuwanie się |
osuwania się |
| D. | osuwania się |
osuwań się |
| C. | osuwaniu się |
osuwaniom się |
| B. | osuwanie się |
osuwania się |
| N. | osuwaniem się |
osuwaniami się |
| Ms. | osuwaniu się |
osuwaniach się |
| W. | osuwanie się |
osuwania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: osuwający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | osuwający się |
osuwający się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwająca się |
| D. | osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającego się |
osuwającej się |
| C. | osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającemu się |
osuwającej się |
| B. | osuwającego się |
osuwającego się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwającą się |
| N. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającą się |
| Ms. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | osuwający się |
osuwający się |
osuwające się |
osuwające się |
| D. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
| C. | osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
osuwającym się |
| B. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwające się |
| N. | osuwającymi się |
osuwającymi się |
osuwającymi się |
osuwającymi się |
| Ms. | osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
osuwających się |
odpowiednik aspektowy: osunąć się
Składnia
| Rzosobowy | + | osuwać się | + |
(GDZIE)
|