UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

sąsiedzki

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. sąsiedzki
sąsiedzki
sąsiedzki
sąsiedzkie
sąsiedzka
D. sąsiedzkiego
sąsiedzkiego
sąsiedzkiego
sąsiedzkiego
sąsiedzkiej
C. sąsiedzkiemu
sąsiedzkiemu
sąsiedzkiemu
sąsiedzkiemu
sąsiedzkiej
B. sąsiedzkiego
sąsiedzkiego
sąsiedzki
sąsiedzkie
sąsiedzką
N. sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzką
Ms. sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkiej
W. sąsiedzki
sąsiedzki
sąsiedzki
sąsiedzkie
sąsiedzka
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. sąsiedzcy
sąsiedzcy
sąsiedzkie
sąsiedzkie
D. sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkich
C. sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
sąsiedzkim
B. sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkie
N. sąsiedzkimi
sąsiedzkimi
sąsiedzkimi
sąsiedzkimi
Ms. sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkich
sąsiedzkich
W. sąsiedzcy
sąsiedzcy
sąsiedzkie
sąsiedzkie

Pochodzenie

Zob. sąsiad

1. spór

Definicja

związany z sąsiadem (osobą)

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka dom/inne miejsca zamieszkania i ich otoczenie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • sąsiedzki konflikt, spór; sąsiedzka awantura, czujność, grupa, kłótnia, pomoc, samopomoc, społeczność, wizyta, wojna, wspólnota, zgoda, życzliwość; sąsiedzkie odwiedziny, spotkanie, stosunki, wsparcie, zatargi, życie; sąsiedzkie bójki, kontakty, plotki, porachunki, sprawy, swary, uprzejmości, waśnie, zabudowania, zjazdy
  • sąsiedzki i rodzinny; przyjacielski i sąsiedzki
  • bardzo sąsiedzki

Cytaty

[...] jedyna sąsiedzka awantura, w jakiej uczestniczył i jaką wywołał, dotyczyła właśnie nieszczęsnych zwierząt: twierdził, że sąsiedzi złośliwie otwierają piwniczne okienka, by koty mogły mnożyć się bez opamiętania i straszyć go miłosnymi jękami o świcie.

źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Krakowska żałoba, 2006

Sąsiedzki spór zakłócił spokój dwóch rodzin mieszkających w Zelowie. Jedni oskarżają drugich, że obniżyli grunt przy swoim domu, a to powoduje zalewanie piwnic sąsiedniego budynku.

źródło: NKJP: Marzena Andrzejczak: Sąsiad - mój zaciekły wróg, Dziennik Łódzki, 2005-03-04

Poczciwa i dobra ciocia z drugiego piętra utrzymywała sąsiedzkie stosunki z panią Szymbartową z parteru.

źródło: NKJP:Kornel Makuszyński: Szaleństwa Panny Ewy, 1957

Za płotem ogródek niewielki, stara grusza piorunem rozorana, dalej sąsiedzkie zabudowania.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Gdzie jest droga na walne?, 2007

Rodzina w potrzebie, wymagająca wsparcia w sytuacjach trudnych, przekraczających jej własne możliwości, powinna otrzymać niezbędną pomoc w pierwszej kolejności od wspólnot wyższego rodzaju (wspólnoty sąsiedzkiej, parafii, stowarzyszeń, gminy), [...]

źródło: NKJP: Państwo rodziną silne, anie na odwrót, Dziennik Polski, 2008-04-15

2. kraj

Definicja

związany z sąsiadem (krajem)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa stosunki międzynarodowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny

Połączenia

  • sąsiedzki kraj; sąsiedzkie państwo; sąsiedzka pomoc, wojna, współpraca; Serbia; sąsiedzkie współżycie; sąsiedzkie relacje, stosunki

Cytaty

[...] postaraj się przekonać Twego męża, abyście opuścili Polskę jak najszybciej. Poszukajcie schronienia w jakimś sąsiedzkim kraju, który, da Bóg, będzie mógł pozostać neutralny.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Anders, 2008

Według Bułgarów redukcja długu miała być częściową rekompensatą za straty poniesione przez ich kraj w wyniku wprowadzenia przez ONZ embarga na handel z sąsiedzką Serbią.

źródło: NKJP: Boriana Semerdżijewa: Bankierzy Bułgarom, Gazeta Wyborcza, 1993-11-26

Narody zamieszkujące Bałkany [...] muszą aktywniej uczestniczyć w nawiązywaniu i rozszerzaniu sąsiedzkiej współpracy.

źródło: NKJP: Waldemar Wasilewski: Unia pomoże Bałkanom, 2000-11-25

[...] „naród polski pragnie takiego pokoju z Rosją, który by trwale i raz na zawsze położył kres walkom, które od stuleci przeszkadzały dobremu sąsiedzkiemu współżyciu Polski z Rosją”

źródło: NKJP: Michowicz Waldemar: Historia dyplomacji polskiej, 1995

W okresie ostatnich 200 lat Rosja zamiast negocjować z nami, wzięła udział w 4 rozbiorach Polski. Stało się tak, ponieważ Rosja jest i była mocarstwem imperialistycznym. Czynnikiem dodatkowym jest i był fakt, że istniała i istnieje znaczna dysproporcja sił pomiędzy obu sąsiedzkimi państwami.

źródło: NKJP: Mieroszewski Juliusz: Finał klasycznej Europy, 1950

Data ostatniej modyfikacji: 13.04.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json