UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uzbierać się

Chronologizacja

1894, SJPDor

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	uzbieram się	uzbieramy się
2 os.	uzbierasz się	uzbieracie się
3 os.	uzbiera się	uzbierają się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uzbierałem się +(e)m się uzbierał	uzbierałam się +(e)m się uzbierała	uzbierałom się +(e)m się uzbierało	uzbieraliśmy się +(e)śmy się uzbierali	uzbierałyśmy się +(e)śmy się uzbierały
2 os.	uzbierałeś się +(e)ś się uzbierał	uzbierałaś się +(e)ś się uzbierała	uzbierałoś się +(e)ś się uzbierało	uzbieraliście się +(e)ście się uzbierali	uzbierałyście się +(e)ście się uzbierały
3 os.	uzbierał się	uzbierała się	uzbierało się	uzbierali się	uzbierały się

bezosobnik: uzbierano się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		uzbierajmy się
2 os.	uzbieraj się	uzbierajcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uzbierałbym się bym się uzbierał	uzbierałabym się bym się uzbierała	uzbierałobym się bym się uzbierało	uzbieralibyśmy się byśmy się uzbierali	uzbierałybyśmy się byśmy się uzbierały
2 os.	uzbierałbyś się byś się uzbierał	uzbierałabyś się byś się uzbierała	uzbierałobyś się byś się uzbierało	uzbieralibyście się byście się uzbierali	uzbierałybyście się byście się uzbierały
3 os.	uzbierałby się by się uzbierał	uzbierałaby się by się uzbierała	uzbierałoby się by się uzbierało	uzbieraliby się by się uzbierali	uzbierałyby się by się uzbierały

bezosobnik: uzbierano by się

bezokolicznik: uzbierać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: uzbierawszy się

gerundium: uzbieranie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	uzbieranie się	uzbierania się
D.	uzbierania się	uzbierań się
C.	uzbieraniu się	uzbieraniom się
B.	uzbieranie się	uzbierania się
N.	uzbieraniem się	uzbieraniami się
Ms.	uzbieraniu się	uzbieraniach się
W.	uzbieranie się	uzbierania się

Inne uwagi

Zwykle 3 os.

Pochodzenie

Od: zbierać z przedrostkiem u- (por. zebrać).
Zob. brać.

1. o ludziach

Definicja

przyszedłszy po kolei lub wyraziwszy pojedynczo gotowość do jakiegoś działania lub uczestniczenia w czymś, stopniowo stworzyć dużą grupę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Zasady współżycia społecznego ➔ stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

nazbierać się

Cytaty

	Siły powstańców wciąż jednak rosły. Teraz w Daborze uzbierać się mogło i dziesięć tysięcy zbrojnego ludu. źródło: NKJP: Tomasz Kołodziejczak: Krew i kamień, 2003
	Boję się tylko, czy patriotów uzbiera się dostatecznie wielu. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004
	Uzbierał się sześćdziesięcioosobowy skład. W najbliższą sobotę, 9 stycznia w sali koncertowej Akademii Muzycznej wykonają koncertową wersję opery „Verbum Nobile” Stanisława Moniuszki. źródło: NKJP: Przemysław Winter: „Verbum Nobile”, czyli szlacheckie słowo w szlachetnej sprawie, Dziennik Bałtycki, 2010-01-05
	[...] Przekonała się, że jest to ruch, z którym warto się związać. Stopniowo uzbierało się kilka osób. źródło: NKJP: Tadeusz Isakowicz-Zaleski: Moje życie nielegalne, 2008

Składnia

uzbierać się

(GDZIE)

2. o kurzu

Definicja

przyrastając stopniowo, osiągnąć dużą liczbę lub ilość

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Ilość, liczby i liczenie ➔ ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

synonimy:

nazbierać się

Cytaty

	[...] Byłem przemoczony do suchej nitki, a na podłodze wokół mnie uzbierała się kałuża wody. źródło: NKJP: Radosław Milczarek: Formelana, 2010
	[...] W nieużywanym przez cały upalny czerwiec płaszczu taty uzbierało się tyle kurzu, że aż w nosie kręciło. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zorro, załóż okulary!, 2001
	Śnieg składowany był blisko jeziora, przy ulicy Portowej w Kruszwicy oraz na placu parkingowym przy cmentarzu. Z czasem uzbierały się w tych miejscach potężne hałdy. źródło: NKJP: Dariusz Nawrocki: Śnieg składowano nad Gopłem..., Gazeta Pomorska, 2010-03-03
	[...] Zaczął biernie podążać wzrokiem za kroplą, która uzbierała się z osiadającej na szkle pary i zygzakiem powoli spływała w dół. źródło: NKJP: Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński: Sekret Kroke, 2009

Składnia

	+	uzbierać się	+	(GDZIE)
	+	uzbierać się	+	(z CZEGO)

3. o sumie

Definicja

zostać zgromadzonym przez stopniowe dodawanie nowych obiektów tego samego rodzaju do już zebranych lub znajdujących się gdzieś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Ilość, liczby i liczenie ➔ ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

synonimy:

nazbierać się, uskładać się

Połączenia

dług; tom uzbierał się; jakaś suma uzbierała się; śmieci uzbierały się; jakieś kwoty uzbierają się
uzbierać się na koncie

Cytaty

	Kapitał początkowy to przybliżona kwota, która mogłaby uzbierać się na twoim indywidualnym koncie, gdyby istniało ono przed 1 stycznia 1999 roku. źródło: NKJP: Patrycja Wacławska: Kapitał na emeryturę, Dziennik Łódzki, 2005-07-28
	Płacą czekiem po uzbieraniu się minimum 50 dolarów na koncie. źródło: NKJP: Internet
	Często przekraczał dopuszczalną granicę dowolności, toteż był pisarzem najczęściej konfiskowanym i z tych jego prohibitów uzbierał się gruby tom. źródło: NKJP: Tadeusz Kwiatkowski: Panopticum, 1995
	W weekendy lubię też sobie robić prasówkę, czytać wszystko to, co uzbiera się przez zagoniony tydzień. źródło: NKJP: Tomasz Raczek: Pies na telewizję, 1999
	Czy zdajesz sobie sprawę z tego, jak wielkie kwoty uzbierają się np. po trzydziestu latach codziennego wydawania nawet tak niewielkich pieniędzy? źródło: NKJP: Sebastian Schabowski: Psychologia osiągnięć, 2008

Składnia

	+	uzbierać się	+	(GDZIE)
	+	uzbierać się	+	(z CZEGO)

Data ostatniej modyfikacji: 03.02.2016