UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozeznać

Chronologizacja

1450, SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozeznam
rozeznamy
2 os. rozeznasz
rozeznacie
3 os. rozezna
rozeznają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozeznałem
+(e)m rozeznał
rozeznałam
+(e)m rozeznała
rozeznałom
+(e)m rozeznało
rozeznaliśmy
+(e)śmy rozeznali
rozeznałyśmy
+(e)śmy rozeznały
2 os. rozeznałeś
+(e)ś rozeznał
rozeznałaś
+(e)ś rozeznała
rozeznałoś
+(e)ś rozeznało
rozeznaliście
+(e)ście rozeznali
rozeznałyście
+(e)ście rozeznały
3 os. rozeznał
rozeznała
rozeznało
rozeznali
rozeznały

bezosobnik: rozeznano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozeznajmy
2 os. rozeznaj
rozeznajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozeznałbym
bym rozeznał
rozeznałabym
bym rozeznała
rozeznałobym
bym rozeznało
rozeznalibyśmy
byśmy rozeznali
rozeznałybyśmy
byśmy rozeznały
2 os. rozeznałbyś
byś rozeznał
rozeznałabyś
byś rozeznała
rozeznałobyś
byś rozeznało
rozeznalibyście
byście rozeznali
rozeznałybyście
byście rozeznały
3 os. rozeznałby
by rozeznał
rozeznałaby
by rozeznała
rozeznałoby
by rozeznało
rozeznaliby
by rozeznali
rozeznałyby
by rozeznały

bezosobnik: rozeznano by

bezokolicznik: rozeznać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozeznawszy

gerundium: rozeznanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozeznanie
rozeznania
D. rozeznania
rozeznań
C. rozeznaniu
rozeznaniom
B. rozeznanie
rozeznania
N. rozeznaniem
rozeznaniami
Ms. rozeznaniu
rozeznaniach
W. rozeznanie
rozeznania

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozeznany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozeznany
rozeznany
rozeznany
rozeznane
rozeznana
D. rozeznanego
rozeznanego
rozeznanego
rozeznanego
rozeznanej
C. rozeznanemu
rozeznanemu
rozeznanemu
rozeznanemu
rozeznanej
B. rozeznanego
rozeznanego
rozeznany
rozeznane
rozeznaną
N. rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
rozeznaną
Ms. rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
rozeznanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozeznani
rozeznani
rozeznane
rozeznane
D. rozeznanych
rozeznanych
rozeznanych
rozeznanych
C. rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
rozeznanym
B. rozeznanych
rozeznanych
rozeznanych
rozeznane
N. rozeznanymi
rozeznanymi
rozeznanymi
rozeznanymi
Ms. rozeznanych
rozeznanych
rozeznanych
rozeznanych

odpowiednik aspektowy: rozeznawać

Pochodzenie

psł. *orzъznati (sę)

Samogłoska -e- między przedrostkiem i spółgłoską nagłosową tematu wtórna (względy eufoniczne); zob. znać.

1. człowieka

Definicja

przest. 
rozpoznać - stwierdzić, że w danej sytuacji chodzi o konkretną osobę lub rzecz

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odpoznać, rozpoznać

Cytaty

Pomiędzy nimi rozeznałem eksprzyjaciela, znakomitego lekarza od mniej znakomitych chorób. Poznał mnie i zaczął serdecznie witać.

źródło: NKJP: Wiktor Zin: Sztuka patrzenia, Gazeta Krakowska, 2005-10-15

[...] nie potrafiliśmy rozeznać rysów ich twarzy , jednak nosili na sobie - niektórzy przynajmniej - odzież, to koszulę, to spodnie, znak, że to nie Indianie [...].

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Wyspa Robinsona,1954

W sali konferencyjnej starostwa zastali za zielonym stołem dziewięć osób, wśród których Szczęsny rozeznał starostę Murmyłę, wicestarostę doktora Pustelnika, referenta Zygmuntowicza, komisarza policji z podkomisarzem i sierżantem z defy.

źródło: NKJP: Igor Newerly: Pamiątka z Celulozy, 1952

Składnia

bez ograniczeń + rozeznać +
KOGO/CO

2. sytuację

Definicja

książk. 
zorientować się w jakiejś sytuacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zorientować się

Połączenia

  • rozeznać możliwości, potrzeby, sprawę, sytuację; teren
  • dobrze, dokładnie, doskonale; trudno; najpierw, wcześniej rozeznać
  • być w stanie, chcieć, móc, musieć, pomóc, potrafić, próbować, starać się; pozwalać; można, należy, trzeba rozeznać

Cytaty

Przed podjęciem jakiejkolwiek decyzji Zarząd Miasta chce - jak usłyszeliśmy z ust burmistrza Władysława Bielawy - rozeznać sytuację.

źródło: NKJP: (GeP): Władza wybierze dyrektora, Gazeta Krakowska, 2002-05-31

Termin kolejnej rozprawy wyznaczono na 8 lutego. Do tego czasu sąd rozezna, na jakim etapie jest sprawa w Sądzie Najwyższym, dotycząca ustalenia właściciela kamienicy.

źródło: NKJP: Katarzyna Wozińska: Sąd/120.000 złotych długu Polskiego Związku Niewidomych. Rozliczą nas z każdej złotówki, Polska Głos Wielkopolski, 2005-12-15

Na razie jednak organizatorzy chcą rozeznać potrzeby niepełnosprawnych.

źródło: NKJP: Magdalena Szczurek: Klucze dają wzór, Gazeta Krakowska, 2007-06-13

Jeżeli spowiednik rozeznałby, że warto poruszyć jakiś problem penitenta, to winien zapytać dyskretnie, czy on sobie tego życzy,

źródło: NKJP: Jan Paulas: Oni nas stworzyli, 2002

Do tego czasu okaże się, z jakimi trudnościami borykają się organizatorzy hospicjum. Na razie mają kilku podopiecznych, powoli rozeznają środowisko ludzi potrzebujących.

źródło: NKJP: Domowe hospicjum, Dziennik Polski, 1998-11-09

Składnia

bez ograniczeń + rozeznać +
CO
bez ograniczeń + rozeznać +
że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
Data ostatniej modyfikacji: 01.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json