UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zaskrzypieć

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł (hasło spoza kanonu źródeł).

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaskrzypię
zaskrzypimy
2 os. zaskrzypisz
zaskrzypicie
3 os. zaskrzypi
zaskrzypią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaskrzypiałem
+(e)m zaskrzypiał
zaskrzypiałam
+(e)m zaskrzypiała
zaskrzypiałom
+(e)m zaskrzypiało
zaskrzypieliśmy
+(e)śmy zaskrzypieli
zaskrzypiałyśmy
+(e)śmy zaskrzypiały
2 os. zaskrzypiałeś
+(e)ś zaskrzypiał
zaskrzypiałaś
+(e)ś zaskrzypiała
zaskrzypiałoś
+(e)ś zaskrzypiało
zaskrzypieliście
+(e)ście zaskrzypieli
zaskrzypiałyście
+(e)ście zaskrzypiały
3 os. zaskrzypiał
zaskrzypiała
zaskrzypiało
zaskrzypieli
zaskrzypiały

bezosobnik: zaskrzypiano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaskrzypmy
2 os. zaskrzyp
zaskrzypcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaskrzypiałbym
bym zaskrzypiał
zaskrzypiałabym
bym zaskrzypiała
zaskrzypiałobym
bym zaskrzypiało
zaskrzypielibyśmy
byśmy zaskrzypieli
zaskrzypiałybyśmy
byśmy zaskrzypiały
2 os. zaskrzypiałbyś
byś zaskrzypiał
zaskrzypiałabyś
byś zaskrzypiała
zaskrzypiałobyś
byś zaskrzypiało
zaskrzypielibyście
byście zaskrzypieli
zaskrzypiałybyście
byście zaskrzypiały
3 os. zaskrzypiałby
by zaskrzypiał
zaskrzypiałaby
by zaskrzypiała
zaskrzypiałoby
by zaskrzypiało
zaskrzypieliby
by zaskrzypieli
zaskrzypiałyby
by zaskrzypiały

bezosobnik: zaskrzypiano by

bezokolicznik: zaskrzypieć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaskrzypiawszy

gerundium: zaskrzypienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaskrzypienie
zaskrzypienia
D. zaskrzypienia
zaskrzypień
C. zaskrzypieniu
zaskrzypieniom
B. zaskrzypienie
zaskrzypienia
N. zaskrzypieniem
zaskrzypieniami
Ms. zaskrzypieniu
zaskrzypieniach
W. zaskrzypienie
zaskrzypienia

Pochodzenie

Zob. skrzypieć

Definicja

wydać piskliwy odgłos, jaki powstaje przy ocieraniu się twardych powierzchni o siebie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • maszt, pasek zaskrzypiał; brama, furtka, ława, ławka, podłoga zaskrzypiała; łóżko zaskrzypiało; deski, drzwi, drzwiczki, koła, osie, rygle, schody, sprężyny, zawiasy zaskrzypiały

Cytaty

Furtka zaskrzypiała swojsko i weszliśmy do ogródka.

źródło: NKJP: Jerzy Stawiński, Piszczyk, 1997

Weszli cicho do środka. Podłoga zaskrzypiała pod nogami szeryfa, który szedł przodem z dwururką wycelowaną przed siebie.

źródło: NKJP: Internet

Zanim zebrał się w sobie, zaskrzypiały zawiasy i do izby wkroczył Def Groot.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz, Smoczy paur, 2003

Motorniczowie tramwajów mieli przykazane zmniejszać prędkość w okolicach Auli. Zabroniono wjazdu pojazdom ciężarowym i wozom. Nic nie miało prawa zaskrzypieć czy zatrąbić.

źródło: NKJP: Krzysztof Smura: Pół miasta ściszyło głos, Gazeta Poznańska, 2003-06-14

Wszystko im sprzyjało. Nie poruszył się żaden kamień, nie zaskrzypiał żaden pasek.

źródło: NKJP: Olga Tokarczuk: Podróż ludzi księgi, 1993

Data ostatniej modyfikacji: 24.06.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json