Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ukrop |
ukropy |
|
| D. | ukropu |
ukropów |
|
| C. | ukropowi |
ukropom |
|
| B. | ukrop |
ukropy |
|
| N. | ukropem |
ukropami |
|
| Ms. | ukropie |
ukropach |
|
| W. | ukropie |
ukropy |
Inne uwagi
Zwykle lp
Pochodzenie
słow. *ukropъ 'wrząca woda, wrzątek', rzeczownik od psł. przedrostkowego czasownika *u-kropiti ‘popryskać, skropić (wrzątkiem)’
1. wrzątek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | wrzątek |
Połączenia
- sparzyć coś ukropem
Cytaty
|
Po kolacji [...] grzeje wodę. Wyciąga spod kanapy miednicę i leje do niej wrzątek. Potem, nachylony nad świecą, moczy w ukropie nogi [...]. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Zakaukazie, Gazeta Wyborcza, 1994-11-18 |
|
|
Tymczasem postanowiłem znaleźć sposób na umycie się. Wypełniłem cały zlew ukropem i postanowiłem odczekać, aż woda przestygnie. źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000 |
|
|
[...] z kranu nie może popłynąć ukrop. Do ochrony przed poparzeniem służą zawory mieszające ciepłą wodę użytkową z zimną. źródło: NKJP: Włączyli Słońce, Dziennik Polski, 2003-10-01 |
|
|
W rurach magistrali łączącej kotłownię z wymiennikownią płynie woda o temperaturze aż 130 stopni Celsjusza i mająca ciśnienie powyżej 7 atmosfer. Takiego ukropu nie wolno wlać do rzeki czy kanalizacji. Wrzątek musimy wystudzić do 30 stopni Celsjusza. źródło: NKJP: Stanisław Śmierciak: Zimny prysznic, Gazeta Krakowska, 2003-06-07 |
2. upał
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Pogoda ➔ warunki atmosferyczne
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień
Cytaty
|
Kiedy rano wyjeżdżali spod szkoły, było wiadomo, że dzień będzie słoneczny, nikt jednak nie przypuszczał, że przerodzi się on w okropną spiekotę. W autokarze i na zewnątrz panował ukrop. źródło: NKJP: Dariusz Chętkowski: Ostatni weekend, 2007 |
|
|
Każdy wagon obsługują po dwie konduktorki [...]. Mają swoje zasady - na przykład nie pozwalają otwierać okien, choćby w środku przedziałów ukrop był nieziemski. źródło: NKJP: (sem): Dwa miesiące w Azji, Nowiny Raciborskie, 2003-04-23 |
|
|
Miałem na sobie kożuch (leciałem przecież za Koło Podbiegunowe), więc w tym ścisku i ukropie ogrzanej, a nie wietrzonej sali zacząłem ociekać potem. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005 |