Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przycicham |
przycichamy |
|||
| 2 os. |
przycichasz |
przycichacie |
|||
| 3 os. |
przycicha |
przycichają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przycichałem +(e)m przycichał |
przycichałam +(e)m przycichała |
przycichałom +(e)m przycichało |
przycichaliśmy +(e)śmy przycichali |
przycichałyśmy +(e)śmy przycichały |
| 2 os. |
przycichałeś +(e)ś przycichał |
przycichałaś +(e)ś przycichała |
przycichałoś +(e)ś przycichało |
przycichaliście +(e)ście przycichali |
przycichałyście +(e)ście przycichały |
| 3 os. |
przycichał |
przycichała |
przycichało |
przycichali |
przycichały |
bezosobnik: przycichano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę przycichał będę przycichać |
będę przycichała będę przycichać |
będę przycichało będę przycichać |
będziemy przycichali będziemy przycichać |
będziemy przycichały będziemy przycichać |
| 2 os. |
będziesz przycichał będziesz przycichać |
będziesz przycichała będziesz przycichać |
będziesz przycichało będziesz przycichać |
będziecie przycichali będziecie przycichać |
będziecie przycichały będziecie przycichać |
| 3 os. |
będzie przycichał będzie przycichać |
będzie przycichała będzie przycichać |
będzie przycichało będzie przycichać |
będą przycichali będą przycichać |
będą przycichały będą przycichać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przycichajmy |
|
| 2 os. |
przycichaj |
przycichajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przycichałbym bym przycichał |
przycichałabym bym przycichała |
przycichałobym bym przycichało |
przycichalibyśmy byśmy przycichali |
przycichałybyśmy byśmy przycichały |
| 2 os. |
przycichałbyś byś przycichał |
przycichałabyś byś przycichała |
przycichałobyś byś przycichało |
przycichalibyście byście przycichali |
przycichałybyście byście przycichały |
| 3 os. |
przycichałby by przycichał |
przycichałaby by przycichała |
przycichałoby by przycichało |
przycichaliby by przycichali |
przycichałyby by przycichały |
bezosobnik: przycichano by
bezokolicznik: przycichać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przycichając
gerundium: przycichanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przycichanie |
przycichania |
| D. | przycichania |
przycichań |
| C. | przycichaniu |
przycichaniom |
| B. | przycichanie |
przycichania |
| N. | przycichaniem |
przycichaniami |
| Ms. | przycichaniu |
przycichaniach |
| W. | przycichanie |
przycichania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przycichający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przycichający |
przycichający |
przycichający |
przycichające |
przycichająca |
| D. | przycichającego |
przycichającego |
przycichającego |
przycichającego |
przycichającej |
| C. | przycichającemu |
przycichającemu |
przycichającemu |
przycichającemu |
przycichającej |
| B. | przycichającego |
przycichającego |
przycichający |
przycichające |
przycichającą |
| N. | przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
przycichającą |
| Ms. | przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
przycichającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przycichający |
przycichający |
przycichające |
przycichające |
| D. | przycichających |
przycichających |
przycichających |
przycichających |
| C. | przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
przycichającym |
| B. | przycichających |
przycichających |
przycichających |
przycichające |
| N. | przycichającymi |
przycichającymi |
przycichającymi |
przycichającymi |
| Ms. | przycichających |
przycichających |
przycichających |
przycichających |
odpowiednik aspektowy: przycichnąć
Pochodzenie
Zob. cichy
1. o dźwięku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki
Połączenia
- dźwięk, głos, grzmot, gwar, hałas, huk, krzyk, muzyka, okrzyk, ryk, stukot, szum, tupot, wrzawa przycicha; kroki, odgłosy przycichają
Cytaty
|
Od kilku godzin dźwięk to przycichał, to przybierał na sile i zdesperowany Galago pomyślał, że to koniec. źródło: NKJP: Katarzyna Sowula: Fototerapia, 2004 |
|
|
Ludzie zaczęli popatrywać po sobie, wrzawa zaczęła powoli przycichać, aż przerodziła się w szmer. źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Poza nurtem czasu, 1996 |
|
|
Czas szybko upływał młodym podróżnikom na rozmowie o zwyczajach Papuasów. Tymczasem w wiosce gwar z wolna przycichał. źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek wśród łowców głów, 1965 |
2. o dziecku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki
Cytaty
|
Samą swą flegmatyczną, wyważoną obecnością uciszał hałaśliwą kakofonię garów tłukących się na płycie kuchennego pieca, hamował chaotyczny tupot stóp Małgorzaty, nawet Staś - drący się spazmatycznie w niemowlęctwie - przycichał, gdy ojciec pochylał się nad kołyską. źródło: NKJP: Ewa Kujawska: Dom Małgorzaty, 2007 |
3. o bólu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Połączenia
- ból, wiatr przycicha
Cytaty
|
Tak się zawsze działo, wszystkie groźniejsze wichury zaczynały się już po zapadnięciu zmroku, a przycichały dopiero nad ranem. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Rosyjski kochanek, 1996 |
|
|
Chwilami furia przycichała, zwierzę zdawało się uspokajać, by po chwili wystrzelić w górę i z nową energią rozpocząć szalony taniec. źródło: NKJP: Iwona Surmik: Smoczy Pakt, 2003 |
|
|
Jasio przeżywał momenty potwornego strachu; potem, gdy już wchodził do pokoju, ten lęk przycichał. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: czyściec, 1992 |
|
|
Ulewa przycicha. Wiatr uspokaja się. źródło: NKJP: Hanna Kowalewska: Tego lata, w Zawrociu, 1998 |
4. o skandalu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne
Połączenia
- afera, skandal, sprawa przycicha
Cytaty
|
Po każdej tragedii oczy kraju zwrócone są na Śląsk, a potem wszystko przycicha. źródło: NKJP: Agata Bochenek: „Halemba” przypomniała o górnikach, Wieści Podwarszawskie nr 49 (814), 2006 |
|
|
Teraz sprawa może przycichać, bo nic się nie dzieje, lecz nigdy nie wygaśnie. źródło: NKJP: Więzień układu. Część 8, Esensja, 06 (LVIII), 2006 |
|
|
Na dobre temat targowiska przycichał, gdy zbliżały się wybory. źródło: NKJP: Referendum albo my, Tygodnik Podhalański, nr 21,1999 |
|
|
Sprawa Whitewater wlokła się przez całą pierwszą kadencję Clintona. Przycichała i ponownie odżywała. źródło: NKJP: Stanisław Głąbiński: Polityka po amerykańsku, 1996 |