UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zgromadzenie

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zgromadzenie
zgromadzenia
D. zgromadzenia
zgromadzeń
C. zgromadzeniu
zgromadzeniom
B. zgromadzenie
zgromadzenia
N. zgromadzeniem
zgromadzeniami
Ms. zgromadzeniu
zgromadzeniach
W. zgromadzenie
zgromadzenia

1.a spotkanie

Definicja

spotkanie dużej grupy osób poświęcone omawianiu jakichś spraw

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • nielegalne, pokojowe; wstępne, zwyczajne; walne zgromadzenie; zgromadzenie liturgiczne
  • cel; data, dzień; dom, miejsce, sala; organizator, uczestnicy; protokół, przebieg; wolność; w czasie zgromadzenia; zakaz zgromadzeń
  • zakazać zgromadzeń
  • rozpędzić, rozpocząć zgromadzenie; organizować zgromadzenia

Cytaty

Coudenhove-Kalergi postanawia zwołać pierwszy kongres paneuropejski do Wiednia i w pełni udaje mu się osiągnąć ten ambitny cel. Ponad dwa tysiące uczestników z 24 krajów bierze udział w tym imponującym zgromadzeniu, które odbywa się między 3 a 6 października 1926 roku, pod wspólnym honorowym przewodnictwem sześciu znanych osobistości europejskich [...]

źródło: NKJP: Jerzy Łukaszewski: CEL: EUROPA Dziewięć esejów o budowniczych jedności europejskiej, 2002

[...] rzeczona Katarzyna w dniu [...] 6 marca rozlepiała na Wydziale Neofilologii ulotki, nawołujące do nielegalnego zgromadzenia.

źródło: NKJP: Maciej Pinkwart: Dziewczyna z Ipanemy, 2003

Wyświetlano kronikę filmową, a w niej sprawozdanie z międzynarodowego zgromadzenia działaczy ruchu pokoju.

źródło: NKJP: Michał Komar: O obrotach losów i ciał, 1998

Witam was, bracia, na jednym z naszych nielicznych jawnych zgromadzeń – głos huczał pod wysokim sklepieniem sali. – Wszystkim wam bardzo dziękuję za punktualne przybycie o tak wczesnej porze. [...]

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007

Protesty spotkały się z ostrą reakcją, w wielu prowincjach wprowadzono stan wyjątkowy, zakazano zgromadzeń i i opuszczania domów po zmroku.

źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Przekraczając światło, 1996

Składnia

bez ograniczeń + zgromadzenie +
KOGO

1.b ludzie

Definicja

duża grupa osób zebranych na zgromadzeniu - zebraniu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • całe, wielkie zgromadzenie

Cytaty

Kolejne dwa rozdziały księgi, stanowiące prawdopodobnie fragment pamiętników Ezdrasza, opowiadają o przeprowadzonej przez niego reformie religijnej, o odczytaniu wobec całego zgromadzenia ludu Prawa Jahwe i odnowieniu przymierza.

źródło: NKJP: Witold Tyloch: Dzieje ksiąg Starego Testamentu: szkice z krytyki biblijnej, 1981

Dzień był słoneczny, więc na spotkanie z Jeffreyem Julia udała się piechotą. Już z daleka zauważyła jakieś zgromadzenie na ulicy. Okazało się, że zorganizowano pikietę pod rosyjskim konsulatem.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Dwie Miłości, 2008

Niebo się zaciąga, zrywa wichura, spada ciężki deszcz. Na placu jest milion trzysta tysięcy ludzi; historia Śląska nie zna tak wielkiego zgromadzenia w jednym miejscu o jednej godzinie.

źródło: NKJP: Małgorzata Szejnert: Czarny ogród, 2007

Pinokio ziewnął, zmrużonymi oczami odszukał gramolącego się z trawy małego, odprowadził go wzrokiem aż za róg domu, po czym odwrócił się na pięcie i pokazał całemu zgromadzeniu chude plecy.

źródło: NKJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988

2. ustawodawcze

Definicja

urzęd. 
grupa ludzi reprezentujących jakąś społeczność i sprawujących w jej imieniu władzę

Noty o użyciu

Używane w nazwach własnych, np. Zgromadzenie Federalne, Zgromadzenie Narodowe, Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych, Zgromadzenie Parlamentarne, Zgromadzenie Poselskie, Zgromadzenie Kupców, Zgromadzenie Ligii Narodów, Walne Zgromadzenie PKP.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

Połączenia

  • doroczne; lokalne zgromadzenie; zgromadzenie konstytucyjne, ludowe, narodowe, publiczne, ustawodawcze; wojewódzkie; sędziowskie, walne; ogólne
  • zgromadzenie akcjonariuszy, członków spółki, spółdzielni, towarzystwa..; izby, kuratorów, notariuszy, sędziów, wierzycieli, wspólników; związku; walne zgromadzenie spółdzielni, spółki, zakładu ubezpieczeń
  • członek, przedstawiciele, przewodniczący, zarząd; obrady, posiedzenia, prace, sesja, uchwały; regulamin; termin zgromadzenia
  • zgromadzenie obradowało, wybiera kogoś
  • opuścić/opuszczać, planować, rozwiązać; powołać, zorganizować, zwołać/zwoływać zgromadzenie; zgromadzenia; odbywanie, organizowanie, zgromadzeń
  • kierować zgromadzeniem

Cytaty

Litowie raczej nie jeździli do Marklo, a już na pewno nie mieli tam odrębnej stanowej reprezentacji. Brali oni jednak udział w wiecach swojego okręgu i stanowili integralną część lokalnej wspólnoty, która wyłaniała przedstawicieli na doroczne zgromadzenie plemion saskich w Marklo.

źródło: NKJP: Karol Modzelewski: Barbarzyńska Europa, 2004

Następnego dnia pozwolono Wojciechowi wystąpić przed jakimś zgromadzeniem publicznym, najprawdopodobniej sądem wiecowym, stanowiącym miejscową władzę, [...]

źródło: NKJP: Zbigniew Mikołejko: Żywoty świętych poprawione, 2000

Prezesa sądu apelacyjnego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu apelacyjnego, po zasięgnięciu opinii zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego.

źródło: NKJP: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dziennik Ustaw, 2001-07-27

[...] najwyższym samorządowym organem spółdzielni jest walne zgromadzenie, które może najpełniej realizować zasadę samorządności i demokracji wewnętrznej.

źródło: NKJP: Uchwała z dnia 6 lipca 2005 r., III CZP 38/05, Orzecznictwo Sądu Najwyższego, Izba Cywilna, 2005-07-06

Składnia

bez ograniczeń + zgromadzenie +
(KOGO)

3. zakonne

Definicja

rel. 
zakon, w którym składa się tylko śluby zwykłe

Noty o użyciu

Używane w nazwach własnych, np.:Zgromadzenie Matki Bożej Miłosierdzia, Zgromadzenie Misjonarek Miłości, Zgromadzenie Sióstr Urszulanek.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

Połączenia

  • męskie, żeńskie zgromadzenia; zgromadzenia religijne, zakonne
  • zgromadzenie ojców franciszkanów, paulinów, ...
  • generał, klasztor, przełożony, zakonnik, założyciel zgromadzenia
  • zgromadzenie powstaje kiedyś
  • ktoś przewodniczy zgromadzeniu
  • ktoś prowadzi, założył, zorganizował zgromadzenie
  • wstąpić do zgromadzenia

Cytaty

Do rzadkości należy dzisiaj sytuacja, w której siostry w ślubach czasowych nie podejmują jakichś studiów. Myślę, że podobnie jest w wielu innych zgromadzeniach, a kierunki studiów podejmowanych przez siostry podporządkowane są priorytetom i zadaniom przyjmowanym w danym zgromadzeniu.

źródło: NKJP: Jarosław Makowski: Kobiety uczą kościół, 2007

Wciąż narzuca się spostrzeżenie, że nasze odrodzenie polityczne znalazło fundament w odrodzeniu religijnym. Powstało jeszcze jedno zgromadzenie zakonne - dla kobiet bezdomnych i wykolejonych.

źródło: NKJP: Zbigniew Mikołejko: Żywoty świętych poprawione, 2000

Ponadto, przed 1165 rokiem Jaksa ufundował klasztor norbertański (konwent męski i żeński) na Zwierzyńcu koło Krakowa. Norbertanki były pierwszym żeńskim zgromadzeniem zakonnym w Polsce.

źródło: NKJP: Dariusz Piwowarczyk: Słynni rycerze Europy. Rycerze Chrystusa, 2007

W wieku XIX Kościół wyniósł na ołtarze nowych patronów, świętych i błogosławionych. Zachęcał do pogłębiania wiary, intensywnej katechizacji, częstych spowiedzi i komunii Św., do czytelnictwa prasy katolickiej; wydawał biuletyny parafialne, wspierał nowe zgromadzenia zakonne, męskie i żeńskie.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Historia Powszechna. Wiek XIX, 2008

Należeli do warstwy wzorującej się na elitach - europejskiej i amerykańskiej - których kultura jest z istoty chrześcijańska. Akceptując to, chcieli tę kulturę i tę wiarę poznać, wczuć się w ich naturę i utożsamić z nimi. Dlatego wstąpili do jednego z chrześcijańskich zgromadzeń, które ich przyjęło, nakładając jednak wymogi doktrynalne i etyczne nieznane ich rodzimej kulturze.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Heban, 2004

Składnia

bez ograniczeń + zgromadzenie +
(KOGO)

Frazeologizmy

Zgromadzenie Narodowe
Data ostatniej modyfikacji: 26.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json