Chronologizacja
Pochodzenie
gr. délta 'grecka litera, duża w kształcie trójkąta'
1. litera
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Język ➔ języki świata
Połączenia
- gamma i delta
- litera delta
Cytaty
|
Alfa, beta, gamma, delta, omega. Bynajmniej, nie będę uczył Cię alfabetu greckiego lecz w kilku zdaniach omówię, w jaki sposób przebiega aktywność umysłu w ciągu dnia i nocy. źródło: NKJP: Krzysztof Piotr Łasica: Pociąg do sukcesu, 2009 |
|
|
Skrzydło delta to odmiana skrzydła o obrysie trójkąta, nazwa pochodzi od greckiej litery delta kształtem przypominającej właśnie trójkąt. źródło: NKJP: Internet |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | delta |
delty |
|
| D. | delty |
delt |
|
| C. | delcie |
deltom |
|
| B. | deltę |
delty |
|
| N. | deltą |
deltami |
|
| Ms. | delcie |
deltach |
|
| W. | delto |
delty |
2. ujście
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Ziemia ➔ zbiorniki wodne
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | ujście |
Połączenia
- duża, niewielka, ogromna, rozległa, szeroka, śródlądowa, żyzna delta; delta rzeczna; wsteczna
- delta rzeki; Amazonki, Dunaju, Missisipi, Nilu, Wisły...
- delta i dolina
- bagna; obszar, okolice; drogi, szlaki wodne delty
- tworzyć deltę
- uchodzić deltą
Cytaty
|
Dzięki rozbudowanej sieci rzek i kanałów w delcie Wisły gmina posiada połączenia wodne drogami śródlądowymi, sprzyjającymi rozwojowi żeglarstwa [...] źródło: NKJP: (gal): Walory gminy, Dziennik Bałtycki, 2003-07-18 |
|
|
Rzeka wypływa ze stoków Elbrusu w północnym Kaukazie i uchodzi deltą o powierzchni 4, 3 tys. km² do Morza Azowskiego. źródło: NKJP: Internet |
|
|
[...] potężny Niger dzieli się na dziesiątki rzek mniejszych, na tuziny krętych odnóg i kanałów, tworząc największą deltę Afryki. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Heban, 2004 |
|
|
Zdaniem brytyjskiego uczonego katastrofa ta miała lokalny zasięg i dotknęła obszaru delty, w którym słodkie wody rzeki, zabarwione już czerwonym iłem, mieszały się ze słoną wodą Morza Śródziemnego. źródło: NKJP: Krzysztof Szymborski: Plagi bez cudów, Polityka, 2003-09-06 |
|
|
Pelikan baba to ptak o długości ciała sięgającej 165 cm i ciężarze około 10 kg. Bytuje w deltach rzek, nad rozległymi jeziorami, nawet słonawymi. [...] Gnieździ się przede wszystkim w deltach Dunaju i Wołgi, [...] źródło: NKJP: MG: Pelikan uciekinier w Białobrzeżkach, Życie Podkarpackie, 2007-11-14 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | delta |
delty |
|
| D. | delty |
delt |
|
| C. | delcie |
deltom |
|
| B. | deltę |
delty |
|
| N. | deltą |
deltami |
|
| Ms. | delcie |
deltach |
|
| W. | delto |
delty |
Składnia
|
+ | delta | + |
(CZEGO)
|
3. w samolocie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA ➔ Transport ➔ transport powietrzny
Połączenia
- kształt, typu delta
Cytaty
|
Gwałtownie zbliżające się do nich myśliwce wietnamskie nagle zmieniły kierunek lotu i poszły kamieniem w dół pokazując całą swoją sylwetkę podczas gwałtownego zwrotu. Dobbs dostrzegł dobrze mu znany zadarty ogon i skrzydła w kształcie delta. źródło: NKJP: Jerzy Gotowała: Najkrócej żyją motyle : lotnictwo rozpoznawcze wciąż niezbędne, 1996 |
|
|
Charakterystyczną cechą tego samolotu są jego ogromne skrzydła typu delta. Ich rozpiętość dochodzi prawie do 11 m. źródło: NKJP: Anna Agaciak: Czekamy na viggena, Gazeta Krakowska, 2005-11-15 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | delta |
delty |
|
| D. | delty |
delt |
|
| C. | delcie |
deltom |
|
| B. | deltę |
delty |
|
| N. | deltą |
deltami |
|
| Ms. | delcie |
deltach |
|
| W. | delto |
delty |
4. wariant koronawirusa
Definicja
Noty o użyciu
Spotykany także zapis wielką literą Delta.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Choroby i ich leczenie ➔ rodzaje chorób
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Choroby i ich leczenie ➔ przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- wariant delta
- przechorować, złapać deltę
Cytaty
|
Z kolei większość osób zaszczepionych, choć one również mogą teraz ulec infekcji za sprawą delty, przechoruje ją dużo łagodniej. źródło: Internet: polityka.pl |
|
|
COVID-19 zabił już ponad 4 miliony ludzi na całym świecie, a delta i kolejne warianty SARS-CoV-2 mogą okazać się bardziej śmiercionośne niż oryginalny wirus. źródło: Internet: focus.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | delta |
delty |
|
| D. | delty |
delt |
|
| C. | delcie |
deltom |
|
| B. | deltę |
delty |
|
| N. | deltą |
deltami |
|
| Ms. | delcie |
deltach |
|
| W. | delto |
delty |
Inne uwagi
Zwykle lp