Chronologizacja
XIV w., Bor
Pochodzenie
psł. *naděja
1. zwycięstwa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | speranda |
Połączenia
- głęboka, jedyna, ostatnia; cicha, nieśmiała, nikła, wątła; głupia, naiwna nadzieja; duże, spore; gasnące, niespełnione, płonne, pogrzebane, rozbudzone, złudne; zawiedzione nadzieje
- nadzieja chwały, wyzwolenia, zwycięstwa
- nadzieja na przyszłość; na lepsze jutro, na ocalenie, na powodzenie, na ratunek, na sukces, na szczęście, na wolność, na wzajemność, na zwycięstwo
- nadzieja w głosie, w oczach
- wiara, nadzieja i miłość; oczekiwania i nadzieje
- błysk, cień, iskierka, iskra, odrobina, promyk, światełko; przypływ, resztki, utrata; symbol; dni nadziei
- pełen nadziei
- ożywiony nadzieją
- nadzieja pojawiła się, wstąpiła w kogoś; zaświtała; prysła, zgasła
- mieć, pokładać, żywić; budzić, dać/dawać, obudzić, wzbudzać; porzucić, stracić (wszelką), tracić, utracić; odebrać komuś; wyrazić/wyrażać nadzieję; rozwiać/rozwiewać czyjeś nadzieje
- napawać; żyć nadzieją
- robić coś bez nadziei na powodzenie
- robić coś z nadzieją
- w nadziei, że...
- z nadzieją, że...
Cytaty
|
Jego rodzice przybyli do Rosji z południowych Czech w nadziei na poprawę losu, ale dalej klepali biedę. źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Diabeł na dzwonnicy, 1996 |
|
|
Co to jest „msza”, Janek? – Zosia spojrzała na mnie. Nie pamiętałem. Popatrzyłem na Mateusza z nadzieją, że wybawi mnie z kłopotu. Nie myliłem się. Wiedział. źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005 |
|
|
Niektórzy wszczynali przeraźliwy lament, inni padali jak podcięci na ziemię, okrywając ramionami twarz i oczy, porzuciwszy wszelką nadzieję ocalenia. źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Atlantyda, wyspa ognia, 1996 |
|
|
Na miejscu udając dziedziczki wielkich fortun, mają nadzieję znaleźć bogatych mężów. źródło: NKJP: opr. ST: INFORMATOR WIELKOPOLSKI, Gazeta Poznańska, 2005-09-27 |
|
|
Dla starszych rozczarowaniem była już sama wojna. Ona zabiła ich nadzieje, te, które mieli między wojnami. źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 1975 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | nadzieja |
nadzieje |
|
| D. | nadziei |
nadziei |
|
| C. | nadziei |
nadziejom |
|
| B. | nadzieję |
nadzieje |
|
| N. | nadzieją |
nadziejami |
|
| Ms. | nadziei |
nadziejach |
|
| W. | nadziejo |
nadzieje |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | nadzieja | + |
(że ZDANIE)|BEZOKOLICZNIK
|
|
+ | nadzieja | + |
(na CO)
|
|
+ | nadzieja | + |
(CZEGO)
|
2. kibiców
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- nadzieja kibiców, ludzkości, matki, medycyny
- być, okazać się, stać się czyjąś nadzieją
Cytaty
|
Jesienią 2007 r. przemawiał już znacznie dłużej: tym razem wyjaśnił zjazdowi, dlaczego chce być liderem kraju. Zebrał oklaski burzliwe i szczere: stał się nadzieją torysów. źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Niebiesko-zielony, Polityka, 2007-12-27 |
|
|
Założenie terapii jest proste [...]. Ale praktyka pokazała, że od założenia do sukcesu jest bardzo daleka droga. Nadal jednak to największa nadzieja medycyny w walce z chorobami uwarunkowanymi genetycznie. źródło: NKJP: Katarzyna Kaczorowska (K): Klucz do materii, Gazeta Poznańska, 2006-10-13 |
|
|
Wypisać się z orkiestry mi każe, wciąż mi się to tłukło po głowie. Wypisać z orkiestry. Kiedy ta orkiestra była moją jedyną nadzieją. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007 |
|
|
Wszystko, co jest bliskie naszym myślom, co jest naszą nadzieją i drogowskazem - demokratyzacja naszego życia politycznego, społecznego i gospodarczego, ulepszanie systemu zarządzania naszą gospodarką [...] - było im przeszkodą. źródło: NKJP: Zdzisław Smektała: Chcica..., 2006 |
|
|
Pamiętał, jak Jakub zaczął wyróżniać pierworodnego Janka, kiedy ten za bębenek chwycił. I jak przeganiał z izby pętających się pod nogami Franka i Józka. A potem z kolei ulokował nadzieje we Franku. źródło: NKJP: Wit Szostak: Oberki do końca świata, 2007 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | nadzieja |
nadzieje |
|
| D. | nadziei |
nadziei |
|
| C. | nadziei |
nadziejom |
|
| B. | nadzieję |
nadzieje |
|
| N. | nadzieją |
nadziejami |
|
| Ms. | nadziei |
nadziejach |
|
| W. | nadziejo |
nadzieje |
Składnia
|
+ | nadzieja | + |
(KOGO/CZEGO)
|
|
+ | nadzieja | + |
(CZYJA)
|