UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

grodzki

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. grodzki
grodzki
grodzki
grodzkie
grodzka
D. grodzkiego
grodzkiego
grodzkiego
grodzkiego
grodzkiej
C. grodzkiemu
grodzkiemu
grodzkiemu
grodzkiemu
grodzkiej
B. grodzkiego
grodzkiego
grodzki
grodzkie
grodzką
N. grodzkim
grodzkim
grodzkim
grodzkim
grodzką
Ms. grodzkim
grodzkim
grodzkim
grodzkim
grodzkiej
W. grodzki
grodzki
grodzki
grodzkie
grodzka
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. grodzcy
grodzcy
grodzkie
grodzkie
D. grodzkich
grodzkich
grodzkich
grodzkich
C. grodzkim
grodzkim
grodzkim
grodzkim
B. grodzkich
grodzkich
grodzkich
grodzkie
N. grodzkimi
grodzkimi
grodzkimi
grodzkimi
Ms. grodzkich
grodzkich
grodzkich
grodzkich
W. grodzcy
grodzcy
grodzkie
grodzkie

Pochodzenie

Zob. gród

1. mur

Definicja

związany z grodem - dawną osadą obronną

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo rodzaje budowli i ich cechy

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

  • brama, straż grodzka; mury grodzkie

Cytaty

To prosta baba, zaczynała od wypasu gęsi na grodzkich łąkach.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Smoczy pazur, 2003

- Słuchaj nie przerywając! Ludzie grodzcy są dawno spisani. Co mnie oni obchodzą?

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

[...] w żadnej najstarszej księdze nie znajdziesz - jaki w rzeczywistości był początek stolicy naszej, Warszawy. Kiedy dźwignęła się ona grodzkimi wieżami nad brzeg płaski, piaszczysty?

źródło: NKJP: Hanna Kostyrko (zebr): Klechdy domowe, 1960

2. sąd

Definicja

związany z grodem – miastem, rozumianym jako jednostka prawno-administracyjna

Noty o użyciu

Używane zwyczajowo jako składnik nazw pewnych instytucji, w tym nazw własnych, np. Grodzki Urząd Pracy w Krakowie.

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka miasto

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

Połączenia

  • pisarz, starosta; powiat, sąd, urząd, wydział (sądu) grodzki; akta, księgi grodzkie

Cytaty

Poprawie przestrzegania prawa służyć mają rygorystyczna ustawa antykorupcyjna, kodeks etyki służby publicznej, utworzenie sądów grodzkich i zwiększenie nadzoru prokuratorskiego nad czynnościami policji.

źródło: NKJP: „Nowe otwarcie”, czyli kiedy się znajdziemy w pierwszej lidze, Wprost, nr 31, 1999

4-letni mieszkaniec powiatu sępoleńskiego kierował traktorem pomimo zakazu prowadzenia wszystkich pojazdów, wydanym przez wydział grodzki Sądu Rejonowego w Nakle.

źródło: NKJP: Jechał mimo zakazu, Nakielski Czas, 2005-07-20

W roku 1594 w aktach grodzkich wizneńskich zanotowano, że Aleksander, syn śp. Józefa z Kokoszek, Katarzynie, córce śp. Jana Makowskiego z Makowa Burego, małżonce swojej, zapisał pewną sumę.

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Świat zapamiętany, 2002

Trzonem rządowej administracji terenowej do 1950 roku były w tym okresie tzw. władze administracji ogólnej, czyli wojewodowie, starostowie powiatowi i grodzcy.

źródło: NKJP: Stanisław Klisiak: Początki samorządności, Dziennik Zachodni, 2002-10-04

Data ostatniej modyfikacji: 12.12.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json