UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zżyć się

Chronologizacja

1868, Ł. Tatomir: Geografia ogólna i statystyka ziem dawnej Polski, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zżyję się
zżyjemy się
2 os. zżyjesz się
zżyjecie się
3 os. zżyje się
zżyją się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zżyłem się
+(e)m się zżył
zżyłam się
+(e)m się zżyła
zżyłom się
+(e)m się zżyło
zżyliśmy się
+(e)śmy się zżyli
zżyłyśmy się
+(e)śmy się zżyły
2 os. zżyłeś się
+(e)ś się zżył
zżyłaś się
+(e)ś się zżyła
zżyłoś się
+(e)ś się zżyło
zżyliście się
+(e)ście się zżyli
zżyłyście się
+(e)ście się zżyły
3 os. zżył się
zżyła się
zżyło się
zżyli się
zżyły się

bezosobnik: zżyto się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zżyjmy się
2 os. zżyj się
zżyjcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zżyłbym się
bym się zżył
zżyłabym się
bym się zżyła
zżyłobym się
bym się zżyło
zżylibyśmy się
byśmy się zżyli
zżyłybyśmy się
byśmy się zżyły
2 os. zżyłbyś się
byś się zżył
zżyłabyś się
byś się zżyła
zżyłobyś się
byś się zżyło
zżylibyście się
byście się zżyli
zżyłybyście się
byście się zżyły
3 os. zżyłby się
by się zżył
zżyłaby się
by się zżyła
zżyłoby się
by się zżyło
zżyliby się
by się zżyli
zżyłyby się
by się zżyły

bezosobnik: zżyto by się

bezokolicznik: zżyć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zżywszy się

gerundium: zżycie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zżycie się
zżycia się
D. zżycia się
zżyć się
C. zżyciu się
zżyciom się
B. zżycie się
zżycia się
N. zżyciem się
zżyciami się
Ms. zżyciu się
zżyciach się
W. zżycie się
zżycia się

odpowiednik aspektowy: zżywać się

Pochodzenie

Zob. żyć

1. z przyjaciółmi

Definicja

w wyniku przebywania przez dłuższy czas z jakąś osobą lub zwierzęciem przyzwyczaić się do nich i stworzyć więź emocjonalną

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przyzwyczaić się

Połączenia

  • chłopcy zżyli się; dzieci zżyły się
  • szybko się zżyć
  • bardzo się zżyć

Cytaty

Nie pracowaliśmy tutaj nad techniką czy przygotowaniem siłowym, chciałem natomiast, aby chłopcy zżyli się ze sobą, lepiej poznali, aby tworzyli zgrany monolit.

źródło: NKJP: Zwycięstwo Kadry Małopolski, Dziennik Polski, 1999-10-27

Niezbyt dobrze mi szło na początku. Jednak poznałam nowe koleżanki i bardzo szybko się zżyłam z zespołem.

źródło: NKJP: (mz): Perełki mają już 15 lat, Sztafeta, 2008-06-12

[...] Pracując przy tym, bardzo się zżyliśmy i zaprzyjaźniliśmy się — mówi Kłaczek, który teraz myśli o powołaniu dziewczęcej drużyny siatkówki.

źródło: NKJP: (mo): Skok w nowoczesność, Dziennik Zachodni, 2003-09-05

Mieszkamy w tym budynku prawie 50 lat. Lokatorzy zżyli się ze sobą. Boimy się o naszą przyszłość, bo nie wiemy co z nami będzie.

źródło: NKJP: (mol): Niepewne mieszkanie w zabytku, Dziennik Bałtycki, 2000-01-19

[...] mówi o swoim rottweilerze sierżant [...]. - Nie wyobrażam sobie też, żeby mógł trafić gdzieś na łańcuch np. do hurtowni, po to tylko, żeby tam szczekać. Zżyłem się z nim nie tylko ja, ale i rodzina, dziecko...

źródło: NKJP: (KAB): Dostali dożywocie, Gazeta Wrocławska, 2001-08-09

Składnia

bez ograniczeń + zżyć się +
z KIM/CZYM

2. z nowym domem

Definicja

pod wpływem dłuższego kontaktu z czymś przyzwyczaić się do tego tak, że nie chce się tego kontaktu przerywać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przywiązać się
hiperonimy:  oswoić się, przyzwyczaić się

Cytaty

Usługuje sam kapitan, nalewając z własnych zapasów najlepsze likiery i koniaki, podając czarną kawę. [...] Rozmowa o wszystkim i o niczym do czasu, aż wszyscy zżyją się ze swymi miejscami, ocenią dobroć trunków i ich działanie.

źródło: NKJP: Karol Olgierd Borchardt: Szaman morski, 1985

[...] Po pierwszym semestrze uczniowie przeprowadzili się do nowo wybudowanej szkoły. Klasa VI, najstarsza, ledwie zdążyła zżyć się z nowym obiektem, a już trzeba było się z nim żegnać - niektórzy mocno to przeżyli.

źródło: NKJP: R. Pala: Szczęśliwej drogi, Czas Ostrzeszowski, 2004

[...] Za dużo zainwestował w to miejsce, aby się teraz stąd wyprowadzać. Zżył się już z tym placem.

źródło: NKJP: (PACH): Spór o Burek, Gazeta Krakowska, 2006-01-11

[...] łączyła charakterystyczną dla schyłkowego pesymizmu, stale w niej obecną świadomość przemijania, znikomości szczęścia, nieuchronności śmierci z witalistycznym upojeniem radością i pięknem życia, które zawdzięczał poeta swojej egzotycznej młodości oraz głębokiemu zżyciu się z poezją Wschodu.

źródło: NKJP: Artur Hutnikiewicz: Młoda Polska, 1994

- Jeśli ktoś zżyje się z gimnastyką, pozostaje jej wierny do końca.

źródło: NKJP: Na równoważni, Na równoważni, 2002-04-20

Składnia

bez ograniczeń + zżyć się +
z CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 13.10.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json