Chronologizacja
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | markotny |
markotny |
markotny |
markotne |
markotna |
| D. | markotnego |
markotnego |
markotnego |
markotnego |
markotnej |
| C. | markotnemu |
markotnemu |
markotnemu |
markotnemu |
markotnej |
| B. | markotnego |
markotnego |
markotny |
markotne |
markotną |
| N. | markotnym |
markotnym |
markotnym |
markotnym |
markotną |
| Ms. | markotnym |
markotnym |
markotnym |
markotnym |
markotnej |
| W. | markotny |
markotny |
markotny |
markotne |
markotna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | markotni |
markotni |
markotne |
markotne |
| D. | markotnych |
markotnych |
markotnych |
markotnych |
| C. | markotnym |
markotnym |
markotnym |
markotnym |
| B. | markotnych |
markotnych |
markotnych |
markotne |
| N. | markotnymi |
markotnymi |
markotnymi |
markotnymi |
| Ms. | markotnych |
markotnych |
markotnych |
markotnych |
| W. | markotni |
markotni |
markotne |
markotne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | markotniejszy |
markotniejszy |
markotniejszy |
markotniejsze |
markotniejsza |
| D. | markotniejszego |
markotniejszego |
markotniejszego |
markotniejszego |
markotniejszej |
| C. | markotniejszemu |
markotniejszemu |
markotniejszemu |
markotniejszemu |
markotniejszej |
| B. | markotniejszego |
markotniejszego |
markotniejszy |
markotniejsze |
markotniejszą |
| N. | markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszą |
| Ms. | markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszej |
| W. | markotniejszy |
markotniejszy |
markotniejszy |
markotniejsze |
markotniejsza |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | markotniejsi |
markotniejsi |
markotniejsze |
markotniejsze |
| D. | markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejszych |
| C. | markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
markotniejszym |
| B. | markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejsze |
| N. | markotniejszymi |
markotniejszymi |
markotniejszymi |
markotniejszymi |
| Ms. | markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejszych |
markotniejszych |
| W. | markotniejsi |
markotniejsi |
markotniejsze |
markotniejsze |
Pochodzenie
Przymiotnik z przyrostkiem -ny < *-ьnъ od prasłowiańskiego czasownika *mr̥kotati 'wydawać mrukliwe dźwięki' bądź od pochodnego odeń rzeczownika *mr̥kota
1.a człowiek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | posępny, przygnębiony, smutny |
Połączenia
- bardzo, trochę markotny
- markotny i osowiały, markotny i posępny, markotny i przygnębiony, markotny i smutny
- być, siedzieć markotny
- jakiś, taki markotny
Cytaty
|
Posmutniał wyraźnie i długo siedział markotny. źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995 |
|
|
W różnych sytuacjach i miejscach wykonuj następujące ćwiczenie: podejdź do rozzłoszczonej albo markotnej osoby, spójrz jej w oczy i uśmiechnij się serdecznie. źródło: NKJP: Jan Batorski: Jak oczarować klienta, 2008 |
|
|
Dalej nie wiem, co zrobić z markotną żoną, wiecznie niezadowolonym szefem, dziećmi - komputerowymi killerami, jak więcej zarabiać, jak wydać książkę, jak zaprzyjaźnić się z sąsiadami... źródło: NKJP: Internet |
|
|
[...] amerykański profesor Martin Seligman udowodnił, że optymiści są zdrowsi niż ludzie markotni i że śmiech wcale nie jest zarezerwowany dla szczęściarzy. źródło: NKJP: Maja Gawrońska: Raduj się, kto może, Ozon, 3, 2005 |
|
|
Dzisiaj w domu państwa Tylców zostały tylko dwa psy [...]. Oba są trochę markotne z powodu przedłużającej się nieobecności swojej pani. źródło: NKJP: (jb): Kochane psy, Dziennik Zachodni, 2001-04-23 |
1.b głos
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | smutny |
Połączenia
- markotna mina
Cytaty
|
Przyznał, że zawalił swoje ostatnie okrążenie [...]. - Za późno zahamowałem przed nawrotem, tylne koła mocno się zablokowały i było po wszystkim - mówił z markotną miną Niemiec. źródło: NKJP: (BOCH): Sobotnie kwalifikacje: Czarny dzień BMW Sauber, Dziennik Polski, 2008-07-21 |
|
|
[...] ze swej niepozornej powierzchowności potrafił zrobić atut [...], tworząc postać człowieczka uwikłanego w nieprzyjazne mu przypadki losu, nieśmiałego, ale zarazem dzielnego - o twarzy markotnej i uciesznej, nieraz smutnej, ale rozśmieszającej powagą komika w duchu cokolwiek chaplinowskim. źródło: NKJP: Nieporozumienie śmierci, Dziennik Polski, 2000-11-17 |
|
|
Lincoln był znany ze swojego markotnego usposobienia i niewielkiej pewności siebie [...]. źródło: NKJP: Krzysztof Obłój: Mikroszkółka biznesu - lekcja nr 46, Gazeta Wyborcza, 1993-12-23 |
|
|
Uciekinierzy wymknęli się pierwsi i kamienica znów opustoszała; przez wytłuczone szyby niosły się podwórzem markotne głosy. źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971 |
|
|
Szary budynek okolony niewielkim ogrodem. Na stopniu przy wejściu przykucnął starzec. [...] Nie wolno mu wyjść za rdzawy parkan. Osamotniony staruszek posyła markotne spojrzenia. źródło: NKJP: Agnieszka Niezgoda: Sekret Arki Przymierza, Polityka, 2003-06-07 |
2. krajobraz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | smutny |
Połączenia
- markotna atmosfera
Cytaty
|
Zautomatyzowane żaluzje uniosły się w górę objawiając ponure industrialne miasto, szare budynki pokryte niekończącymi się oknami. Ten markotny krajobraz towarzyszył Jakenowi każdego dnia, nie było przed nim ucieczki, nie było schronienia. źródło: Internet: bramygrozy.pl |
|
|
Już miałam wziąć Was obu na kolanka i opowiedzieć piękną bajkę na zgodę, ale zaczął padać deszcz i nastrój mi nieco zmarkotniał. A po co komu markotna bajka? źródło: NKJP: Internet |
|
|
Z markotnej atmosfery Pensylwanii wyciągnął go cykl badań nad bronią nuklearną, do której rząd USA zaprosił wielu uczonych – emigrantów. źródło: NKJP: Agata Pustułka: Gwiazda, pracuś i Misi, Trybuna Śląska, 2003-12-23 |
|
|
Nie ma powodu, by deliberować ponad miarę nad tym naturalnym zjawiskiem meteorologicznym. Kto jednak lubi sobie zaprzątać głowę markotnymi medytacjami - ma okazję. źródło: NKJP: (dell): Deszcze profetyczne, Dziennik Polski, 2008-07-26 |