Chronologizacja
Pochodzenie
ogsł. *jьzgaga 'pieczenie w przełyku, zgaga'
z psł. *jьz-žegti
Psł. *jьzgaga 'pieczenie w przełyku, zgaga', rzeczownik odczas. od psł. przedrostkowego *jьz-žegti 'spalić' (od
psł. *žegti 'palić', zob. żgać), z wymianą samogłoski rdzennej *e > *a.
1. w przełyku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- zgaga i bóle, zgaga i niestrawność, zgaga i nudności; nadkwasota i zgaga, wzdęcia i zgaga
- objawy, uczucie zgagi
- lek, lekarstwo, sposób na zgagę
- mieć; powodować, wywoływać zgagę
- cierpieć na zgagę
Cytaty
|
Zaschło mi w gardle, zgaga paliła i ledwie trzymałem się na nogach. źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem: (Francja 1940-1944), 1957 |
|
|
Wino straciło smak, pozostawiając zgagę i kwaśność w ustach. źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Powrót do Breitenheide, 1998 |
|
|
Przy sporadycznej zgadze z piekącym bólem można sobie radzić przy pomocy aptecznych środków, np. homeopatycznych (które kupimy bez recepty) [...]. źródło: NKJP: Bogumiła Nehrebecka: Palący ból, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-09-13 |
|
|
Choroba refluksowa potrafi być bardzo uciążliwa. Zaczyna się od uczucia goryczy w ustach i pieczenia w przełyku, ale nieleczona może doprowadzić do nowotworu dolnego przełyku. Objawów zgagi nie należy bagatelizować. źródło: NKJP: (j. sp): Polacy wciąż nie umieją się racjonalnie odżywiać – mówi gastroenterolog Krzysztof Jarus, Nowiny Raciborskie, 2007-02-27 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | zgaga |
zgagi |
|
| D. | zgagi |
zgag |
|
| C. | zgadze |
zgagom |
|
| B. | zgagę |
zgagi |
|
| N. | zgagą |
zgagami |
|
| Ms. | zgadze |
zgagach |
|
| W. | zgago |
zgagi |
Inne uwagi
Zwykle lp
2. dokuczliwa osoba
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka określenia człowieka ze względu na jego usposobienie
Cytaty
|
Musiała mnie, zgaga, oszukać. A żeby ci, zgago, Pan Bóg tym samym odpłacił. Na ręce patrzysz, a cię oszukają. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996 |
|
|
Podobno ostro oświadczył babie, że jeżeli nie przestanie szykanować pani Granville, złoży na nią raport. Może dlatego ta zgaga dała jej wreszcie spokój. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Miłośnica, 2009 |
|
|
Za nic nie chciałabym mieć innej siostry, chociaż zgaga z ciebie niesamowita. źródło: NKJP: Anna Bojarska, Maria Bojarska: Siostry B., 1996 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | zgaga |
zgagi |
|
| D. | zgagi |
zgag |
|
| C. | zgadze |
zgagom |
|
| B. | zgagę |
zgagi |
|
| N. | zgagą |
zgagami |
|
| Ms. | zgadze |
zgagach |
|
| W. | zgago |
zgagi |
3. niesmak
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | niesmak |
Cytaty
|
Jego bohater to osobowość celowo tak skonstruowana, abyśmy od razu byli w stanie dostrzec, że jego rzekome wyrzuty sumienia są tylko przejściową moralną zgagą [...]. źródło: NKJP: Stanisław Barańczak: Poezja i duch uogólnienia, 1996 |
|
|
– Oddaliście jeden niecelny strzał – przytoczył ktoś miażdżącą statystykę. – A bo my w Krakowie nie umiemy strzelać. Przypomnijcie sobie, że na Wiśle nie oddaliśmy ani jednego strzału – replikował już rozluźniony i uśmiechnięty „Franz”. Nie przekonał nikogo, zgaga została. źródło: NKJP: Przemysław Franczak: Grupa trzymająca remis, Gazeta Krakowska, 2006-05-15 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | zgaga |
zgagi |
|
| D. | zgagi |
zgag |
|
| C. | zgadze |
zgagom |
|
| B. | zgagę |
zgagi |
|
| N. | zgagą |
zgagami |
|
| Ms. | zgadze |
zgagach |
|
| W. | zgago |
zgagi |
Inne uwagi
Zwykle lp