Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
uprawię |
uprawimy |
|||
| 2 os. |
uprawisz |
uprawicie |
|||
| 3 os. |
uprawi |
uprawią |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uprawiłem +(e)m uprawił |
uprawiłam +(e)m uprawiła |
uprawiłom +(e)m uprawiło |
uprawiliśmy +(e)śmy uprawili |
uprawiłyśmy +(e)śmy uprawiły |
| 2 os. |
uprawiłeś +(e)ś uprawił |
uprawiłaś +(e)ś uprawiła |
uprawiłoś +(e)ś uprawiło |
uprawiliście +(e)ście uprawili |
uprawiłyście +(e)ście uprawiły |
| 3 os. |
uprawił |
uprawiła |
uprawiło |
uprawili |
uprawiły |
bezosobnik: uprawiono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
uprawmy |
|
| 2 os. |
upraw |
uprawcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uprawiłbym bym uprawił |
uprawiłabym bym uprawiła |
uprawiłobym bym uprawiło |
uprawilibyśmy byśmy uprawili |
uprawiłybyśmy byśmy uprawiły |
| 2 os. |
uprawiłbyś byś uprawił |
uprawiłabyś byś uprawiła |
uprawiłobyś byś uprawiło |
uprawilibyście byście uprawili |
uprawiłybyście byście uprawiły |
| 3 os. |
uprawiłby by uprawił |
uprawiłaby by uprawiła |
uprawiłoby by uprawiło |
uprawiliby by uprawili |
uprawiłyby by uprawiły |
bezosobnik: uprawiono by
bezokolicznik: uprawić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
uprawiwszy
gerundium: uprawienie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | uprawienie |
uprawienia |
| D. | uprawienia |
uprawień |
| C. | uprawieniu |
uprawieniom |
| B. | uprawienie |
uprawienia |
| N. | uprawieniem |
uprawieniami |
| Ms. | uprawieniu |
uprawieniach |
| W. | uprawienie |
uprawienia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: uprawiony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | uprawiony |
uprawiony |
uprawiony |
uprawione |
uprawiona |
| D. | uprawionego |
uprawionego |
uprawionego |
uprawionego |
uprawionej |
| C. | uprawionemu |
uprawionemu |
uprawionemu |
uprawionemu |
uprawionej |
| B. | uprawionego |
uprawionego |
uprawiony |
uprawione |
uprawioną |
| N. | uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
uprawioną |
| Ms. | uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
uprawionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | uprawieni |
uprawieni |
uprawione |
uprawione |
| D. | uprawionych |
uprawionych |
uprawionych |
uprawionych |
| C. | uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
uprawionym |
| B. | uprawionych |
uprawionych |
uprawionych |
uprawione |
| N. | uprawionymi |
uprawionymi |
uprawionymi |
uprawionymi |
| Ms. | uprawionych |
uprawionych |
uprawionych |
uprawionych |
odpowiednik aspektowy: uprawiać
Pochodzenie
Z przedrostkiem u- od prawić (zob.)
1. ziemię
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia rolnictwo
Cytaty
|
Dopiero kilometry dalej można coś posadzić, z nadzieją, że jeśli przyjdą deszcze - ziemia obrodzi. Człowiek ma jej tu tyle, ile zdoła uprawić, rzecz w tym, że uprawi jej niewiele. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Heban, 2004 |
|
|
[...] chłop nie uprawi ziemi i nie zbierze jej plonów, jeśli nie stanie się jego własnością, co mi tam będziesz ględził o klasykach, poczytaj sobie Reymonta. źródło: NKJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1981 |
|
|
Około jednego hektara mamy jeszcze pod wodą. Pływają na nim łabędzie. Tej ziemi już w tym roku nie uprawimy. źródło: NKJP: Stanisław Kośmider: Rawicz, Gazeta Poznańska, 2002-04-08 |
|
|
Każdy metr ziemi uprawiony został dzięki mięśniom końskim. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974 |
|
|
Gleba może być przeciętnie żyzna, ale głęboko uprawiona. źródło: NKJP: Eugeniusz Radziul: Ogrodowe pasje, 2009 |
Składnia
|
+ | uprawić | + |
CO
|
2. zboże
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia rolnictwo
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin ogrodnictwo i dbałość o rośliny
Cytaty
|
Jak uprawić las? Lasy Państwowe rozpoczynają cykl szkoleń dla rolników. Będą one poświęcone zakładaniu i pielęgnacji lasów na gruntach rolnych. źródło: NKJP: BOŻ: Z ziemi pilskiej, Gazeta Poznańska, 2005-10-01 |
|
|
Życie całej rodziny było więc uzależnione [...] od tego, jak dużo jadalnych roślin zdołano uprawić, jakie ryby złowiono i jak wiele zwierząt wykarmiono na skalistej wysepce. źródło: NKJP: Jacek Żakowski: Co dalej panie Mrożek, co dalej?, Gazeta Wyborcza, Agora S.A. |
Składnia
|
+ | uprawić | + |
CO
|