UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

surowica

Chronologizacja

1125, SStp
Inne znaczenie: 'solanka, słone źródło'.
Pierwotny zapis powstał zapewne w 2. poł. XI w., w czasach Bolesława Śmiałego (Leszek Bednarczuk, Najstarsze polskie słowa. Słownik chronologiczny języka polskiego do końca XIII wieku, 2007).

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. surowica
surowice
D. surowicy
surowic
C. surowicy
surowicom
B. surowicę
surowice
N. surowicą
surowicami
Ms. surowicy
surowicach
W. surowico
surowice

Pochodzenie

Od: surowy

1. osocze

Definicja

biol. 
płynna część krwi, która jest pozbawiona włóknika

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  serum

Połączenia

  • surowica krwi
  • albumina, cholesterol, glukoza w surowicy

Cytaty

Po 6 tygodniach poziom cholesterolu i homocysteiny w surowicy krwi obniżył się u osób, które nie piły kawy.

źródło: NKJP: (P): Filtrowana kawa a choroby serca, Dziennik Łódzki, 2001-09-01

[...] bezpośrednio przed operacją wykonuje się jeszcze tzw. próbę krzyżową, która pozwala upewnić się, czy w surowicy chorego nie ma przeciwciał skierowanych przeciw krwinkom białym dawcy.

źródło: NKJP: Wojciech Rowiński: Nie ma jak rodzina, Wiedza i Życie, nr 1, 1996

W naskórku i w surowicy psa znaleziono 29 antygenów alergizujących ludzi. Uczulają: naskórek, krew, ślina, mocz, odchody.

źródło: NKJP: (AGA): Nie bierz kota pod włos, Trybuna Śląska, 2002-08-03

Zaczynał jako technik medyczny, który w przyszpitalnym laboratorium w Birmingham testował surowice, krew i inne tkanki pod kątem obecności wirusów i bakterii.

źródło: NKJP: Marcin Rotkiewicz: Dziecko trzech matek, Polityka, 2007-05-12

2. lekarstwo

Definicja

med. 
preparat leczniczy lub zapobiegający chorobie, zawierający ciała odpornościowe, otrzymywany z osocza krwi zwierząt lub ludzi uodpornionych na daną chorobę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Połączenia

  • surowica odpornościowa, przeciwtężcowa
  • surowica przeciw jadowi żmii, przeciw wściekliźnie
  • surowice i szczepionki
  • zastrzyk z surowicy

Cytaty

Staramy się nie mieć w naszym zoo dużej kolekcji jadowitych węży, zawsze natomiast dbamy, żeby mieć ważną, nie przeterminowaną surowicę.

źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1975

Pięć lat temu moje dziecko zostało ugryzione przez szczura. Natychmiast otrzymało zastrzyk z surowicy przeciw tężcowi.

źródło: NKJP: (gal): Popyt na szczurołapa, Dziennik Bałtycki, 1999-08-14

Tylko lekarz może bowiem zadecydować o podaniu surowicy. Zastosowana bez odpowiedniej wiedzy medycznej i oceny stanu pacjenta, zamiast pomóc może narazić go na dodatkowe niebezpieczeństwo.

źródło: NKJP:Katarzyna Kieta: Nie ssać, nie zaciskać, Gazeta Krakowska, 2002-08-29

Nauka nie znalazła dotąd antidotum na tego owada, sławny instytut Butantan w Sao Paulo dysponuje surowicami na jad najgroźniejszych żmij i pająków, ale nie potrafi nikogo uratować przed barbeiro.

źródło: NKJP: Olgierd Budrewicz: Piekło w kolorach, 1997

Data ostatniej modyfikacji: 29.10.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json