UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pocwałować

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pocwałuję
 pocwałujemy
2 os. pocwałujesz
 pocwałujecie
3 os. pocwałuje
 pocwałują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pocwałowałem
+(e)m pocwałował
 pocwałowałam
+(e)m pocwałowała
 pocwałowałom
+(e)m pocwałowało
 pocwałowaliśmy
+(e)śmy pocwałowali
 pocwałowałyśmy
+(e)śmy pocwałowały
2 os. pocwałowałeś
+(e)ś pocwałował
 pocwałowałaś
+(e)ś pocwałowała
 pocwałowałoś
+(e)ś pocwałowało
 pocwałowaliście
+(e)ście pocwałowali
 pocwałowałyście
+(e)ście pocwałowały
3 os. pocwałował
 pocwałowała
 pocwałowało
 pocwałowali
 pocwałowały

bezosobnik: pocwałowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pocwałujmy
2 os. pocwałuj
 pocwałujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pocwałowałbym
bym pocwałował
 pocwałowałabym
bym pocwałowała
 pocwałowałobym
bym pocwałowało
 pocwałowalibyśmy
byśmy pocwałowali
 pocwałowałybyśmy
byśmy pocwałowały
2 os. pocwałowałbyś
byś pocwałował
 pocwałowałabyś
byś pocwałowała
 pocwałowałobyś
byś pocwałowało
 pocwałowalibyście
byście pocwałowali
 pocwałowałybyście
byście pocwałowały
3 os. pocwałowałby
by pocwałował
 pocwałowałaby
by pocwałowała
 pocwałowałoby
by pocwałowało
 pocwałowaliby
by pocwałowali
 pocwałowałyby
by pocwałowały

bezosobnik: pocwałowano by

bezokolicznik: pocwałować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: pocwałowawszy

gerundium: pocwałowanie

Pochodzenie

Zob. cwał

1.a o koniu

Definicja

pobiec najszybszym galopem

Wymowa

[pocfałować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ zwyczaje i zachowania zwierząt

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ zwierzęta domowe i hodowlane

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pogalopować

Cytaty

Uparcie odwracał się do wszystkich zadem i dawaj do tyłu. Albo spieszył się do domu na owies. Albo chciał pocwałować w otwartą przestrzeń.

źródło: NKJP: Olga Dębicka: Kraina koni i kowbojów, Dziennik Bałtycki, 2000-09-16

Wyprężył rumak grzbiet
I pocwałował wnet.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Baśnie i poematy, 1945

Ciri wpadła do osady i pocwałowała uliczką. Spod kopyt karej klaczy poleciały bryzgi błota.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Wieża Jaskółki, 1997

1.b o jeźdźcu

Definicja

pojechać konno najszybszym galopem

Wymowa

[pocfałować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pogalopować

Cytaty

Od czasu do czasu zdarza się jej nawet pocwałować w siodle na którymś z wierzchowców ze stadniny w Węgrach.

źródło: NKJP: (lemik): Podróżniczka, NTN Powiśle, 1999-05-21

Zwiadowcy podcięli konie i pocwałowali na drugi brzeg.

źródło: NKJP: Jan Rutkiewicz: Ostland, Akant, 2007-02

Ludzie boją się Kozaków, więc gładko wyśpiewają, że konfederacka kawaleria rano pocwałowała na północny-wschód.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + pocwałować +
(na CZYM)

2. popędzić

Definicja

zacząć poruszać się bardzo szybko

Wymowa

[pocfałować]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pogalopować, popędzić

Cytaty

Dochodziła już dziewiąta, więc pocwałowała do łazienki.

źródło: NKJP: Internet

Kierowca wyskoczył i wsuwając do kieszeni zwitek banknotów, pocwałował do bagażnika.

źródło: NKJP: Eugeniusz Dębski: Aksamitny Anschluss, 2001

[...] szybko pocwałować ulicą, błyskawicznie odnaleźć starszego rewirowego [...].

źródło: NKJP: Krystyna Kolińska: Orzeszkowa, złote ptaki i terroryści, 1996

Składnia

bez ograniczeń + pocwałować +
DOKĄD
bez ograniczeń + pocwałować +
GDZIE

3. o cenach

Definicja

zacząć narastać lub nasilać się w bardzo szybkim tempie

Wymowa

[pocfałować]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ jakość i intensywność

Cytaty

Czy jakiś dowcipniś zabawiał się jego kosztem od paru dni lub tygodni? Czy też może... Tu jego myśli pocwałowały jak tabun koni.

źródło: Fritz Leiber: Mąż czarownicy. Wielki czas, 2010

Za replikę M35 dałem około 150 (a do tego dolicz wysyłkę) jakieś 4 lata temu, a od tego czasu ceny pocwałowały.

źródło: Internet: forum.dobroni.pl

Data ostatniej modyfikacji: 15.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN