UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zrządzić

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zrządzę
zrządzimy
2 os. zrządzisz
zrządzicie
3 os. zrządzi
zrządzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zrządziłem
+(e)m zrządził
zrządziłam
+(e)m zrządziła
zrządziłom
+(e)m zrządziło
zrządziliśmy
+(e)śmy zrządzili
zrządziłyśmy
+(e)śmy zrządziły
2 os. zrządziłeś
+(e)ś zrządził
zrządziłaś
+(e)ś zrządziła
zrządziłoś
+(e)ś zrządziło
zrządziliście
+(e)ście zrządzili
zrządziłyście
+(e)ście zrządziły
3 os. zrządził
zrządziła
zrządziło
zrządzili
zrządziły

bezosobnik: zrządzono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zrządźmy
2 os. zrządź
zrządźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zrządziłbym
bym zrządził
zrządziłabym
bym zrządziła
zrządziłobym
bym zrządziło
zrządzilibyśmy
byśmy zrządzili
zrządziłybyśmy
byśmy zrządziły
2 os. zrządziłbyś
byś zrządził
zrządziłabyś
byś zrządziła
zrządziłobyś
byś zrządziło
zrządzilibyście
byście zrządzili
zrządziłybyście
byście zrządziły
3 os. zrządziłby
by zrządził
zrządziłaby
by zrządziła
zrządziłoby
by zrządziło
zrządziliby
by zrządzili
zrządziłyby
by zrządziły

bezosobnik: zrządzono by

bezokolicznik: zrządzić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zrządziwszy

gerundium: zrządzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zrządzenie
zrządzenia
D. zrządzenia
zrządzeń
C. zrządzeniu
zrządzeniom
B. zrządzenie
zrządzenia
N. zrządzeniem
zrządzeniami
Ms. zrządzeniu
zrządzeniach
W. zrządzenie
zrządzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zrządzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zrządzony
zrządzony
zrządzony
zrządzone
zrządzona
D. zrządzonego
zrządzonego
zrządzonego
zrządzonego
zrządzonej
C. zrządzonemu
zrządzonemu
zrządzonemu
zrządzonemu
zrządzonej
B. zrządzonego
zrządzonego
zrządzony
zrządzone
zrządzoną
N. zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
zrządzoną
Ms. zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
zrządzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zrządzeni
zrządzeni
zrządzone
zrządzone
D. zrządzonych
zrządzonych
zrządzonych
zrządzonych
C. zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
zrządzonym
B. zrządzonych
zrządzonych
zrządzonych
zrządzone
N. zrządzonymi
zrządzonymi
zrządzonymi
zrządzonymi
Ms. zrządzonych
zrządzonych
zrządzonych
zrządzonych

odpowiednik aspektowy: zrządzać

Pochodzenie

Zob. rządzić

Definicja

książk. 
spowodować, że coś się stało bez udziału woli i świadomego działania człowieka

Wymowa

[zżondzić] lub pot. [żżondzić]

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zdarzyć
hiperonimy:  sprawić

Połączenia

  • los, przypadek; Bóg zrządził; historia zrządziła
  • zrządzić inaczej

Cytaty

Los zrządził, że udało mi się nakręcić materiał ukazujący Kilera na miejscu zbrodni.

źródło: NKJP: Juliusz Machulski: Kiler, 1997

Przypadek i odrobina szczęścia zrządziły, że jedną z kilku najsłynniejszych obecnie polskich top-modelek została dwudziestoletnia Kasia Pysiak.

źródło: NKJP: Na wybiegu do sławy, Dziennik Polski, 2000-11-20

Nie potrafił przyjąć tego, co zrządził mu los.

źródło: NKJP: Internet

Ta arytmetyka, choć zrządził ją przypadek, najlepiej ilustruje szczególny charakter tegorocznej imprezy.

źródło: NKJP: Jarosław Zalesiński: Dwa spojrzenia, Dziennik Bałtycki, 2000-09-16

- Będę ci służył wiernie, dopóki bogowie nie zrządzą inaczej - oświadczył swą łamaną ruszczyzną.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004

Składnia

bez ograniczeń + zrządzić +
CO + (KOMU)
bez ograniczeń + zrządzić +
że ZDANIE
Data ostatniej modyfikacji: 27.12.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json