Chronologizacja
Pochodzenie
1. o miłości
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- zapewniać klientów, mieszkańców, pasażerów, rodziców, władze
- zapewniać o chęci współpracy, o lojalności, o miłości, o oddaniu, o swojej niewinności, o swojej uczciwości, o uczuciu
- zapewniać solennie, żarliwie
Cytaty
|
[...] zdarzało się słyszeć na falach eteru ich głosy, pozdrawiali rodaków, nawoływali do przetrwania, zapewniali o rychłym końcu wojny. źródło: NKJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1981 |
|
|
Wrócił też Sasza, na szczęście zdrów i cały, i wcale nie zmartwiony, szczerzył tylko zęby w tym szerokim, dziecinnym uśmiechu, zapewniając nas, że niedługo znów ruszą na Berlin. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996 |
|
|
Powstrzymała płacz i tylko upadła na kolana obok ręki męża. - Lecz ja cię kocham, Arie... - zapewniała gorąco - zawsze cię kochałam... źródło: NKJP: Jan Dobraczyński: Święty miecz, 1949 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zapewniam |
zapewniamy |
|||
| 2 os. |
zapewniasz |
zapewniacie |
|||
| 3 os. |
zapewnia |
zapewniają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapewniałem +(e)m zapewniał |
zapewniałam +(e)m zapewniała |
zapewniałom +(e)m zapewniało |
zapewnialiśmy +(e)śmy zapewniali |
zapewniałyśmy +(e)śmy zapewniały |
| 2 os. |
zapewniałeś +(e)ś zapewniał |
zapewniałaś +(e)ś zapewniała |
zapewniałoś +(e)ś zapewniało |
zapewnialiście +(e)ście zapewniali |
zapewniałyście +(e)ście zapewniały |
| 3 os. |
zapewniał |
zapewniała |
zapewniało |
zapewniali |
zapewniały |
bezosobnik: zapewniano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę zapewniał będę zapewniać |
będę zapewniała będę zapewniać |
będę zapewniało będę zapewniać |
będziemy zapewniali będziemy zapewniać |
będziemy zapewniały będziemy zapewniać |
| 2 os. |
będziesz zapewniał będziesz zapewniać |
będziesz zapewniała będziesz zapewniać |
będziesz zapewniało będziesz zapewniać |
będziecie zapewniali będziecie zapewniać |
będziecie zapewniały będziecie zapewniać |
| 3 os. |
będzie zapewniał będzie zapewniać |
będzie zapewniała będzie zapewniać |
będzie zapewniało będzie zapewniać |
będą zapewniali będą zapewniać |
będą zapewniały będą zapewniać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zapewniajmy |
|
| 2 os. |
zapewniaj |
zapewniajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapewniałbym bym zapewniał |
zapewniałabym bym zapewniała |
zapewniałobym bym zapewniało |
zapewnialibyśmy byśmy zapewniali |
zapewniałybyśmy byśmy zapewniały |
| 2 os. |
zapewniałbyś byś zapewniał |
zapewniałabyś byś zapewniała |
zapewniałobyś byś zapewniało |
zapewnialibyście byście zapewniali |
zapewniałybyście byście zapewniały |
| 3 os. |
zapewniałby by zapewniał |
zapewniałaby by zapewniała |
zapewniałoby by zapewniało |
zapewnialiby by zapewniali |
zapewniałyby by zapewniały |
bezosobnik: zapewniano by
bezokolicznik: zapewniać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zapewniając
gerundium: zapewnianie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zapewnianie |
zapewniania |
| D. | zapewniania |
zapewniań |
| C. | zapewnianiu |
zapewnianiom |
| B. | zapewnianie |
zapewniania |
| N. | zapewnianiem |
zapewnianiami |
| Ms. | zapewnianiu |
zapewnianiach |
| W. | zapewnianie |
zapewniania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zapewniający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zapewniający |
zapewniający |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniająca |
| D. | zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającej |
| C. | zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającej |
| B. | zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniającą |
| N. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającą |
| Ms. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zapewniający |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniające |
| D. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
| C. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
| B. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniające |
| N. | zapewniającymi |
zapewniającymi |
zapewniającymi |
zapewniającymi |
| Ms. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zapewniany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zapewniany |
zapewniany |
zapewniany |
zapewniane |
zapewniana |
| D. | zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianej |
| C. | zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianej |
| B. | zapewnianego |
zapewnianego |
zapewniany |
zapewniane |
zapewnianą |
| N. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianą |
| Ms. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zapewniani |
zapewniani |
zapewniane |
zapewniane |
| D. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
| C. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
| B. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewniane |
| N. | zapewnianymi |
zapewnianymi |
zapewnianymi |
zapewnianymi |
| Ms. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
odpowiednik aspektowy: zapewnić
Składnia
| Rzosobowy | + | zapewniać | + |
(KOGO) +
o CZYM
|
| Rzosobowy | + | zapewniać | + |
(KOGO) +
że ZDANIE
|
| Rzosobowy | + | zapewniać | + |
MOWA WPROST +
(KOGO)
|
2. byt rodzinie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Połączenia
- zapewniać dzieciom, przedsiębiorstwu, rodzinie
- zapewniać bezpieczeństwo, byt, dobre zarobki, dyskrecję, ochronę, satysfakcję
Cytaty
|
Z gór tych wypływał bystry potok Balik płynący do Eufratu. Bogaty w wodę zapewniał urodzajność podgórskiej dolinie. źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952 |
|
|
Vitas miał liczne potomstwo, któremu musiał zapewniać godziwy byt. źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zapewniam |
zapewniamy |
|||
| 2 os. |
zapewniasz |
zapewniacie |
|||
| 3 os. |
zapewnia |
zapewniają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapewniałem +(e)m zapewniał |
zapewniałam +(e)m zapewniała |
zapewniałom +(e)m zapewniało |
zapewnialiśmy +(e)śmy zapewniali |
zapewniałyśmy +(e)śmy zapewniały |
| 2 os. |
zapewniałeś +(e)ś zapewniał |
zapewniałaś +(e)ś zapewniała |
zapewniałoś +(e)ś zapewniało |
zapewnialiście +(e)ście zapewniali |
zapewniałyście +(e)ście zapewniały |
| 3 os. |
zapewniał |
zapewniała |
zapewniało |
zapewniali |
zapewniały |
bezosobnik: zapewniano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę zapewniał będę zapewniać |
będę zapewniała będę zapewniać |
będę zapewniało będę zapewniać |
będziemy zapewniali będziemy zapewniać |
będziemy zapewniały będziemy zapewniać |
| 2 os. |
będziesz zapewniał będziesz zapewniać |
będziesz zapewniała będziesz zapewniać |
będziesz zapewniało będziesz zapewniać |
będziecie zapewniali będziecie zapewniać |
będziecie zapewniały będziecie zapewniać |
| 3 os. |
będzie zapewniał będzie zapewniać |
będzie zapewniała będzie zapewniać |
będzie zapewniało będzie zapewniać |
będą zapewniali będą zapewniać |
będą zapewniały będą zapewniać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zapewniajmy |
|
| 2 os. |
zapewniaj |
zapewniajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapewniałbym bym zapewniał |
zapewniałabym bym zapewniała |
zapewniałobym bym zapewniało |
zapewnialibyśmy byśmy zapewniali |
zapewniałybyśmy byśmy zapewniały |
| 2 os. |
zapewniałbyś byś zapewniał |
zapewniałabyś byś zapewniała |
zapewniałobyś byś zapewniało |
zapewnialibyście byście zapewniali |
zapewniałybyście byście zapewniały |
| 3 os. |
zapewniałby by zapewniał |
zapewniałaby by zapewniała |
zapewniałoby by zapewniało |
zapewnialiby by zapewniali |
zapewniałyby by zapewniały |
bezosobnik: zapewniano by
bezokolicznik: zapewniać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zapewniając
gerundium: zapewnianie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zapewnianie |
zapewniania |
| D. | zapewniania |
zapewniań |
| C. | zapewnianiu |
zapewnianiom |
| B. | zapewnianie |
zapewniania |
| N. | zapewnianiem |
zapewnianiami |
| Ms. | zapewnianiu |
zapewnianiach |
| W. | zapewnianie |
zapewniania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zapewniający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zapewniający |
zapewniający |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniająca |
| D. | zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniającej |
| C. | zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającemu |
zapewniającej |
| B. | zapewniającego |
zapewniającego |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniającą |
| N. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającą |
| Ms. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zapewniający |
zapewniający |
zapewniające |
zapewniające |
| D. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
| C. | zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
zapewniającym |
| B. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniające |
| N. | zapewniającymi |
zapewniającymi |
zapewniającymi |
zapewniającymi |
| Ms. | zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
zapewniających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zapewniany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zapewniany |
zapewniany |
zapewniany |
zapewniane |
zapewniana |
| D. | zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianego |
zapewnianej |
| C. | zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianemu |
zapewnianej |
| B. | zapewnianego |
zapewnianego |
zapewniany |
zapewniane |
zapewnianą |
| N. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianą |
| Ms. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zapewniani |
zapewniani |
zapewniane |
zapewniane |
| D. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
| C. | zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
zapewnianym |
| B. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewniane |
| N. | zapewnianymi |
zapewnianymi |
zapewnianymi |
zapewnianymi |
| Ms. | zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
zapewnianych |
odpowiednik aspektowy: zapewnić
Składnia
|
+ | zapewniać | + |
(KOMU/CZEMU) +
CO
|