UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

chrzciny

Chronologizacja

1400, SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: p3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. chrzciny
D. chrzcin
C. chrzcinom
B. chrzciny
N. chrzcinami
Ms. chrzcinach
W. chrzciny

Pochodzenie

Zob. chrzcić

1. sakrament

Definicja

pot. 
sakrament, który odpuszcza grzech pierworodny i wprowadza do wspólnoty chrześcijańskiej; udzielany podczas obrzędu polegającego na polaniu wodą głowy chrzczonego lub zanurzeniu go w wodzie z równoczesnym wezwaniem Trójcy Świętej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chrzest

Połączenia

  • chrzciny i komunie, śluby i chrzciny

Cytaty

W parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w wielkanocną niedzielę zaplanowano rekordową liczbę ślubów i chrzcin

źródło: NKJP: Ewa Szczecińska: Biesiada u proboszcza, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-03-25

Policjanci przyjechali do lokalu, w którym Paweł K. Ż. urządzał imprezę po chrzcinach córki.

źródło: NKJP: Internet

Obok mnie pojawia się ponownie dozorczyni więc nie wypada zrobić nic innego, jak zaproponować, by zaszczyciła obiad wydany z okazji chrzcin.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Małe kochanie, wielka miłość, 1997

Halina odwiedzała kościół tylko z okazji chrzcin, ślubów i pogrzebów, mając nadzieję, że uda jej się własną śmierć wyczuć na tyle wcześnie, by zdążyć jeszcze przed nią pochodzić i zarobić na życie wieczne.

źródło: NKJP: Joanna Bator: Piaskowa Góra, 2009

Składnia

bez ograniczeń + chrzciny +
KOGO

2. przyjęcie

Definicja

poczęstunek zorganizowany dla uczestników chrztu - sakramentu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przyjęcie

Połączenia

  • chrzciny i komunie, wesela i chrzciny
  • urządzić, zorganizować chrzciny

Cytaty

Chrzciny mojego Pawełka (w domu) wspominam jako pasmo nerwów. [...] Następne chrzciny zrobimy tylko z chrzestnymi w kameralnej restauracji.

źródło: NKJP: Internet

Wiesz, my robiliśmy chrzciny Mai na Bemowie, w restauracji [...]. Jedzenie było pyszne, obsługa bez zarzutu [...].

źródło: NKJP: Internet

W karczmach odbywały się zebrania wiejskie, wesela, chrzciny, stypy i wszelkie uroczystości rodzinne oraz publiczne.

źródło: NKJP: Dawna świetność rudery, Dziennik Polski, 2001-04-23

3. statku

Definicja

uroczystość otwarcia jakiejś instytucji, oddania do użytku jakiegoś obiektu, zwykle okrętu, połączona z nadaniem mu imienia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chrzest

Cytaty

Nadspodziewanie liczne i kąśliwe komentarze sprowokowała przygoda [...] podczas chrzcin fregaty „Gen. K. Pułaski”. Małżonka premiera dopiero za piątym razem zdołała rozbić o burtę okrętu butelkę szampana.

źródło: NKJP: Do pięciu razy sztuka, 2000-07-03

Proszowickie Gimnazjum od dwóch dni nosi imię 6 Brygady Desantowo-Szturmowej Generała Stanisława Sosabowskiego. Uroczyste chrzciny odbyły się w sobotę.

źródło: NKJP: (ARU): Gimnazjum po chrzcinach, Gazeta Krakowska, 2001-10-29

Składnia

bez ograniczeń + chrzciny +
CZEGO

4. samochodu

Definicja

nadanie imienia jakiemuś przedmiotowi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta

Cytaty

- W demokratycznym głosowaniu wybraliśmy mu imię i urządziliśmy chrzciny. [...].
- Urządziliście chrzciny?... Szkieletowi?...

źródło: NKJP: Małgorzata Strękowska-Zaremba: Detektyw Kefirek i pierwszy trup, 2011

Wczoraj nad ranem odbyły się chrzciny marsjańskich kamieni, które widzi Pathfinder. Imiona na żółtych i różowych karteczkach przylepionych do panoramicznego zdjęcia pomogą naukowcom uniknąć nieporozumień [...].

źródło: NKJP: Marek Wielgo: Nadaję ci imię Yogi, Gazeta Wyborcza, 1997-07-08

Składnia

bez ograniczeń + chrzciny +
CZEGO

5. rytuał

Definicja

różnego rodzaju próby, których przejście jest potrzebne, by wejść do jakiejś społeczności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chrzest

Cytaty

Zgodnie z tradycją skórzeckiej szkoły średniej, wszyscy pierwszoklasiści zostają przyjęci w poczet uczniów dopiero po przejściu tradycyjnych chrzcin.

źródło: NKJP: (RAKO): Szkolny chrzest na wesoło, Dziennik Bałtycki, 2000-09-07

Podczas wczorajszych uroczystości uczniowie sześciu pierwszych klas rywalizowali w konkursie o miano najlepszej. Wszyscy przeszli też tradycyjne „chrzciny”, połączone z udziałem w całej serii nie zawsze przyjemnych konkurencji.

źródło: NKJP: (PACH): Ślubowali i chrzcili, Gazeta Krakowska, 2004-10-15

Przed nami jeszcze szkolne otrzęsiny, czyli... szkolne chrzciny.

źródło: NKJP: Ewa Anna Majchrzak, Ewa Stawiarska: Ślubowanie gimnazjalisty, Wychowawca, 2003-07

Początek roku szkolnego to czas oficjalnych i nieoficjalnych chrzcin pierwszaków. Na tych pierwszych jest śmiesznie i dyrektorzy chętnie je wspominają. O tych drugich wolą nie opowiadać. Przejęta z wojska obyczajowość „fali” - podział społeczności na pełnoprawnych uczniów, czyli „dziadków” i na „koty” z pierwszej klasy - od lat kwitnie w średnich szkołach zawodowych.

źródło: NKJP: Aneta Augustyn: Fala przemocy w szkołach średnich, Gazeta Wyborcza, 1995-10-26

Składnia

bez ograniczeń + chrzciny +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 18.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json