UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

choć

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

Skrócenie st.pol. chocia, pierwotnie imiesłowu czynnego czasu teraźniejszego ('chcąc') od st.pol. czasownika chocieć 'chcieć'.

1. mimo że

Definicja

o tym, o czym mowa, można powiedzieć to, co mówię, a nie coś innego, co można by sądzić na podstawie tego, co zostało powiedziane pod danym względem o tym, o czym mowa

Noty o użyciu

1) może wprowadzać parentezę
2) komentarz do całych struktur tematyczno-rematycznych

Warianty

  • chociaż
  • choćby
  • chociażby

Kategoria znaczeniowa

wykładnik poprawności wnioskowania

Relacje znaczeniowe

(quasi)synonimy:  jakkolwiek II
(quasi)antonimy:  jako że

Cytaty

Ręce jej drżały, dłuższą chwilę nie mogła znaleźć zapałek, choć leżały na samym wierzchu [...]

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1990

Dziś mało kto nawet tytuły pamięta, a sam Bratny, choć gdzieś żyje, stał się postacią najzupełniej niewidoczną.

źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet. Wybór z pamięci 90-latka, 2004

Z trudem dostrzec można dobrą rzeźbę, choć spotyka się jeszcze ładnie rzeźbione ptaszki.

źródło: NKJP: Aleksander Jackowski: Polska sztuka ludowa, 2002

Przyszedł Julek Lewański i powiadomił nas, że choć mu bardzo przykro, wyprowadza się, i to zaraz, ani godziny dłużej nie zostanie.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

Sprawa jest nowa, bo choć środki antykoncepcyjne są co najmniej tak stare jak cywilizacja antyczna, to jednak oficjalne nauczanie Kościoła rozwinęło się chyba dopiero współcześnie, za pontyfikatu Pawła VI.

źródło: NKJP: Maciej Zięba: Niezwykły pontyfikat. Z M. Ziębą rozmawia Adam Pawłowicz, 1997

Odmiana

część mowy: spójnik

podklasa: niewłaściwy

Składnia

_, choć _
korelat: fakultatywny: to
szyk: zmienny: pozycja centralna lub początkowa względem obu członów
stała pozycja względem wprowadzanego członu

2. przynajmniej

Definicja

mówiący, uznając to, co mówi o tym, o czym mowa za minimum, chciałby, aby było coś więcej niż to, ale zgadza się na to

Noty o użyciu

komentarz przyrematyczny

Warianty

  • chociaż
  • choćby
  • chociażby

Kategoria znaczeniowa

wykładnik limitatywności

Relacje znaczeniowe

(quasi)synonimy:  bodaj, bodajby

Cytaty

Trzeba było choć Martę zatrzymać.

źródło: NKJP: Maria Kuncewiczowa: Cudzoziemka, 1995

A jak mnie pani Rylicka odnalazła, to myślałam, że będę mieć choć odrobineczkę domu... A zamiast domu mam miejsce, gdzie przyjeżdżam na wakacje...

źródło: NKJP: Beata Ostrowicka: Kraina kolorów. Księga intryg, 1999

Teraz Wilmowski pragnął tylko ujrzeć go choć na krótką chwilę, pocieszyć, uścisnąć.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1996

Niech pani powie mi choć jedno słowo, tyle nadziei mi pani dała, może nawet w całym życiu nikt mnie tak nie uszczęśliwił...

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000

Odmiana

część mowy: partykuła

podklasa: limitatywna

Składnia

choć _
ograniczenia zakresu użycia:
nie: z wyrażeniami oznaczającymi maksymalną ilość lub miarę czegoś
nie: z hiperbolą
szyk: zmienny: neutralna antepozycja

Frazeologizmy

Choć ubogo lecz / ale chędogo
Data ostatniej modyfikacji: 20.03.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj