Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł.
Pochodzenie
Zob. druzgotać
1. posąg
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Cytaty
|
Siła tego uderzenia dosłownie zdruzgotała auta. Dwie jednostki ratownictwa technicznego PSP rozcinały wrak fiata, by wydobyć ofiary. źródło: NKJP: (sś): Zabójcze drogi, Gazeta Krakowska, 2004-02-17 |
|
|
Czytając Lubicz-Pachońskiego widać, że Kościuszko po wyjściu z niewoli rosyjskiej nigdy się już fizycznie ani psychicznie nie podźwignął. Ta niewola złamała go, Rosjanie nie tylko zdruzgotali mu nogę - przetrącili jego kręgosłup. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Lapidarium I-III, 2008 |
|
|
Wśród prymitywnych bud i ruder dominował wypalony Kreml ze zdruzgotaną wieżą Spasską i poczerniałymi od ognia kopułami cerkwi Wasyla Błażennego. źródło: NKJP: Marcin Wolski: Alterland, 2003 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgocę zdruzgoczę |
zdruzgocemy zdruzgoczemy |
|||
| 2 os. |
zdruzgocesz zdruzgoczesz |
zdruzgocecie zdruzgoczecie |
|||
| 3 os. |
zdruzgoce zdruzgocze |
zdruzgocą zdruzgoczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałem +(e)m zdruzgotał |
zdruzgotałam +(e)m zdruzgotała |
zdruzgotałom +(e)m zdruzgotało |
zdruzgotaliśmy +(e)śmy zdruzgotali |
zdruzgotałyśmy +(e)śmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałeś +(e)ś zdruzgotał |
zdruzgotałaś +(e)ś zdruzgotała |
zdruzgotałoś +(e)ś zdruzgotało |
zdruzgotaliście +(e)ście zdruzgotali |
zdruzgotałyście +(e)ście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotał |
zdruzgotała |
zdruzgotało |
zdruzgotali |
zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgoczmy |
|
| 2 os. |
zdruzgocz |
zdruzgoczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałbym bym zdruzgotał |
zdruzgotałabym bym zdruzgotała |
zdruzgotałobym bym zdruzgotało |
zdruzgotalibyśmy byśmy zdruzgotali |
zdruzgotałybyśmy byśmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałbyś byś zdruzgotał |
zdruzgotałabyś byś zdruzgotała |
zdruzgotałobyś byś zdruzgotało |
zdruzgotalibyście byście zdruzgotali |
zdruzgotałybyście byście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotałby by zdruzgotał |
zdruzgotałaby by zdruzgotała |
zdruzgotałoby by zdruzgotało |
zdruzgotaliby by zdruzgotali |
zdruzgotałyby by zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano by
bezokolicznik: zdruzgotać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zdruzgotawszy
gerundium: zdruzgotanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| D. | zdruzgotania |
zdruzgotań |
| C. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniom |
| B. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| N. | zdruzgotaniem |
zdruzgotaniami |
| Ms. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniach |
| W. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zdruzgotany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotana |
| D. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanej |
| C. | zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanej |
| B. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotaną |
| N. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotaną |
| Ms. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zdruzgotani |
zdruzgotani |
zdruzgotane |
zdruzgotane |
| D. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
| C. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
| B. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotane |
| N. | zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
| Ms. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
odpowiednik aspektowy: druzgotać
2. życie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Cytaty
|
Wszystkiemu zaś winna telewizja. To ona zdruzgotała stary porządek, wprowadziła do naszego życia anarchię kulturową, a na dodatek paraliżuje kontakty między członkami rodziny, zabierając im czas, który powinien być przeznaczony na rozmowę, wspólne posiłki czy choćby odreagowanie stresów. źródło: NKJP: Tomasz Raczek: Pies na telewizję, 1999 |
|
|
Śmierć córki zdruzgotała jej życie i musiała je teraz odtwarzać po kawałku. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Dwie Miłości, 2008 |
|
|
W meczu finałowym przeciwko gospodarzom - Francji. zarówno on, jak i jego koledzy wypadli bardzo blado, a Francuzi wręcz zdruzgotali Brazylijczyków, wygrywając 3:0. źródło: NKJP: (hof): Mistrzostwa lepsze niż seks, Express Ilustrowany, 2002-07-01 |
|
|
Wojna zdruzgotała Belgrad, choć na miasto nie padł ani jeden wrogi pocisk. Za bitewne przewagi na polach Bośni Serbowie płacą kryzysem, sankcjami, społecznym rozpadem. Zera na banknotach przyrastają równie szybko jak kolejki przed pustymi sklepami źródło: NKJP: Dawid Warszawski: Europa, Gazeta Wyborcza, 1993-12-03 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgocę zdruzgoczę |
zdruzgocemy zdruzgoczemy |
|||
| 2 os. |
zdruzgocesz zdruzgoczesz |
zdruzgocecie zdruzgoczecie |
|||
| 3 os. |
zdruzgoce zdruzgocze |
zdruzgocą zdruzgoczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałem +(e)m zdruzgotał |
zdruzgotałam +(e)m zdruzgotała |
zdruzgotałom +(e)m zdruzgotało |
zdruzgotaliśmy +(e)śmy zdruzgotali |
zdruzgotałyśmy +(e)śmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałeś +(e)ś zdruzgotał |
zdruzgotałaś +(e)ś zdruzgotała |
zdruzgotałoś +(e)ś zdruzgotało |
zdruzgotaliście +(e)ście zdruzgotali |
zdruzgotałyście +(e)ście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotał |
zdruzgotała |
zdruzgotało |
zdruzgotali |
zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgoczmy |
|
| 2 os. |
zdruzgocz |
zdruzgoczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałbym bym zdruzgotał |
zdruzgotałabym bym zdruzgotała |
zdruzgotałobym bym zdruzgotało |
zdruzgotalibyśmy byśmy zdruzgotali |
zdruzgotałybyśmy byśmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałbyś byś zdruzgotał |
zdruzgotałabyś byś zdruzgotała |
zdruzgotałobyś byś zdruzgotało |
zdruzgotalibyście byście zdruzgotali |
zdruzgotałybyście byście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotałby by zdruzgotał |
zdruzgotałaby by zdruzgotała |
zdruzgotałoby by zdruzgotało |
zdruzgotaliby by zdruzgotali |
zdruzgotałyby by zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano by
bezokolicznik: zdruzgotać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zdruzgotawszy
gerundium: zdruzgotanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| D. | zdruzgotania |
zdruzgotań |
| C. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniom |
| B. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| N. | zdruzgotaniem |
zdruzgotaniami |
| Ms. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniach |
| W. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zdruzgotany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotana |
| D. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanej |
| C. | zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanej |
| B. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotaną |
| N. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotaną |
| Ms. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zdruzgotani |
zdruzgotani |
zdruzgotane |
zdruzgotane |
| D. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
| C. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
| B. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotane |
| N. | zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
| Ms. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
odpowiednik aspektowy: druzgotać
Składnia
|
+ | zdruzgotać | + |
KOGO/CO
|
3. kogoś psychicznie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Cytaty
|
Moja wyobraźnia nie była dotąd w stanie, na podstawie Ewangelii i tradycyjnych misteriów Kościoła, stworzyć wizji męki Jezusa, która poruszyłaby mnie choć w części tak jak zdruzgotała mnie „Pasja”. źródło: NKJP: Wierny Ewangeliom, Polityka, 2004-04-10 |
|
|
- Byłem zdruzgotany, nie mogłem spojrzeć ludziom w oczy, wydawało mi się, że każdy napotkany człowiek zacznie mi robić wymówki, że musi na mnie pracować. źródło: NKJP: Anna Bikont (wybór i opracowanie): Świadectwa, Gazeta Wyborcza, 1993-11-19 |
|
|
Prokuratorzy są zdruzgotani decyzją sądu. źródło: NKJP: Ewa Ornacka: Puścili pirata, Głos Szczeciński, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgocę zdruzgoczę |
zdruzgocemy zdruzgoczemy |
|||
| 2 os. |
zdruzgocesz zdruzgoczesz |
zdruzgocecie zdruzgoczecie |
|||
| 3 os. |
zdruzgoce zdruzgocze |
zdruzgocą zdruzgoczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałem +(e)m zdruzgotał |
zdruzgotałam +(e)m zdruzgotała |
zdruzgotałom +(e)m zdruzgotało |
zdruzgotaliśmy +(e)śmy zdruzgotali |
zdruzgotałyśmy +(e)śmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałeś +(e)ś zdruzgotał |
zdruzgotałaś +(e)ś zdruzgotała |
zdruzgotałoś +(e)ś zdruzgotało |
zdruzgotaliście +(e)ście zdruzgotali |
zdruzgotałyście +(e)ście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotał |
zdruzgotała |
zdruzgotało |
zdruzgotali |
zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zdruzgoczmy |
|
| 2 os. |
zdruzgocz |
zdruzgoczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zdruzgotałbym bym zdruzgotał |
zdruzgotałabym bym zdruzgotała |
zdruzgotałobym bym zdruzgotało |
zdruzgotalibyśmy byśmy zdruzgotali |
zdruzgotałybyśmy byśmy zdruzgotały |
| 2 os. |
zdruzgotałbyś byś zdruzgotał |
zdruzgotałabyś byś zdruzgotała |
zdruzgotałobyś byś zdruzgotało |
zdruzgotalibyście byście zdruzgotali |
zdruzgotałybyście byście zdruzgotały |
| 3 os. |
zdruzgotałby by zdruzgotał |
zdruzgotałaby by zdruzgotała |
zdruzgotałoby by zdruzgotało |
zdruzgotaliby by zdruzgotali |
zdruzgotałyby by zdruzgotały |
bezosobnik: zdruzgotano by
bezokolicznik: zdruzgotać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zdruzgotawszy
gerundium: zdruzgotanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| D. | zdruzgotania |
zdruzgotań |
| C. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniom |
| B. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
| N. | zdruzgotaniem |
zdruzgotaniami |
| Ms. | zdruzgotaniu |
zdruzgotaniach |
| W. | zdruzgotanie |
zdruzgotania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zdruzgotany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotana |
| D. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotanej |
| C. | zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanemu |
zdruzgotanej |
| B. | zdruzgotanego |
zdruzgotanego |
zdruzgotany |
zdruzgotane |
zdruzgotaną |
| N. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotaną |
| Ms. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zdruzgotani |
zdruzgotani |
zdruzgotane |
zdruzgotane |
| D. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
| C. | zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
zdruzgotanym |
| B. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotane |
| N. | zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
zdruzgotanymi |
| Ms. | zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
zdruzgotanych |
odpowiednik aspektowy: druzgotać
Inne uwagi
Zwykle imb
Składnia
|
|
+ | zdruzgotać | + |
KOGO
|