UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dogrzać

Chronologizacja

1580, SPXVI

Pochodzenie

Zob. grzać

1. o słońcu

Definicja

o słońcu: przygrzać mocno

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Pogoda ➔ warunki atmosferyczne

Cytaty

Słonko dogrzało i .....zakwitł mlecz mniszek.... w lutym... coś nieprawdopodobnego.

źródło: Internet: megi53.flog.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	dogrzeję	dogrzejemy
2 os.	dogrzejesz	dogrzejecie
3 os.	dogrzeje	dogrzeją

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałem +(e)m dogrzał	dogrzałam +(e)m dogrzała	dogrzałom +(e)m dogrzało	dogrzaliśmy dogrzeliśmy +(e)śmy dogrzali +(e)śmy dogrzeli	dogrzałyśmy +(e)śmy dogrzały
2 os.	dogrzałeś +(e)ś dogrzał	dogrzałaś +(e)ś dogrzała	dogrzałoś +(e)ś dogrzało	dogrzaliście dogrzeliście +(e)ście dogrzali +(e)ście dogrzeli	dogrzałyście +(e)ście dogrzały
3 os.	dogrzał	dogrzała	dogrzało	dogrzali dogrzeli	dogrzały

bezosobnik: dogrzano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		dogrzejmy
2 os.	dogrzej	dogrzejcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałbym bym dogrzał	dogrzałabym bym dogrzała	dogrzałobym bym dogrzało	dogrzalibyśmy dogrzelibyśmy byśmy dogrzali byśmy dogrzeli	dogrzałybyśmy byśmy dogrzały
2 os.	dogrzałbyś byś dogrzał	dogrzałabyś byś dogrzała	dogrzałobyś byś dogrzało	dogrzalibyście dogrzelibyście byście dogrzali byście dogrzeli	dogrzałybyście byście dogrzały
3 os.	dogrzałby by dogrzał	dogrzałaby by dogrzała	dogrzałoby by dogrzało	dogrzaliby dogrzeliby by dogrzali by dogrzeli	dogrzałyby by dogrzały

bezosobnik: dogrzano by

bezokolicznik: dogrzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dogrzawszy

gerundium: dogrzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	dogrzanie	dogrzania
D.	dogrzania	dogrzań
C.	dogrzaniu	dogrzaniom
B.	dogrzanie	dogrzania
N.	dogrzaniem	dogrzaniami
Ms.	dogrzaniu	dogrzaniach
W.	dogrzanie	dogrzania

odpowiednik aspektowy: dogrzewać

2. mieszkanie

Definicja

ogrzać dodatkowo pomieszczenie, które jest niewystarczająco ciepłe

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień

Cytaty

Aura na razie traktuje nas łagodnie, ale prędzej czy później mróz przyjdzie. Wówczas ktoś ulegnie pokusie lub konieczności dogrzania mieszkania piecykiem elektrycznym, gazowym czy innym źródłem ciepła.

źródło: NKJP: (ALG): Dogrzewać bezpiecznie, Dziennik Polski, 2006-11-30

Trochę szamotki by się przydało, żeby pokój dogrzać ... gospodarz oprowadza po chacie.

źródło: NKJP: Olga Hryńkiw: Sznur mam. Powieszę się i tyle..., Życie Podkarpackie, 2010-03-17

Jednym ze sposobów na dogrzanie łazienki, jest wyposażenie drabinkowego grzejnika przeznaczonego do tego właśnie pomieszczenia w elektryczną grzałkę.

źródło: NKJP: Marcin Kostaszuk: Grzejnik ponadstandardowy, Polska. Głos Wielkopolski, 2004-12-28

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	dogrzeję	dogrzejemy
2 os.	dogrzejesz	dogrzejecie
3 os.	dogrzeje	dogrzeją

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałem +(e)m dogrzał	dogrzałam +(e)m dogrzała	dogrzałom +(e)m dogrzało	dogrzaliśmy dogrzeliśmy +(e)śmy dogrzali +(e)śmy dogrzeli	dogrzałyśmy +(e)śmy dogrzały
2 os.	dogrzałeś +(e)ś dogrzał	dogrzałaś +(e)ś dogrzała	dogrzałoś +(e)ś dogrzało	dogrzaliście dogrzeliście +(e)ście dogrzali +(e)ście dogrzeli	dogrzałyście +(e)ście dogrzały
3 os.	dogrzał	dogrzała	dogrzało	dogrzali dogrzeli	dogrzały

bezosobnik: dogrzano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		dogrzejmy
2 os.	dogrzej	dogrzejcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałbym bym dogrzał	dogrzałabym bym dogrzała	dogrzałobym bym dogrzało	dogrzalibyśmy dogrzelibyśmy byśmy dogrzali byśmy dogrzeli	dogrzałybyśmy byśmy dogrzały
2 os.	dogrzałbyś byś dogrzał	dogrzałabyś byś dogrzała	dogrzałobyś byś dogrzało	dogrzalibyście dogrzelibyście byście dogrzali byście dogrzeli	dogrzałybyście byście dogrzały
3 os.	dogrzałby by dogrzał	dogrzałaby by dogrzała	dogrzałoby by dogrzało	dogrzaliby dogrzeliby by dogrzali by dogrzeli	dogrzałyby by dogrzały

bezosobnik: dogrzano by

bezokolicznik: dogrzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dogrzawszy

gerundium: dogrzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	dogrzanie	dogrzania
D.	dogrzania	dogrzań
C.	dogrzaniu	dogrzaniom
B.	dogrzanie	dogrzania
N.	dogrzaniem	dogrzaniami
Ms.	dogrzaniu	dogrzaniach
W.	dogrzanie	dogrzania

imiesłów przymiotnikowy bierny: dogrzany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	dogrzany	dogrzany	dogrzany	dogrzane	dogrzana
D.	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanej
C.	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanej
B.	dogrzanego	dogrzanego	dogrzany	dogrzane	dogrzaną
N.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzaną
Ms.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	dogrzani	dogrzani	dogrzane	dogrzane
D.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych
C.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym
B.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzane
N.	dogrzanymi	dogrzanymi	dogrzanymi	dogrzanymi
Ms.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych

odpowiednik aspektowy: dogrzewać

Składnia

	+	dogrzać	+	CO + (CZYM)
	+	dogrzać	+	CO

3. dziecko

Definicja

sprawić, aby komuś, komu jest niewystarczająco ciepło, było całkiem ciepło

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA ➔ Ubranie ➔ cechy ubrań

Cytaty

Jest wiele rodzajów kamizelek chłopięcych i każdy ma swój osobny charakter. Zaczynając od tych grubych, pikowanych, które mają na celu dogrzać dziecko w chłodniejszy dzień, po te typowo eleganckie kamizelki, których głównym zadaniem jest po prostu dobrze się prezentować.

źródło: Internet: ubranet.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	dogrzeję	dogrzejemy
2 os.	dogrzejesz	dogrzejecie
3 os.	dogrzeje	dogrzeją

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałem +(e)m dogrzał	dogrzałam +(e)m dogrzała	dogrzałom +(e)m dogrzało	dogrzaliśmy dogrzeliśmy +(e)śmy dogrzali +(e)śmy dogrzeli	dogrzałyśmy +(e)śmy dogrzały
2 os.	dogrzałeś +(e)ś dogrzał	dogrzałaś +(e)ś dogrzała	dogrzałoś +(e)ś dogrzało	dogrzaliście dogrzeliście +(e)ście dogrzali +(e)ście dogrzeli	dogrzałyście +(e)ście dogrzały
3 os.	dogrzał	dogrzała	dogrzało	dogrzali dogrzeli	dogrzały

bezosobnik: dogrzano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		dogrzejmy
2 os.	dogrzej	dogrzejcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałbym bym dogrzał	dogrzałabym bym dogrzała	dogrzałobym bym dogrzało	dogrzalibyśmy dogrzelibyśmy byśmy dogrzali byśmy dogrzeli	dogrzałybyśmy byśmy dogrzały
2 os.	dogrzałbyś byś dogrzał	dogrzałabyś byś dogrzała	dogrzałobyś byś dogrzało	dogrzalibyście dogrzelibyście byście dogrzali byście dogrzeli	dogrzałybyście byście dogrzały
3 os.	dogrzałby by dogrzał	dogrzałaby by dogrzała	dogrzałoby by dogrzało	dogrzaliby dogrzeliby by dogrzali by dogrzeli	dogrzałyby by dogrzały

bezosobnik: dogrzano by

bezokolicznik: dogrzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dogrzawszy

gerundium: dogrzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	dogrzanie	dogrzania
D.	dogrzania	dogrzań
C.	dogrzaniu	dogrzaniom
B.	dogrzanie	dogrzania
N.	dogrzaniem	dogrzaniami
Ms.	dogrzaniu	dogrzaniach
W.	dogrzanie	dogrzania

imiesłów przymiotnikowy bierny: dogrzany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	dogrzany	dogrzany	dogrzany	dogrzane	dogrzana
D.	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanego	dogrzanej
C.	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanemu	dogrzanej
B.	dogrzanego	dogrzanego	dogrzany	dogrzane	dogrzaną
N.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzaną
Ms.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	dogrzani	dogrzani	dogrzane	dogrzane
D.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych
C.	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym	dogrzanym
B.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzane
N.	dogrzanymi	dogrzanymi	dogrzanymi	dogrzanymi
Ms.	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych	dogrzanych

odpowiednik aspektowy: dogrzewać

Składnia

dogrzać

KOGO/CO

4. komuś w Afryce

Definicja

pot.

zrobić się komuś bardzo gorąco

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego ➔ czynności i stany fizjologiczne

Cytaty

- Byłam w Białce Tatrzańskiej nad wodą i dogrzało mi tak, że wróciłam wcześniej.

źródło: Internet: vitalia.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
3 os.	dogrzeje

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			dogrzało

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			dogrzałoby by dogrzało

bezokolicznik: dogrzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dogrzawszy

gerundium: dogrzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	dogrzanie	dogrzania
D.	dogrzania	dogrzań
C.	dogrzaniu	dogrzaniom
B.	dogrzanie	dogrzania
N.	dogrzaniem	dogrzaniami
Ms.	dogrzaniu	dogrzaniach
W.	dogrzanie	dogrzania

odpowiednik aspektowy: dogrzewać

Składnia

dogrzać

KOMU

5. komuś w walce

Definicja

pot.

sprawić komuś lanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Relacje międzyludzkie ➔ określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Zasady współżycia społecznego ➔ zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Cytaty

Anglicy biorą cięgi w Afryce, Rosjanie u siebie, Amerykanom dogrzali Japończycy.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	dogrzeję	dogrzejemy
2 os.	dogrzejesz	dogrzejecie
3 os.	dogrzeje	dogrzeją

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałem +(e)m dogrzał	dogrzałam +(e)m dogrzała	dogrzałom +(e)m dogrzało	dogrzaliśmy dogrzeliśmy +(e)śmy dogrzali +(e)śmy dogrzeli	dogrzałyśmy +(e)śmy dogrzały
2 os.	dogrzałeś +(e)ś dogrzał	dogrzałaś +(e)ś dogrzała	dogrzałoś +(e)ś dogrzało	dogrzaliście dogrzeliście +(e)ście dogrzali +(e)ście dogrzeli	dogrzałyście +(e)ście dogrzały
3 os.	dogrzał	dogrzała	dogrzało	dogrzali dogrzeli	dogrzały

bezosobnik: dogrzano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		dogrzejmy
2 os.	dogrzej	dogrzejcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	dogrzałbym bym dogrzał	dogrzałabym bym dogrzała	dogrzałobym bym dogrzało	dogrzalibyśmy dogrzelibyśmy byśmy dogrzali byśmy dogrzeli	dogrzałybyśmy byśmy dogrzały
2 os.	dogrzałbyś byś dogrzał	dogrzałabyś byś dogrzała	dogrzałobyś byś dogrzało	dogrzalibyście dogrzelibyście byście dogrzali byście dogrzeli	dogrzałybyście byście dogrzały
3 os.	dogrzałby by dogrzał	dogrzałaby by dogrzała	dogrzałoby by dogrzało	dogrzaliby dogrzeliby by dogrzali by dogrzeli	dogrzałyby by dogrzały

bezosobnik: dogrzano by

bezokolicznik: dogrzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dogrzawszy

gerundium: dogrzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	dogrzanie	dogrzania
D.	dogrzania	dogrzań
C.	dogrzaniu	dogrzaniom
B.	dogrzanie	dogrzania
N.	dogrzaniem	dogrzaniami
Ms.	dogrzaniu	dogrzaniach
W.	dogrzanie	dogrzania

Składnia

dogrzać

KOMU

Frazeologizmy

ktoś dogrzał opony

Data ostatniej modyfikacji: 08.11.2016