UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

szpetota

Chronologizacja

1861, SJPWil
s.v. zgrubiały

Pochodzenie

Od: szpetny

1.a rzeczy

Definicja

cecha czegoś, czego wygląd wywiera bardzo negatywne wrażenie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

[...] widzę już szary mur bloku, tym razem nie uderza mnie jego szpetota.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Hiszpańskie oczy, 1990

Mimo szpetoty, łysiny i mizernego wzrostu profesor Knopp zjednywał sobie ludzi życzliwym spojrzeniem.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006

[...] każda prawda i piękno są siłą rzeczy wymierzone w szpetotę i kłamstwo komunizmu.

źródło: NKJP: Daniel Passent: Mały People, Polityka, 2005

Tym razem przyszła do mnie prawdziwa czarownica, na widok której nawet wilki uchodziły z przeraźliwym wyciem, spłoszone jej przeraźliwą szpetotą.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006

O szpetocie ciała Morsztyn pisał rzadko [...].

źródło: NKJP: Halina Wiśniewska: Złe białogłowy w utworach Jana Andrzeja Morsztyna, Studia Paedagogica, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szpetota
szpetoty
D. szpetoty
szpetot
C. szpetocie
szpetotom
B. szpetotę
szpetoty
N. szpetotą
szpetotami
Ms. szpetocie
szpetotach
W. szpetoto
szpetoty

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + szpetota +
(KOGO/CZEGO)

1.b brzydkie rzeczy

Definicja

coś, czego wygląd wywiera bardzo negatywne wrażenie

Noty o użyciu

Lp używana często w znaczeniu lm.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Kiedy zniknie szpetota z ulicy Jagiellońskiej?

źródło: NKJP: Jerzy Wideł: Albo zrealizuję swój plan, albo zrezygnuję!, Gazeta Krakowska, 2007-06-22

A teraz, gdy wyremontowano nam balkony, całą szpetotę widać jeszcze bardziej.

źródło: NKJP: Zygmunt Mułek: Filmowali nas Niemcy, Gazeta Wrocławska, 2004-06-17

Może wówczas sklepikarze, płacąc wygórowane stawki - nie oblepialiby zabytkowych murów reklamami monstrualnych rozmiarów. A miasto nie wydawałoby pieniędzy na nieudolną walkę ze szpetotą.

źródło: NKJP: Ren: Regulaminem w reklamy, Gazeta Krakowska, 2001-10-27

To jest pewnego rodzaju manifest przeciwko otaczającej nas szpetocie [...].

źródło: NKJP: Małgorzata Derwich: Kocham Cię z daleka..., Gazeta Poznańska, 2001-12-18

Pomysłodawcy nietypowego konkursu [...] liczyli, że zarządzający obiektami, które uczestnicy rywalizacji obiorą za temat swoich prac, wezmą sobie do serc takie „napiętnowanie” i spowodują zmiany na lepsze. [...] właściciele, administratorzy czy odpowiedzialni za stan sfotografowanych szpetot nie zareagowali zgodnie z nadziejami.

źródło: NKJP: swed: Źle, czyli dobrze, Dziennik Polski, 2006-12-27

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szpetota
szpetoty
D. szpetoty
szpetot
C. szpetocie
szpetotom
B. szpetotę
szpetoty
N. szpetotą
szpetotami
Ms. szpetocie
szpetotach
W. szpetoto
szpetoty

2.a życia doczesnego

Definicja

cecha czegoś, co budzi bardzo nieprzyjemne uczucia i nie jest w czyjejś ocenie dobre

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Zło, grzech i szpetota człowieka Pana nie ciekawią?

źródło: NKJP: Smak rzeczy pięknych, Dziennik Polski, 2003-11-15

[...] twórcy dostrzegli szpetotę życia doczesnego, z jego obscenicznością, fałszem, deformacją, sprośnością, pazernością itd.

źródło: NKJP: Piotr Sarzyński: Szpetna sztuka, Polityka, 2007-10-20

– Chodzi nam o to [...], by zdjąć z polskich polityków „gębę” i maskę. By widzów zainteresować, wzbudzić w nich ciekawość i sympatię, pokazując cały dramatyczny wymiar polityki, jej ludzką złożoność, piękno i szpetotę codziennych batalii, wyborów, decyzji.

źródło: NKJP: Magda Popek: Holland kręci z gwiazdami, Gazeta Krakowska, 2006-12-02

Wygląd, język, tembr głosu, wystudiowane maniery, demonstracyjna staroświeckość - spełniał wszystkie warunki, by stać się telewizyjną osobowością, nawet jeśli w czarnobiałej TV długo jeszcze nie było widać koloru jego czerwonej kamizelki ze złotymi guzikami, którą zakładał do czarnej marynarki. „...to mój pancerz, w który się ubieram, żeby chronić się przed atakami wulgarności (...) forma obrony przed szpetotą otaczającego nas świata” - tłumaczył.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Waldorff, ostatni baron Peerelu, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szpetota
szpetoty
D. szpetoty
szpetot
C. szpetocie
szpetotom
B. szpetotę
szpetoty
N. szpetotą
szpetotami
Ms. szpetocie
szpetotach
W. szpetoto
szpetoty

Inne uwagi

Zwykle lp

2.b życie doczesne

Definicja

coś, co budzi bardzo nieprzyjemne uczucia i nie jest w czyjejś ocenie dobre

Noty o użyciu

Lp używana często w znaczeniu lm.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Twoja proza była piękna, a ten niby wiersz, to szpetota.

źródło: NKJP: Internet

Peerelowski komunizm był zarazem straszny, szpetny, żałosny i groteskowy. Ludzie, którzy byli weń zaangażowani, mieli udział i w tej grozie, i w szpetocie, i w tej żałości, a w końcu także i w tej grotesce.

źródło: NKJP: Roman Graczyk: Pryncypia i przypadki, Dziennik Polski, 2008-08-26

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szpetota
szpetoty
D. szpetoty
szpetot
C. szpetocie
szpetotom
B. szpetotę
szpetoty
N. szpetotą
szpetotami
Ms. szpetocie
szpetotach
W. szpetoto
szpetoty
Data ostatniej modyfikacji: 23.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json