UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nakierować

Chronologizacja

1576, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nakieruję
 nakierujemy
2 os. nakierujesz
 nakierujecie
3 os. nakieruje
 nakierują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nakierowałem
+(e)m nakierował
 nakierowałam
+(e)m nakierowała
 nakierowałom
+(e)m nakierowało
 nakierowaliśmy
+(e)śmy nakierowali
 nakierowałyśmy
+(e)śmy nakierowały
2 os. nakierowałeś
+(e)ś nakierował
 nakierowałaś
+(e)ś nakierowała
 nakierowałoś
+(e)ś nakierowało
 nakierowaliście
+(e)ście nakierowali
 nakierowałyście
+(e)ście nakierowały
3 os. nakierował
 nakierowała
 nakierowało
 nakierowali
 nakierowały

bezosobnik: nakierowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nakierujmy
2 os. nakieruj
 nakierujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nakierowałbym
bym nakierował
 nakierowałabym
bym nakierowała
 nakierowałobym
bym nakierowało
 nakierowalibyśmy
byśmy nakierowali
 nakierowałybyśmy
byśmy nakierowały
2 os. nakierowałbyś
byś nakierował
 nakierowałabyś
byś nakierowała
 nakierowałobyś
byś nakierowało
 nakierowalibyście
byście nakierowali
 nakierowałybyście
byście nakierowały
3 os. nakierowałby
by nakierował
 nakierowałaby
by nakierowała
 nakierowałoby
by nakierowało
 nakierowaliby
by nakierowali
 nakierowałyby
by nakierowały

bezosobnik: nakierowano by

bezokolicznik: nakierować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: nakierowawszy

gerundium: nakierowanie

imiesłów przymiotnikowy bierny: nakierowany

odpowiednik aspektowy: nakierowywać

Pochodzenie

Od: kierować

1. armatę na cel

Definicja

sprawić, że coś zostaje ustawione w kierunku jakiegoś punktu w przestrzeni

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni kierunek

Połączenia

  • nakierować bezpośrednio

Cytaty

Laser mierzy precyzyjnie odległość i przekazuje ją do komputera balistycznego. Ten [...] ustala dane do strzału. [...] Jeśli wszystkie procedury są już zakończone, na małym wyświetlaczu [...] pojawia się czerwona kropka. Wystarczy nakierować ją na cel i nacisnąć elektroniczny spust.

źródło: NKJP: Sylwester Mudo: Wojownicy XXI wieku, Express Ilustrowany, 2002-11-08

Czerwonoarmiści na wieży obserwacyjnej nakierowali zapewne swe lornetki na podporucznika Ziembę i jego pasażerkę.

źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998

Wylot wyrzutni nakierowany był dokładnie na barykadę.

źródło: NKJP: Witold Zalewski: Pożegnanie twierdzy, 2000

X podjął decyzję o desantowaniu ratowników na szczycie Żabiej: był tam bowiem fachowiec, który mógł przyjąć śmigłowiec, nakierowawszy go w odpowiednie miejsce [...].

źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach: wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1979

– Udało się jej spojrzeniem przyłapać myszkujący wzrok Kravaka i nakierować go z powrotem na swoją twarz.

źródło: NKJP: Miroslaw M. Bujko: Złoty pociąg, 2006

Składnia

bez ograniczeń + nakierować +
CO + DOKĄD

2. o nawigacji

Definicja

sprawić, że ktoś lub coś zmierza do jakiegoś miejsca lub trafia tam

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy

Cytaty

Kierowca wjechał do jeziora pod Głubczycami, bo tak nakierowała go nawigacja w samochodzie.

źródło: NKJP: Internet

Spotkałam rodzinę z Siekierek, która, widząc zabytkową budowlę, zatrzymała się, aby przyjrzeć się jej z bliska. Dopiero mieszkańcy nakierowali ich na skansen znajdujący się w pobliskim Grodziszczku, ściśle powiązanym z Gieczem.

źródło: NKJP: Sabina Doga: W cieniu historii, Gazeta Poznańska, 2003-08-14

Składnia

bez ograniczeń + nakierować +
KOGO + DOKĄD

3. wypadki

Definicja

sprawić, że działania lub przebieg jakichś wydarzeń albo spraw odbywają się tak, jak sobie ta osoba zaplanowała

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • nakierować działalność

Cytaty

[...] twórca usiłuje nakierować wysiłek poetycki ku temu niewykonalnemu i chimerycznemu zadaniu.

źródło: NKJP: Kazimierz Wyka: Rzecz wyobraźni, 1959

Wróżono mu dużą przyszłość, gdyż umiał nakierować wypadki po swojej myśli [...].

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Błogosławiona wina, 1953

Składnia

bez ograniczeń + nakierować +
CO

4. uwagę

Definicja

sprawić, że ktoś lub coś staje się przedmiotem działań lub ich odbiorcą

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • nakierować wysiłek
  • nakierowany na dobro

Cytaty

[...] programy edukacyjne i programy wychowawcze, prezentowane rodzicom przed przyjęciem do szkoły ich dziecka, powinny wywoływać domowe dyskusje i nakierować uwagę rodziców na edukację.

źródło: NKJP: Jolanta Dobrzyńska: Szkoła i dom rodzinny. Wspólne cele i wzajemne zobowiązania, Wychowawca, 2003-11

Okazuje się, że próba nakierowania rozmowy na realny aspekt uprzedzeń społecznych w naszym kraju [...] powoduje [...] atak z przypisaniem mi automatycznie wszystkich skrajnych poglądów [...].

źródło: NKJP: Internet

Nie wychodzą też za bardzo spokojne, delikatne rozmowy, które mają nakierować ją na pewien tor myślenia [...].

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + nakierować +
CO + ku CZEMU | na CO
Data ostatniej modyfikacji: 01.12.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN