UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ściemniacz

Chronologizacja

1950, SJPDor

Pochodzenie

Od: ściemniać; zob. ciemny

1. człowiek

Definicja

pot.  pejorat. 
osoba, która mówi rzeczy niezgodne z rzeczywistością w celu osiągnięcia korzyści

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • zwykły ściemniacz

Cytaty

Mężczyzna, który jest pozerem, ściemniaczem i lowelasem w żałosnym stylu, jest nie tylko facetem, jakich wielu, ale i takim, którego najczęściej umiemy rozpoznać na kilometr.

źródło: NKJP: Malwina Gartner: Prawdziwy Mężczyzna, 2008

Nie mów, że uwierzyłaś. [...] To pijak, stary ściemniacz i kłamca.

źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004

Musimy stanąć chociażby w tych najbliższym wyborach i powiedzieć: dość złych wyborów. Nie wybieramy liberałów, postkomunistów, ściemniaczy, mamy wybrać ludzi, którzy będą nas tam autentycznie reprezentować [...].

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.12.2003

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ściemniacz
ściemniacze
ndepr
ściemniacze
depr
D. ściemniacza
ściemniaczów
ściemniaczy
C. ściemniaczowi
ściemniaczom
B. ściemniacza
ściemniaczów
ściemniaczy
N. ściemniaczem
ściemniaczami
Ms. ściemniaczu
ściemniaczach
W. ściemniaczu
ściemniacze
ndepr
ściemniacze
depr

2. urządzenie

Definicja

elektr. 
urządzenie pozwalające regulować natężenie światła emitowanego przez lampę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny rodzaje urządzeń i maszyn

CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia elektryczność

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  urządzenie

Cytaty

Montując wyłącznik światła z ściemniaczem, będziemy mogli dostosować ilość światła do potrzeb.

źródło: NKJP: karo: Pełna światła, Trybuna Śląska, 2003-02-05

Ściemniacze tworzą odpowiednią atmosferę - od stłumionego światła, nadającego nastrój kolacji czy wieczornemu odpoczynkowi, po dostosowane do warunków otoczenia silniejsze światło do pracy.

źródło: NKJP: (PS): Ręcznie lub na pilota, Dziennik Polski, 2008-12-31

Koszt lampy służącej do czytania to ok. 50 zł. Droższe są te, w których można regulować wysokość, lub klipsowe. Powinny być wyposażone w ściemniacz, przy pomocy którego można regulować natężenie światła.

źródło: NKJP: Agnieszka Zielińska: Zabłysnąć pomysłem, Dziennik Zachodni, 2003-10-28

W osiągnięciu relaksującej atmosfery pomóc może także ściemniacz. Pamiętać jednak trzeba, że jeśli decydujemy się na jego zastosowanie, do oprawki nie wolno wkręcać energooszczędnej świetlówki, bo się przepali.

źródło: NKJP: Ewa Budnik: Ratuj się światłem, Dziennik Bałtycki, 2006-01-17

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ściemniacz
ściemniacze
D. ściemniacza
ściemniaczów
ściemniaczy
C. ściemniaczowi
ściemniaczom
B. ściemniacz
ściemniacze
N. ściemniaczem
ściemniaczami
Ms. ściemniaczu
ściemniaczach
W. ściemniaczu
ściemniacze
Data ostatniej modyfikacji: 28.03.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json