UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odpukiwać

Chronologizacja

1927, NFJP

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odpukuję
odpukujemy
2 os. odpukujesz
odpukujecie
3 os. odpukuje
odpukują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odpukiwałem
+(e)m odpukiwał
odpukiwałam
+(e)m odpukiwała
odpukiwałom
+(e)m odpukiwało
odpukiwaliśmy
+(e)śmy odpukiwali
odpukiwałyśmy
+(e)śmy odpukiwały
2 os. odpukiwałeś
+(e)ś odpukiwał
odpukiwałaś
+(e)ś odpukiwała
odpukiwałoś
+(e)ś odpukiwało
odpukiwaliście
+(e)ście odpukiwali
odpukiwałyście
+(e)ście odpukiwały
3 os. odpukiwał
odpukiwała
odpukiwało
odpukiwali
odpukiwały

bezosobnik: odpukiwano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę odpukiwał
będę odpukiwać
będę odpukiwała
będę odpukiwać
będę odpukiwało
będę odpukiwać
będziemy odpukiwali
będziemy odpukiwać
będziemy odpukiwały
będziemy odpukiwać
2 os. będziesz odpukiwał
będziesz odpukiwać
będziesz odpukiwała
będziesz odpukiwać
będziesz odpukiwało
będziesz odpukiwać
będziecie odpukiwali
będziecie odpukiwać
będziecie odpukiwały
będziecie odpukiwać
3 os. będzie odpukiwał
będzie odpukiwać
będzie odpukiwała
będzie odpukiwać
będzie odpukiwało
będzie odpukiwać
będą odpukiwali
będą odpukiwać
będą odpukiwały
będą odpukiwać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odpukujmy
2 os. odpukuj
odpukujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odpukiwałbym
bym odpukiwał
odpukiwałabym
bym odpukiwała
odpukiwałobym
bym odpukiwało
odpukiwalibyśmy
byśmy odpukiwali
odpukiwałybyśmy
byśmy odpukiwały
2 os. odpukiwałbyś
byś odpukiwał
odpukiwałabyś
byś odpukiwała
odpukiwałobyś
byś odpukiwało
odpukiwalibyście
byście odpukiwali
odpukiwałybyście
byście odpukiwały
3 os. odpukiwałby
by odpukiwał
odpukiwałaby
by odpukiwała
odpukiwałoby
by odpukiwało
odpukiwaliby
by odpukiwali
odpukiwałyby
by odpukiwały

bezosobnik: odpukiwano by

bezokolicznik: odpukiwać

imiesłów przysłówkowy współczesny: odpukując

gerundium: odpukiwanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odpukiwanie
odpukiwania
D. odpukiwania
odpukiwań
C. odpukiwaniu
odpukiwaniom
B. odpukiwanie
odpukiwania
N. odpukiwaniem
odpukiwaniami
Ms. odpukiwaniu
odpukiwaniach
W. odpukiwanie
odpukiwania

imiesłów przymiotnikowy czynny: odpukujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odpukujący
odpukujący
odpukujący
odpukujące
odpukująca
D. odpukującego
odpukującego
odpukującego
odpukującego
odpukującej
C. odpukującemu
odpukującemu
odpukującemu
odpukującemu
odpukującej
B. odpukującego
odpukującego
odpukujący
odpukujące
odpukującą
N. odpukującym
odpukującym
odpukującym
odpukującym
odpukującą
Ms. odpukującym
odpukującym
odpukującym
odpukującym
odpukującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odpukujący
odpukujący
odpukujące
odpukujące
D. odpukujących
odpukujących
odpukujących
odpukujących
C. odpukującym
odpukującym
odpukującym
odpukującym
B. odpukujących
odpukujących
odpukujących
odpukujące
N. odpukującymi
odpukującymi
odpukującymi
odpukującymi
Ms. odpukujących
odpukujących
odpukujących
odpukujących

odpowiednik aspektowy: odpukać

Pochodzenie

Zob. pukać

1. w odpowiedzi

Definicja

lekko uderzać w twardą powierzchnię, wywołując dźwięki, w odpowiedzi na taki sam odgłos spowodowany przez kogoś innego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odstukiwać
hiperonimy:  odpowiadać

Cytaty

Sąsiad wali w ścianę, że mu za głośno. I że policję zaraz wezwie. Odpukuję mu w ścianę, niech wzywa.

źródło: Internet: adamucha.blox.pl

Po pewnym czasie zauważyłem, że gdy ten stuka, drugi pająk mu odpukuje, więc postanowiłem sprawdzić jego płeć. Na 95% jest to samica.

źródło: Internet: youtube.com

[...] usłyszałam pukanie do drzwi. [...] Nie mogłam pukania zignorować, gdyż Lokator już z radosnym kwikiem potruchtał do drzwi i rytmicznie odpukiwał przybyszowi.

źródło: Internet: radziecki-termos.blog.pl

Składnia

bez ograniczeń + odpukiwać +
(KOMU)

2. w niemalowane

Definicja

uderzać lekko palcem w przedmiot, zazwyczaj wykonany z niepomalowanego drewna, wierząc, że to zapobiegnie jakiemuś nieszczęściu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odstukiwać

Połączenia

  • odpukiwać w (niemalowane) drewno, w drewno, w stół

Cytaty

Poważne epidemie, epidemie obejmujące tysiące ludzi nie miały w ostatnim czasie – odpukuję w deskę – miejsca.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 21. posiedzenia Senatu RP w dniu 12 września 1992 r.

Kiedy odpukujemy w niemalowane, czynimy dokładnie to samo, co nasi przodkowie, chcąc sobie zapewnić przychylność dobrych duchów.

źródło: NKJP: Joanna Pyłka: Wyznawcy Świętowida, Gazeta Poznańska, 2005-09-16

Odpukując w „niemalowane” posługujemy się starą druidzką praktyką przywoływania duchów drzew, których pozytywna moc uchroni nas od złych zdarzeń.

źródło: NKJP: Grzegorz Gazda, Agnieszka Izdebska, Jarosław Płuciennik (red.): Gotycyzm i groza w kulturze, 2003

Kto wymyślił [...] przesądy: czarnego kota, drabinę, pod którą nie wolno przechodzić, szczęśliwego kominiarza czy odpukiwanie w niemalowane? Czy jest to prawda, czy też kolejny wymysł dawnych społeczności?

źródło: NKJP: Gosia Boruszczak: Trzynastego w piątek, Magazyn Puls Studenta, 1998-12

3. w konfesjonale

Definicja

pot. 
udzielać rozgrzeszenia osobie, która się spowiada

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odstukiwać

Połączenia

  • ksiądz odpukiwał
  • odpukiwać grzechy

Cytaty

[...] wychodzi nam na przeciw ksiądz. Wchodzi do swojego konfesjonału, no i odpukuje to, co przeskrobaliśmy.

źródło: Internet: paranormalium.pl

Z własnego doświadczenia wiem, że jeśli dokonam najpierw starannego rachunku sumienia [...], to niezależnie od tego, na jakiego spowiednika trafię - nawet takiego, który taśmowo odpukuje penitentów - spowiedź jest owocna.

źródło: Interia: deon.pl

Składnia

bez ograniczeń + odpukiwać +
CO + (KOMU)
bez ograniczeń + odpukiwać +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 18.03.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json